Քարոզգիրք, որ կոչվում է Ամառան հատոր · 4/24

ԳԼՈՒԽ ԻԱ-ԻԵ

Նույնի քարոզը արիության և գործի մասին. այն խոսքի վրա, որ ասում է.

(Փութաջանության մեջ մի՛ եղեք վեհերոտ, հոգով եռացե՛ք։)

Հռոմ. 12. 11։

Կամ (Ո՛վ ծույլ, գնա՛ մրջյունի մոտ։)

Առակ. 6. 6։

(Գլուխ ԻԱ)

Արիության գործերի վաստակը չորս բանով ունենք հաստատված։

Նախ՝ մեր բնությունից. որովհետև բնականապես մերկ և դատարկ ենք բոլոր բարիքներից՝ մարմնավորից և հոգևորից. որովհետև բնական զգեստ չունենք, ինչպես կենդանիները, ո՛չ զենք և ո՛չ էլ այլ բան։

Նույնպես և ըստ հոգու՝ չունենք ո՛չ սրբություն, ո՛չ իմաստություն և ո՛չ էլ այլ բան, այլ ամեն ինչ հետո ենք ձեռք բերում՝ հոգու սրբությունն ու գիտությունը, զգեստները և մարմնի մյուս կարիքները։

Եվ այսպես ստեղծվեցինք, որպեսզի գործով և աշխատանքով, և հոգու առաքինությամբ և կրթությամբ ձեռք բերենք։

Երկրորդ՝ հայտնի է սկզբից՝ Աստծու հրամաններից. որովհետև երբ ստեղծեց մարդուն, դրեց դրախտում, ասում է, (որ այն մշակի և պահի,) որպեսզի պարապ և անգործ չմնա. և հանցանքից հետո ասում է. (Քո երեսի քրտինքով կուտես քո հացը բոլոր օրերում։)

Արդ՝ թե՛ հանցանքից առաջ և թե՛ հանցանքից հետո աշխատանքն ու վաստակը Աստծու սկզբնական հրամանն ու օրենքն են մեր վրա։

Երրորդ՝ հայտնի է Սուրբ Գրքի խրատողներից, ինչպես ասում է մարգարեն.

(Քո ձեռքերի վաստակը կուտես, երանի՜ է քեզ, և բարի կլինի։)

Եվ առաքյալը գրում է.

(Ով չի աշխատում, թող չուտի։)

Եվ ովքեր ուտում են ցավերի հացը.) այսինքն՝ դատարկությամբ ուրիշի հացն ուտելը ցավերի և վշտերի հաց է։

Որովհետև ուրիշի վաստակն ուտելիս ամաչում է, և իր միտքը ցավում է, և տվողը վշտանում է։

Այս պատճառով մեզ խրատում են, որ յուրաքանչյուրը վաստակի և ուտի։

Եվ դարձյալ՝ որովհետև դատարկությունը բոլոր մարմնական և հոգեկան մեղքերի մայրն է. իսկ երբ աշխատում է, մարմինը տկարանում է մեղքերի համար, և միտքը սուրբ է մնում, և ուրիշների աշխատանքի գործերին մասնակից է լինում։

Եվ դարձյալ՝ որովհետև անգործ մարդը, որ ուտելու բան չունի, միտքը քաշում է դեպի գողություն, զրկում և հափշտակություն, որպեսզի ապրի։

Իսկ ով վաստակում է, սրանից հեռու է մնում։

Եվ դարձյալ՝ անաշխատ մարդը մարմնով միշտ ծանրանում և թուլանում է և տկարանում առողջությունից։

Այս և այլ բազում օգուտների համար մեզ խրատում են արիանալ գործերում, ինչպես ասում է.

(Փութաջանության մեջ մի՛ եղեք վեհերոտ։)

Չորրորդ՝ հայտնի է օրինակներից, ինչպես ասում է առակախոսը.

(Ո՛վ ծույլ, գնա՛ մրջյունի մոտ և սովորի՛ր նրանից։)

Եվ սա նրա համար է օրինակ տալիս, որ երբ մեկը մոռանում է Աստծու օրենքը և սրբերի խրատը, որովհետև լսելով է, նա տեսնում է այս աշխատասեր կենդանուն և սովորում. որովհետև աչքերի տեսածը ավելի հաստատ է, քան ականջի լսածը. դրա համար ասում է.

(Ո՛վ ծույլ, գնա՛ մրջյունի մոտ։)

Ծույլ է ասում մարմնով թույլին, հոգով ծույլին և մտքով տգետին. նրանք են ծույլ և չար։

Գնա՛ մրջյունի մոտ, որ միշտ աշխատում է և հավաքում, որ բազում բաներով մարդուց տկար է։

Նախ՝ որովհետև մարմնով տկար է և բնությամբ նիհար կենդանի, իսկ մարդը՝ զորեղ և մեծ։

Երկրորդ՝ նա անբան սողուն է, իսկ մարդը՝ բանական և իմաստուն։

Երրորդ՝ նա միայն մարմնի մասին է հոգում, իսկ մարդը հոգով և մարմնով է կարոտ։

Չորրորդ՝ նա վաստակի գործիքներ չունի՝ ո՛չ ձեռք, ո՛չ եզ, ո՛չ երկաթ, կամ մի այլ բան։

Իսկ մարդն ունի դրանք։

Հինգերորդ՝ նա վերակացու և փութացնող չունի, իսկ մարդկանց համար Քրիստոս կա վերակացու և հրամայում է գործել օրենքը։

Վեցերորդ՝ նա չգործելու համար պատուհաս չունի, իսկ մենք Տեր և պատուհասող ունենք, եթե չգործենք։

Յոթերորդ՝ նա օրինակ չունի, որից սովորի, իսկ մենք շատերն ունենք՝ մարգարեները և առաքյալները, որոնք խոսքով էին ուսուցանում և մարմնով գործում։

Որովհետև ասում է. (Եվ նրանց, որ ինձ հետ էին, այս ձեռքերը ծառայեցին։)

Սրանք և ուրիշ շատերն ունի՝ մարդուց ավելի տկարություն և նվազություն. և թեև այսպես անզոր սողուն է, բայց իմաստություն և ջանք ունի. և ջանքը երևում է երկու բանից։

Նախ՝ միշտ գործելուց։

Երկրորդ՝ և ամեն բան հավաքելուց։

Եվ իմաստությունը ցույց է տրվում երեքով։

Նախ՝ որովհետև գիտի, որ ինքը չի կարող վաստակել և հողը մշակել, ուրիշների վաստակի ընկեր է լինում և հավաքում է կալից, արտից, խոտից և այլն։

Երկրորդ՝ որովհետև գիտի, որ ամառը գործելու ժամանակ է, և ձմեռը՝ հանգստանալու։

Երրորդ՝ որովհետև բնությամբ գիտի անձրևն ու երաշտը և հոգ է տանում կերակրի մասին, որ սովից չմեռնի. կամ մեծացնում է բույնը, կամ դուռն է փակում, կամ կերակուրը կտրում է և չորացնում արևի տակ։

Որը և մենք պետք է սովորենք։

Նախ՝ որ միշտ ջանանք և գործենք. ոչ թե մի օր գործենք, և մյուսը՝ ոչ, և մի օր աղոթենք, և մյուսը՝ ոչ, այլ միշտ գործերի մեջ, միշտ աղոթքի մեջ, միշտ ուսման մեջ, և ջանքով օրեցօր ջանքերը միմյանց վրա ավելացնենք։

Երկրորդ՝ որ ամեն գործ անենք. ոչ թե մեկն անենք, և մյուսը՝ ոչ, այլ ամենն անենք, այսինքն՝ մարմնի աշխատանքները, հոգու առաքինությունները և մտքի ուսումը։

Եվ սա երեք պատճառով։

Նախ՝ որովհետև սրանք միմյանց օգուտ և հանգիստ են. ինչպես կերակուրը փոփոխելով՝ երբեմն սա և երբեմն այն, ախորժելի է, նույնպես և երբեմն մարմնի գործը, երբեմն առաքինությունը և երբեմն ուսումը ախորժելի է մարդուն և կամակատար է։

Երկրորդ՝ որովհետև մարմնական, հոգեկան և մտավոր մեղքեր ունենք. մարմնով աշխատելը մարմնի մեղքերի համար է, և առաքինությունը պետք է գործել հոգու համար, և ուսումը՝ մտքի խորհրդի համար։

Երրորդ՝ որովհետև վաստակը լրացնում է մարմնի կարիքները՝ քաղցը, ծարավը և մյուսները, և առաքինությունը՝ հոգունը, և գիտությունը լուսավորում է միտքը այստեղ և այժմ։

Նույնպես և հանդերձյալում մարմինը փառավորվում և հանգստանում է մարմնի վաստակի համար, և հոգին՝ առաքինության գործերի համար, և միտքը՝ իմաստության գիտության մեջ՝ Աստծու դեմ առ դեմ տեսության մեջ։

Ուստի պետք է վաստակի ջանքը սովորել մրջյունից։

Իսկ նրա իմաստությունն ենք սովորում.

Նախ՝ ինչպես մրջյունը ուրիշների վաստակից է հավաքում՝ կալից, արտից և այլ տեղից։

Նույնպես և մենք, եթե տկար ենք, ուրիշների գրածն ենք սովորում և հավաքում. և եթե չենք կարող օրենք դնել և քարոզել, ինչպես մարգարեները և առաքյալները, մենք նրանց վաստակին ենք հաղորդվում և նրանց օրենքները կատարում. և սա է ասվածը. (Ուրիշները վաստակեցին, և դուք մտաք նրանց վաստակի մեջ։)

Եվ եթե տկար ենք Քրիստոսի և սրբերի չարչարակից լինելու համար, արցունքներով, աղոթքներով, ընծաներով և ողորմության տուրքերով մասնակից ենք լինում նրանց. և եթե տկարանում ենք, գոնե ընդհանուր ժամերգություններին ենք կցորդվում։

Նույնպես խոսքերում և այլ գործերում՝ ուրիշների ձեռնտվությամբ ենք կատարում գործերը։

Երկրորդ իմաստությունն այն է, որ ամռան ժամանակ է հավաքում, երբ գտնվում են բոլոր կերակուրները, և ձմռանը հանգստանում է։

Նույնպես այս կյանքը բարեգործության ամառն է՝ հավաքելու, հնձելու, ամբարելու և երկնքում գանձելու, ըստ այն խոսքի. (Ձեզ համար գանձեր գանձեցե՛ք երկնքում։)

Իսկ այն կյանքը մեղավորների համար ձմեռ է, որովհետև ո՛չ վաստակել կարող են, ո՛չ հավաքել, ո՛չ խնդրել և ո՛չ էլ որևէ այլ եղանակով գտնել, ինչպես հիմար կույսերը իմաստուններից չկարողացան գտնել. թեև բարեգործների և իմաստունների համար այն կյանքը գարուն է և ամառ։

Որովհետև երբ արդարության Արեգակը մոտենում է բոլորին, մեղքերի և չարիքների ցրտությունը հալածվում է, և սրբերը կանաչագեղ մանկությամբ ծաղկում և զարդարվում են և վայելում իրենց գործերի արդյունքները։

Սակայն ծույլերի և մեղավորների համար ձմեռ է և ամեն բանի պակասություն. այս իմաստությունը պետք է սովորել նրանից։

Նրա երրորդ իմաստությունն այն է, որ առաջիկան տեսնում է և հոգ է տանում կերակրի մասին։

Նույնպես և մենք պետք է մտքով տեսնենք հանդերձյալը և բարի գործերն այնպես ամբարենք և խնամենք, և մեծացնենք մեր առաքինության տները, որովհետև մահվան սովն ու ձմեռը երկար է լինելու. և դուռը փակենք, որպեսզի սատանան չկարողանա գողանալ և կորցնել, և արևի տակ չորացնենք, այսինքն՝ մեր գործերը ցույց տանք Աստծուն, որ լուսավորում է և հանում մեղքի ամեն գարշություն, որպեսզի փառասիրությամբ չկորչի։

Այսպես պետք է սովորել մրջյունի իմաստությունը։

Իսկ մեղվի իմաստությունը, որ ասում է. (Գնա՛ մեղվի մոտ։)

Որովհետև նա էլ վաստակի և աշխատասիրության օրինակ է, բայց այլ կերպ։

Որովհետև մրջյունը գործնական առաքինության օրինակ է, և մեղուն՝ տեսականի։

Նախ՝ մրջյունը միշտ գետնի վրայով է ընթանում և վաստակում. նույնպես և ամեն մարմնական առաքինություն միշտ երկրի վրա է, այսինքն՝ պահք, աղոթք, ողորմություն, գետնի վրա պառկել, խոնարհություն և այլն։

Երկրորդ՝ որովհետև միշտ մեկ ճանապարհով են գնում. նույնպես և առաքինության ճանապարհը բոլորի համար մեկն է. (նեղ և անձուկ, որ տանում է դեպի կյանք։)

Երրորդ՝ որովհետև միմյանց բեռը չեն խլում. նույնպես և առաքինությունը յուրաքանչյուրն իր համար է վաստակում, և ինքն է տանում իր գործը դեպի հավիտենական տունը։

Չորրորդ՝ որովհետև մարմնական, հայտնի և ծանր հատիկներ են հավաքում. նույնպես և առաքինությունը մարմնական գործով և ծանր վաստակներով հայտնապես չարչարվում է. ուստի գործնականին է համեմատվում։

Իսկ մեղուն՝ տեսականին, որովհետև թռչում է դեպի վեր և նստում բոլոր ծաղիկների վրա և հավաքում է նոսրը և թեթևը։

Նույնպես և տեսականը իմացումով է թռչում և նստում Սուրբ Գրքերի ծաղիկների վրա և հավաքում նուրբ, գեղեցիկ և քաղցր խոսքեր՝ հոգիների և մարմինների բժշկության համար։

Որովհետև ինչպես մեղվի մեղրախորիսխը համեմատվում է իմաստության խոսքերի հետ՝ քաղցրության և լուսավորության համար, այնպես էլ իմաստունը համեմատվում է գործունյա մեղվի հետ։

Եվ սա տասը պատճառով։

Նախ՝ որովհետև մշտաջան ժրությամբ է հավաքում մեղրը. ուստի ասում է առակը. (Գնա՛ մեղվի մոտ և սովորի՛ր նրանից, որովհետև գործունյա է, և այլն։)

Այսպես և իմաստությունն աշխատանքով է քննվում, ինչպես ասում է Տերը. (Քննեցե՛ք Գրքերը և ապա տեսեք։)

Եվ Դավիթն ասում է. (Իմ լեզուն արագագիր դպրի գրչի պես է. դրա համար իմ սիրտը բարի խոսք բխեցրեց։)

Երկրորդ՝ և ինչպես մեղուն օրեցօր մաս-մաս հավաքելով լցնում է մեղրախորիսխները, այսպես և մենք պետք է օրեցօր աճենք իմաստության և սուրբ գործերի մեջ, ինչպես ասում է Պետրոսը. (Աճեցե՛ք Տիրոջ շնորհով և գիտությամբ։)

Երրորդ՝ որովհետև ինչպես մեղուն մեղրը լուսավոր նյութի մեջ է ամբարում,

Այսպես և իմաստությունը հանգչում և հավաքվում է մաքուր խորհրդի մեջ, ինչպես ասում է առակը. (Ես՝ իմաստությունս, բնակվեցի խորհրդի մեջ։)

Եվ Տերն ասում է. (Ովքեր սրտով մաքուր են, Աստծուն կտեսնեն։)

Չորրորդ՝ որովհետև ինչպես իմաստությամբ գործում է խավար տեղում՝ նախ անկյունները պատերի վրա հաստատելով, և ապա հավաքում է մեղրը։

Այսպես պատշաճ է և մեզ նախ գործնական առաքինությունը հաստատել և ապա ընդունել տեսականը, որովհետև գործնականը տեսականի հյուրընկալն է, ասում է փիլիսոփան։

Հինգերորդ՝ որովհետև ծնողասեր են և հետևում են առաջնորդին. ուր գնում է, նրան են միանում, նրան են միանում և նրա համար մեռնում։

Այսպես և մենք պետք է մեր ծնողին՝ Քրիստոսին սիրենք, վերցնենք խաչը և մեր Թագավորի հետքերով ընթանանք, և նրա համար ամեն օր մեռնենք և չբաժանվենք նրանից, ըստ Պողոսի, թե՝ (Ո՞վ կբաժանի մեզ Քրիստոսի սիրուց, և այլն։)

Վեցերորդ՝ որովհետև իր վաստակից ավելին է ամբարում, որպեսզի մարդկանց էլ տա. այսպես և մենք մեր վաստակից՝ ըստ հոգու և մարմնի, պետք է հաղորդենք կարոտյալներին, (ըստ հավատարիմ և իմաստուն տնտեսի, որին Տերը կարգեց իր ընտանիքի վրա՝ ժամանակին կերակուր տալու. երանի՜ այն ծառային, որին Տերը եկած ժամանակ այդպես անելիս գտնի, և այլն։)

Յոթերորդ՝ որովհետև խայթոցով պատերազմում է թշնամու դեմ. այսպես և մենք պետք է պատերազմենք թշնամու՝ սատանայի դեմ, ինչպես ասում է Պողոսը. (Մեր կռիվը մարմնի և արյան դեմ չէ, այլ իշխանությունների և պետությունների դեմ, և այլն. ուստի վերցնենք հավատի վահանը, և հույսի սաղավարտը, և Հոգու սուրը, այսինքն՝ Աստծու խոսքը՝ աղոթքով, ինչպես խրատում է առաքյալը։)

Նմանապես և Դավիթն ասում է. (Նրա ճշմարտությունը զենքի պես քեզ շուրջ կլինի, չես վախենա գիշերվա երկյուղից, և այլն։)

Ութերորդ՝ ինչպես մեղուն ձագ է ծնում ոչ թե սերմից, այլ իր վաստակից։)

Այսպես և վարդապետները պետք է հոգևոր զավակ ձեռք բերեն, այսինքն՝ խոսքի աշակերտներ, որովհետև նրանցով ուրախ են լինում (ինչպես որդիներով ցնծացող մայրը, ըստ Դավթի։)

Եվ Հովհաննեսը գրում է Կաթողիկե թղթում. (Իմ ուրախությունն այն է, երբ լսում եմ, թե իմ որդյակները ճշմարտությամբ են ընթանում։)

Իններորդ՝ որովհետև մեղուն երկնաթռիչ է. այսպես և մենք պետք է երկնաթռիչ լինենք, (վերինի մասին խորհելով, ուր Քրիստոս նստած է Աստծու աջ կողմում, ինչպես ասում է առաքյալը։)

Եվ դարձյալ ասում է. (Մեր առաքինությունը երկնքում է։)

Տասներորդ՝ որովհետև մեղուն բնությամբ անարյուն է, որ մենք պետք է կամքով ձեռք բերենք, այսինքն՝ պահքով և անհագեցածությամբ. որովհետև այս չոր հոգին իմաստուն է և առաքինի, ասում է փիլիսոփան։

Եվ խոնավ և տաք խառնվածքի ավելցուկով վայրաբեր չլինենք։

Որովհետև մարգարեն ասում է. (Գիրացավ, ստվարացավ, լայնացավ Հակոբը և թողեց Տեր Աստծուն։)

Եվ թե՝ (Իմ Հոգին թող չմնա սրանց մեջ, որովհետև սրանք մարմին են։)

Ուստի և Տերը խրատում է. (Զգո՛ւյշ եղեք ձեր անձերի նկատմամբ, գուցե ձեր սրտերը ծանրանան շվայտությամբ, հարբեցողությամբ և աշխարհային հոգսերով, և այն օրը վրա հասնի ձեզ. աղոթքի կանգնեցե՛ք՝ այդ ամենից ազատվելու և Մարդու Որդու առջև կանգնելու համար՝ ցերեկ և գիշեր։)

Որոնց և մեզ թող տա Քրիստոս Աստված առողջ խորհուրդներ և առաքինի վարք, որպեսզի դրանով ժառանգենք անվախճան կյանքը. և նրան փառք հավիտյանս, ամեն։

Նույնի քարոզը Գործի մասին. այն խոսքի վրա, որ ասում է.

(Եվ Տեր Աստված վերցրեց մարդուն, որին ստեղծել էր, և դրեց նրան փափկության դրախտում, որ այն մշակի և պահի։)

Ծննդ. 2. 15։

(Գլուխ ԻԲ)

Այս խոսքից հայտնապես սովորում ենք, որ մարդու համար բնական է գործել և աշխատել։

Բայց նախ տեսնենք, թե ի՞նչ է այս խոսքի իմաստը, և ապա՝ աշխատանքների մասին։

Նախ՝ որ ասում է (մշակել և պահել։)

Զգուշություն է Ադամի փափկության համար, որովհետև Եդեմը փափկություն և ցնծություն է նշանակում։

Սա ցույց է տալիս, թե փափկության մեջ պետք է գործել և դատարկ չմնալ, որովհետև փափկությունն ու դատարկությունը բոլոր չարիքների մայրն են։

Երկրորդ՝ դրախտը լի էր պտուղներով և ծառերով, մշակման կարոտ չէր, բայց մարդուն բնականապես այս դրեց, որպեսզի երբ դրախտից դուրս ելնի, գործի և աշխատի և ձրի հաց չուտի։

Երրորդ՝ որ երբ դրախտից ելնի, ոչ միայն մարմնի գործերն անի, այլև հոգունը, որ միշտ մնայուն է՝ առաքինության ծառերն ու պտուղները հոգա և մշակի։

Դրա համար սկզբում մարդուն կարգեց անմահ և անթառամ ծառերի մշակ։

Իսկ երկրավոր բույսերը խոտ կոչեց, որ նշանակում է արհամարհելի, անարգ և կորստական կերակուր՝ հոգևորի և բանականի համեմատ. և Տերն Ավետարանում ասում է. (Գնացե՛ք, գործեցե՛ք ոչ թե կորստական կերակրի համար, այլ այն կերակրի, որ մնում է։)

Չորրորդ՝ մշակել և պահել, այսինքն՝ անարատ մնալ, և ապա կարող ես Աստծու դրախտը պահել քեզ համար որպես ժառանգություն։

Իսկ երբ անարատ չմնաց, կորցրեց դրախտը և դուրս վռնդվեց։

Հինգերորդ՝ պետք է հասկանալ երկրորդ Ադամի մասին. որովհետև գթացած Հայր Աստված ուղարկեց իր Բանը, և նա կատարյալ մարդ եղավ, և դրեց նրան եկեղեցու դրախտի մեջ, և հավատացյալներին. որ նշանակում է, թե արդարության գործով պահեց իր հավատացյալներին, և չարչարանքներով և մահով բարձրացավ երկինք և նստեց Հոր աջ կողմում, ոչ թե վարձի համար, ինչպես ասում են չարափառները, այլ մեզ ուսուցանելու համար, թե չարչարանքներով ենք մտնում երկնքի հանգիստը, ինչպես ասում է Պողոսը. (Բազում նեղությամբ պետք է մտնենք հանգիստը։)

Վեցերորդ՝ մշակելը և պահելը ցույց են տալիս գործերը և հավատը. որովհետև առաջնորդը պետք է գործով և հավատով կանգնի և մնա եկեղեցում։

Նաև գործով և հավատով պահի ժողովրդին։

Յոթերորդ՝ ժողովրդին է ասում, որ գործով և հավատով մնան եկեղեցում, նաև սրանցով պահեն երկնքի արքայությունը. ուստի ասում է՝ (մշակել և պահել։)

Ութերորդ՝ դրախտն իմաստությունն է. ասում է՝ մշակել և պահել, որովհետև տեսականը գործնականով է պահվում, ինչպես ասում է իմաստասեր Պլատոնը, թե գործնականը տեսականի հյուրընկալն է. իմաստասեր եմ ասում ոչ թե բազմագետին, և ով շատ բան ունի բերանում, այլ ով իր մեջ ուղիղ վարք է ձեռք բերել։

Իններորդ՝ գործնականին է ասում, որ պետք է առաքինության գործը պահի իր մեջ, այսինքն՝ միշտ գործի, և ոչ թե երբեմն անի և երբեմն՝ ոչ։

Եվ դարձյալ՝ առաքինությունը գործի և պահի իր սրտում, և ոչ թե մարդկանց ցույց տալու համար սովորի։

Տասներորդ՝ տեսականներին է ասում, որոնք խոսքերի և ուսմունքների աշակերտներ են. մշակել, այսինքն՝ աշխատել և սովորել, և պահել, այսինքն՝ սովորածն ամուր պահել հիշողության մեջ, որովհետև ուսումը վերստին հիշում է։

Արդ՝ այսպես բազմադեմ կերպով պետք է հասկանալ այս խոսքը, որ ասում է.

(Մարդուն դրեց փափկության դրախտում, որ մշակի և պահի։)

Այսքանը ասվեց հոգևոր գործի մասին։

Նաև մարմնավոր գործը և ձեռքի աշխատանքը բոլորը պետք է գործեն բազում պատճառով։

Նախ՝ Աստծու հրամանի համար, որ ասաց. (Քո երեսի քրտինքով կուտես քո հացը։)

Եվ տե՛ս, որ առաջին գործը, որ հոգևորն է, դրախտում ավանդեց հանցանքից առաջ, իսկ մարմնավորը՝ հանցանքից հետո։

Դրա համար առաջնապես պետք է գործել հոգևորը և ապա մարմնավորը։

Երկրորդ՝ բնության համար, որովհետև մարդու կառուցվածքը գործիքային կազմվեց, ինչպես ձեռքը, մատները և այլն։

Երրորդ՝ սովորության համար, որովհետև երբ սովորում ենք մարմնական գործի, հոգևորն էլ ենք գործում։

Չորրորդ՝ կարիքների վտանգի համար, որովհետև կերակրի և զգեստի կարիք ունենք. ապա եթե չգործենք, սովամահ ենք լինում և մերկանում։

Հինգերորդ՝ երանության համար, ինչպես ասում է մարգարեն. (Քո ձեռքերի վաստակը կուտես, երանի՜ է քեզ, և բարի կլինի։)

Վեցերորդ՝ նախատինքի համար, ինչպես առաքյալն է ասում. (Ով չի աշխատում, թող չուտի.) որովհետև այնպիսին (ցավերի հաց է ուտում, ինչպես ասում է մարգարեն,) և նման է բոռին, որ մեղր չի վաստակում, այլ ուրիշների վաստակն է ուտում։

Յոթերորդ՝ որովհետև գործելով մարմինը աշխատում է, և ցանկությունը նվազում, և միտքը աշխատում է, և ցանկությունը նվազում, և միտքը պարզ և հստակ է մնում։

Ութերորդ՝ որովհետև ով իր վաստակն է ուտում, իր համար է աղոթում, իսկ ով ուրիշներինը՝ ուրիշների համար, ինչպես մի վարձկան, որ ուրիշների համար է աշխատում։

Իններորդ՝ որ իր վաստակից ուրիշներն էլ ուտեն, և դա ողորմության տեսակ է, ինչպես իմաստուն կույսերը, որոնք ողորմության յուղն ունեին։

Տասներորդ՝ որովհետև գործունյա մարդը նման է պտղաբեր ծառի, իսկ անվաստակը նման է անպտուղ թզենուն, որին Տերն անիծեց։

Եվ այնպիսի մարդը հակառակ է բոլոր ստեղծվածներին, որովհետև բոլորն ուրիշների օգուտի համար են։

Ինչպես ջուրը, որ խմում ենք, հողը, որ վարում ենք, և բույսերն ու ծառերը պտուղ են տալիս կամ հովանի, այսպես և կենդանիները, երկնքի լուսատուները, մինչև անգամ քարերն են մամուռ հանում և պիտանի են շինությունների համար. իսկ անվաստակ մարդը սրանցից վատթար է։

Եվ վեց պատճառով երկրագործությունն ավելի բարի է։

Նախ՝ առաջին արհեստն է և Աստծու հրամանը, որ ասաց՝ (դրախտում մշակել և պահել։)

Եվ դուրս ելնելիս ասաց. (Քո երեսի քրտինքով կուտես քո հացը։)

Իսկ մյուս արհեստները հետո գտնվեցին ճարտար մտքից և կերակրի համար։

Երկրորդ՝ ինչպես ասացինք, գողություն, սուտ ասել, զրկել և այլ մեղք չկա նրա մեջ։

Երրորդ՝ մյուս արհեստներն իրենց շահն ունեն ժամանակից և մարդկանցից, ինչպես վաճառականներն այս ժամանակին գնում են էժան, և մյուսին ծախում թանկ, և այս քաղաքից գնում են և ուրիշ քաղաք տանում, վաճառում և շահում։

Իսկ երկրագործը շահում է հողից, ծառից և պտղից, նաև անասուններից, որոնք Աստված բնականապես մեզ տվեց որպես օգնական, որ դրանցից շահենք և մեծանանք։

Չորրորդ՝ որ երկրագործն ու շինականը ավելի է մեծանում, քան մյուս արհեստավորները. որովհետև թե՛ վաճառական է, թե՛ ճանապարհորդ, թե՛ այլ արհեստավոր, բոլորն աշխատում են կերակրի, ըմպելիքի և զգեստի համար։

Իսկ սրանք երկրագործն ունի՝ կերակուրը հողից, ըմպելիքը այգուց, զգեստը հողից կամ անասունից։

Հինգերորդ՝ պատվական է, որովհետև անհրաժեշտն է հավաքում և դրա համար աշխատում, իսկ մյուսները՝ ավելորդը։

Եվ մեզ անհրաժեշտ են կերակուր, ըմպելիք և զգեստ, որ երկրագործն է մեզ տալիս և ոչ թե վաճառականները։

Վեցերորդ՝ մեծամեծներին, թագավորներին և բոլոր մարդկանց նա է կերակրում. որովհետև առանց դրա ո՛չ շինություն է լինում և ո՛չ թագավորություն հաստատվում, իսկ առանց մյուսների ամեն մարդ կարող է ապրել։

Ուստի բոլոր արհեստների մեջ երկրագործը բարի է, արդար և պիտանի։

Նաև նրանից ավելի շատ ողորմություն և արդարություն է լինում, քան այլ մարդկանցից. նրա հողից, արտից, այգուց, կալից, հորից, տնից և բոլոր տեղերից վայելում են մարդիկ, կենդանիները և աղքատները, իսկ մյուս արհեստներից ոչ ոք, բացի միայն այն մարդուց, որինն է գործը։

Որով և Քրիստոս Աստված թող մեզ տա ժրություն, ժուժկալություն և կարողություն, որպեսզի վաստակենք հոգևոր և մարմնավոր բարի գործեր և ժառանգենք ներկան և հանդերձյալը Քրիստոս Հիսուսով՝ մեր Տիրոջով, որ օրհնյալ է հավիտյանս, ամեն։

Նույնի քարոզը Երկրագործների մասին. առակի այն խոսքի վրա, որ ասում է.

(Անզգամ մարդը մի արտի պես է և այգու պես, որ եթե թողնես, խոպանանում է և մոլախոտ բուսցնում։)

Առակ. 24. 30։

(Գլուխ ԻԳ)

Ճշմարիտ առակախոսը և երկնային քարոզիչը՝ մեր Տեր Հիսուս Քրիստոսը, իր վարդապետության մեջ այսպես է ասում.

(Սերմնացանը դուրս ելավ սերմանելու, և մի մասն ընկավ ճանապարհին, և մի մասը՝ ապառաժին, և մի մասը՝ փշերի մեջ, և մյուսն ընկավ բարի հողի մեջ։)

Եվ Ինքը դարձյալ մեկնում էր առակը.

(Ով սերմանում է, ասում է, Մարդու Որդին է, և ագարակը՝ այս աշխարհը, և սերմը՝ Աստծու խոսքը։)

Եվ երեք բան կա մեր առջև։

Նախ՝ տեսնել այս առակի խոսքը։

Երկրորդ՝ օրինակով փոխադրել մեզ վրա։

Երրորդ՝ երկրագործ արհեստների մասին։

Եվ ապա ձեռնարկել այս խոսքի տեսությանը, որ ասում է.

(Անզգամ մարդը մի արտի պես է։)

Արդ՝ առաջինը, որ ասում է.

(Սերմնացանը դուրս ելավ։)

Նույն ինքը Բան Աստվածն է՝ մեր Տեր Հիսուս Քրիստոսը, որ ելավ հայրական ծոցից և եկավ երկիր՝ մարմին առնելով սուրբ կույսից, երևաց մարդկանց երկրի վրա և քարոզեց ճշմարտության խոսքը, ինչպես Ինքն էր ասում. (Ելա Հորից և եկա աշխարհ։)

(Ագարակն այս աշխարհն է, ասում է.) այսինքն՝ այս աշխարհի մարդիկ և տերերը. որովհետև բանական սերմերի տեղը մարդկանց սիրտն է, ինչպես մարմնավոր սերմերի տեղը՝ այս երկիրը, որ կոխում ենք։

Եվ մարդկանց սիրտը չորսի է բաժանում։

(Մի մասն ընկավ ճանապարհի եզրին և չբուսավ) երեք պատճառով։

Նախ՝ որովհետև սերմը կոխվում է։

Երկրորդ՝ որովհետև թռչունները քաղում են։

Երրորդ՝ որովհետև ջրից թրջվում և նեխում է։

Նույնպես նրանք, ովքեր սատանայի չար խորհուրդը միշտ իրենց մեջ են կրում, սատանայի երթևեկության ճանապարհ են, և Աստծու խոսքի սերմը, կոխվելով, նրանց մեջ չի բուսնում։

Դարձյալ՝ որովհետև օդի թռչունները՝ դևերը, քաղում են բարի սերմը մարդկանց սրտից։

Եվ դարձյալ՝ որովհետև խոնավ ցանկությունը, որ մարդու հոգու մեջ է, նեխեցնում և ապականում է բարի սերմը և անպտուղ դարձնում։

Սա է առաջին բաժինը։

Երկրորդն ասում է.

(Մի մասն ընկավ ապառաժին։)

Չի բուսնում։

Նախ՝ որովհետև ապառաժը անհյութ է։

Եվ երկրորդ՝ որովհետև արևը չորացնում է. նույնպես ովքեր խիստ և պինդ են, մեղքերի և անհավատության մեջ կարծրացած, բարի սերմը նրանց մեջ տեղ չի գտնում։

Եվ երրորդ՝ երբ փորձության արևը հասնում է նրանց վրա՝ կամ դևերից, կամ մարդկանցից՝ հավատի համար հալածանք, որովհետև հավատի արմատ չունեն, իսկույն չորանում և հուսահատվում են և անպտուղ լինում։

Երրորդ բաժինը՝ (Ընկավ փշերի մեջ և խեղդվեց։)

Փուշ և ցավ են աշխարհի հոգսերը և մեծության խաբկանքները՝ շինել, տնկել, ցանել, հոգալ և մնացած ամենը, որոնք բարի սերմի բույսերին հակառակ են և խեղդում են. որովհետև աշխարհի հոգսերի համար գիշեր և ցերեկ դրանց մեջ են. թողած Աստծու օրենքի խոսքը՝ զբաղվում են հարստությամբ։

Եվ դարձյալ՝ հարստությունը փուշ է և խոցոտող. ինչպես մարդը, որ փուշ է հնձում և հավաքում, ամբողջ մարմինը խոցվում է, նույնպես հարստությունը հավաքելիս վաստակում ենք, պահելիս ցավում, և պակասելիս միշտ տրտմում։

Նաև հարստությունը փուշ է, որ միշտ փորձության և ցավերի մեջ է պահում՝ գողերից, ավազակներից, ընկերներից, թշնամիներից, բռնավորներից և ուրիշներից, ինչպես ասում է առաքյալը. (Հարստության մի՛ ցանկացիր, որպեսզի փորձության մեջ չընկնես.) այսինքն՝ հոգու և մարմնի։)

Դարձյալ՝ փուշը այրելու նյութ է. նույնպես և հարստությունը նյութ է դառնում և այրում մեծատունների հոգիները, ինչպես մեծատունը, որ կրակի մեջ այրվում էր և տոչորվում։

Դրա համար Տերն ասում է. (Վա՜յ ձեզ, մեծատուններ, որովհետև ստացաք ձեր մխիթարությունը։)

Ճշմարիտ վայ է մեծատուններին, որոնք մարմնի քիչ հաճույքների համար զրկվում են հավիտենական կյանքից։

Աստծու օրենքի սերմը այսպիսի մեծատունների սրտերում չի բուսնում, և եթե բուսնում է, անպտուղ է լինում, և ոստը պտուղ չի տալիս։

Իսկ չորրորդը, որ է (բարի և արգավանդ հողը, տալիս է զանազան պտուղ՝ երեսուն, վաթսուն և հարյուր։)

Այսինքն՝ բարի հողը, որ խոնարհությամբ է փափկացած, և օտար խոտը նրանից մաքրված, երբ լսում է Աստծու քարոզը, բացում է սիրտը և ընդունում։

Եվ դարձյալ՝ ծածկում է հոգու մեջ և զգայարաններում բուսցնում զանազան բարեգործություններ։

Որովհետև միայն խոսքը լսելը բավական չէ, այլ պետք է լսել և մտքում պահել. դա է բուսնելը։

Եվ ինչպես մշակը սերմանելուց հետո ջրով ոռոգում է, նույնպես և մեր Տեր Հիսուս Քրիստոսը խոսքով քարոզելուց հետո հրաշքներ էր կատարում, դրանով հաստատում էր և ծածկում քարոզությունը լսողների սրտերում։

Եվ երբ համբարձվեց երկինք, երկնքից ուղարկեց Սուրբ Հոգու գիտության ջուրն ու ցողը, որ իջավ առաքյալների վրա և հավատացյալների սրտերում, և աճեցրեց նրանց, և ապա տվեցին պտուղ՝ երեսուն, վաթսուն և հարյուր։

Հարյուրը՝ ինչպես կուսությունը և մարտիրոսությունը, և վաթսունը՝ ինչպես նրանք, ովքեր թողնում են աշխարհը, կրոնավոր են դառնում և ապաշխարում մեղքերը, և երեսունը՝ ինչպես առհասարակ Քրիստոսին հավատացողները՝ օրինավոր ամուսնությամբ, որոնք Աստծու օրենքը իրենց վրա գործով են կատարում և ողորմությանն արժանանում։

Սա է առաջին խնդիրը, որ ասում է.

(Ով սերմանում է, Մարդու Որդին է, և ագարակը՝ այս աշխարհը, և սերմը՝ Աստծու խոսքը։)

Երկրորդը՝ այս առակի խոսքը օրինակով մեզ վրա փոխադրելը։

Որովհետև մեր այս աշխարհական մարմինը երկիրն է, և միտքը՝ մշակն ու երկրագործը, և սերմը՝ Աստծու օրենքը՝ թե՛ բնական, թե՛ գրավոր և թե՛ Ավետարանը։

Եվ եզների լծերը մարմնի զգայարաններն են, որովհետև սրանք լծակից են՝ երկու աչք, երկու ականջ, երկու ռունգ, լեզուն և քիմքը, երկու ձեռք և այլն։

Եվ դարձյալ՝ հոգին հինգ զգայարան ունի, և մարմինը՝ հինգ՝ լծակցված, և դրանցով ենք հերկում մեր բանական երկիրը։

Եվ ինչպես մշակը շտեմարանից վերցնում է սերմը և բերում սերմանում, նույնպես մեր միտքը Սուրբ Գրքերի շտեմարանից վերցնում է Աստծու օրենքի սերմը և հավատի իմաստությամբ իբրև ջրով ոռոգում է այն՝ միշտ մտքում հիշելով մեր կյանքի ելքը աշխարհից. (և վերինի մասին խորհելով, ուր նստած է Աստծու աջ կողմում.) այն է կարծես զվարթարար ջուր և ցող։

Եվ հավատի դավանությունը և խոստովանությունը սրտում և լեզվի վրա ունենալը կարծես արև է, որ ծագում է և սնուցում հոգևոր բույսը։

Եվ ապա մեր երկիրը պտղաբերում է՝ բույսերի արմատը հոգու մեջ հաստատած, և մարմնի զգայարաններում ծաղկեցնում է զանազան անուշահոտ առաքինություններ, և պտղաբերում է այստեղ գործով, և հանդերձյալում՝ արդյունքներով և հատուցումներով՝ ըստ գործերի։

Իսկ երեսունը, վաթսունը և հարյուրապատիկն այսպես է. ինչպես բույսը նախ դալար է և կանաչագեղ, և ապա հասակ է առնում, և ապա ցորենը հասկի մեջ լիանում է։

Նույնպես ժուժկալությունը մեզ համար կանաչագեղ դալար բույսն է. որովհետև ամեն դալար գեղեցկությամբ կանաչ է. նույնպես և ամեն բարի գործ ժուժկալությամբ է կատարվում, այսինքն՝ պահքով, աղոթքով, արթնությամբ, չարչարանքներով և մնացած ամենով. (ձեր համբերությամբ ձեռք կբերեք ձեր հոգիները։)

Որովհետև ինչպես աղը խառնվում է ամեն ինչի հետ և ամեն ինչ համի է բերում, նույնպես և համբերությունը բոլոր գործերին պիտանի է և ամեն ինչ համի և հոտի է բերում. դրա համար կանաչությունը ժուժկալությունն է։

Իսկ դրանից հետո մեր մեջ ձևավորված հասկը սրբությունն է, որով մեր հոգին և մարմինը ամեն ախտից մաքրվում և ազատվում են, ինչպես հասկը՝ ցողունով բարձրացած և ամրացած։

Եվ հասկի մեջ լիացած հատիկը ողորմության պտուղն է. որովհետև ողորմությունը բոլոր առաքինության գործերի կատարումն է, քանզի ողորմությունը սիրուց է ծնվում, և սերը օրենքի, մարգարեների և Ավետարանի կատարումն է։

Ուրեմն սիրուց ծնված ողորմությունը բոլոր բարիքների կատարումն է։

Եվ ինչպես պտուղը սերմի արդյունքն է, նույնպես ողորմությունը սերմի արդյունքն է, նույնպես ողորմությունը հոգու և մարմնի պտղաբերության արդյունքն է։

Եվ ողորմությունը կուսության և մյուս առաքինությունների լապտերի յուղն է. սա է երեսնապատիկը, որ ժուժկալությունն է, և վաթսնապատիկը՝ սրբությունն ու մաքրությունը, և հարյուրապատիկը, որ ողորմության պտուղն է։

Եվ դրանից հետո հավաքում է հոգու շտեմարանները, որ հիշողական միտքն է։

Որովհետև ամեն բան նրա մեջ է մտնում և ամբարվում, և բարությունը՝ հիշողության մեջ, և ապա հոգևոր հաց է դառնում խոսքով ճաշակողների համար, ըստ այն խոսքի. (Մարդը միայն հացով չի ապրի, այլ Աստծու ամեն խոսքով։)

Այսպես Աստծու խոսքը, մեր մեջ սերմանված և աճած, լինում է մեր հոգու կերակուր, նույնպես և Աստծու իմաստությունը՝ ըմպելիք։

Եվ ով չունի այսպիսի բանական կերակուր, անբան է և անիմաստ՝ անասունների կարգից, նաև սոված և ծարավ հոգևոր կերակրի և ըմպելիքի համար։

Սա է երկրորդ գլուխը՝ սերմնացանի առակի խոսքը օրինակով մեզ վրա փոխադրելը։

Երրորդը պետք է ասել երկրագործ արհեստների մասին։

Պետք է իմանալ, որ արհեստները չորսն են՝ բոլոր մարդկանց վաստակի դուռը։

Մեկը բարի է, մեկը՝ չար, և երկուսը միջին մաս են։

Այն, որ բարի է՝ արդար վաստակ, երկրագործությունն է, որ շահում է հողից, պտուղներից, կենդանիներից, անասուններից և մյուսներից։

Սա ամենևին բարի է և արդար, և արդար վաստակ է՝ երեսի քրտինքով հացն ուտել։

Եվ մյուսը՝ սրա հակառակը, ամենևին չար է, որ բռնությամբ և զրկելով է, ինչպես ոսկու և արծաթի վաշխը, տուգանքների տոկոսները, մաքսը և այսպիսիները, որոնք ամենևին չար են։

Եվ երկու միջինները խառն են բարուց և չարից, ինչպես արհեստավորությունը՝ հյուսնը, դարբինը, ոստայնանկը. բարին շատ է, և չարը քիչ, որ կամ գործը վատ է անում, կամ նյութից գողանում և այլն։

Իսկ չարը բարուց ավելի է, ինչպես վաճառանոցում, որովհետև վաճառքի մեջ շատ սուտ է լինում, երդում և զրկանք՝ ճարպկությունից և ագահությունից։

Ուրեմն հայտնի է, որ հող մշակելն ամեն բանից պատվական է, որ Աստծուն է հուսում և աշխատում։

Այժմ գանք մեր առջև դրված իմաստուն Սողոմոնի խոսքի քննությանը, որ ասում է.

(Անզգամ մարդը մի արտի պես է և այգու պես, եթե թողնես։)

Եվ բազում պատճառներով է մարդը համեմատվում արտի և այգու հետ։

Որ իմաստուն քննողները պետք է ընդունեն, որովհետև բոլորին պիտանի է և օգտակար։

Նախ՝ մարդը կոչվում է արտ և այգի, որովհետև ինչպես արտը և այգին ինչ որ սերմանում են, բուսցնում են, այսպես ընդունակ է մարդու բնությունը. որովհետև բարու հետ և որոմի չար սերմերն ենք մեր մեջ կրում և գործով բուսցնում, ըստ Տիրոջ առակի.

(Չէ՞ որ բարի սերմ սերմանեցինք, իսկ որոմը թշնամի մարդն արեց։)

Երկրորդ՝ որովհետև բարի բույսի հետ բուսած փշերն ու մոլախոտերը խեղդում են այն, ինչպես առակն է ասում. (Եթե թողնեն դրանք, խոպանանում է, մոլախոտ է բուսցնում և լքվում։

Նախ՝ որովհետև արևի ջերմությունն են արգելում։

Եվ երկրորդ՝ որովհետև հողի հյութն են քաշում. նույնպես մեր մեջ տունկը Քրիստոսի հանդեպ հավատն է, և սերմը՝ աստվածային օրենքը, իսկ չարի բույսերը՝ թերահավատությունը և հուսահատությունը, և մեր մեջ աճած զանազան մեղքերի գործերը, որոնք մեջտեղում արգելում են աստվածային շնորհների ծագումը, ըստ այն խոսքի. (Ձեր մեղքերը բաժանում են ձեր և Աստծու միջև.) և Սուրբ Հոգու կենդանական հյութը, որ առակում ջրերն են, նվազեցնում են մեզանից, ըստ այն խոսքի. (Իմաստության Սուրբ Հոգին փախչում է նենգությունից.) և Պողոսն ասում է. (Շնչավոր մարդը չունի Աստծու Հոգին, որովհետև դա նրա համար հիմարություն է։)

Երրորդ՝ որովհետև եթե օրեցօր քաղում են ավելորդը, այն ժամանակ արդյունավոր պտուղ են տալիս՝ երեսուն, վաթսուն և հարյուր։

Նույնպես եթե զղջումով և խոստովանությամբ դեն ենք նետում մեղքերը, մեր մեջ աճում են բարեգործության պտուղները, ինչպես ասում է՝ հետո կասես, թե՝ ես զղջացի և ընտրեցի խրատը։

Եվ եթե շատ ավելի ուշ՝ մահվան մոտ են զղջում, բարեբախտ են, ասում է մեկնիչն այստեղ։

Չորրորդ՝ որովհետև ով ուշ է զղջում, այսպիսին այն է, որ նրա ցանկապատի քարերը քանդվեցին, այսինքն՝ նրա հավատի ցանկապատը քանդվում է՝ որպես ամենևին անպիտան։

Այնպիսիներին Պողոսը հիմար է կոչում Գաղատացիներին թղթում.

(Ո՛վ հիմար գաղատացիներ, Հոգով սկսեցիք և մարմնով եք վախճանվում։)

Հինգերորդ՝ կոչում է արտ և այգի, որովհետև մեկը տալիս է կենդանության կերակուր, և մյուսը՝ ուրախարար գինի, որոնք գործնական և տեսական առաքինություններն են, որոնցով կատարյալները զարդարվում են։

Իսկ անզգամ և պակասամիտ մարդը չունի Աստծու խոսքը որպես հոգու կերակուր, ըստ Տիրոջ, և ո՛չ էլ Սուրբ Հոգու իմաստությունը՝ խառնված գինու մեջ, ըստ Սողոմոնի։

Վեցերորդ՝ այսպիսիների մասին ասում է Եբրայեցիներին. (Երկիրը, որ խմում է անձրևը և օգտակար պտուղներ տալիս, օրհնություն կստանա, իսկ որ փուշ և տատասկ է բերում, անպիտան է և անեծքին մոտ, և նրա վախճանն այրվելն է։)

Օրհնությունը՝ ըստ որի ասում է առակը. (Պատվի՛ր Տիրոջը քո արդար վաստակից, որպեսզի քո շտեմարանները գինով լցվեն, և հնձանը ավելի ևս բխեցնի։)

Իսկ անեծքը՝ ըստ որի ասում է Եսային. (Սիրելիս այգի ուներ բարձունքի վրա՝ պարարտ տեղում. սպասեցի, որ ինձ խաղող բերի, և փուշ բերեց. արդ՝ ի՞նչ անեմ. կքանդեմ ցանկապատը, և այլն։)

Յոթերորդ՝ որովհետև ինչպես արտում զանազան բույսերը զանազան կերպով են հնձվում, որովհետև որոմն ու փուշը նախ հավաքվում են այրելու համար, ըստ Տիրոջ առակի.

(Հնձվորներին կասեմ. «Կապեցե՛ք որոմը այրելու համար, և ցորենը հավաքեցե՛ք իմ շտեմարանները»։)

Այսպես և այգու մասին Տերն ասում է. (Իմ Հայրը մշակ է, որովհետև պտղաբերը մաքրում է, իսկ անպտուղը կտրում և կրակով այրում. (հավաքում են, ասում է, և կրակը գցում, և այրվում է։)

Նույնպես և մարդկային ազգը մի և նույն տեղերում է բնակված. ոմանք այլազգի և այլադեմ են, և ոմանք մեզանից են, բայց անհավատությամբ ցամաքած և գլխից՝ Քրիստոսից կտրված, ինչպես հերձվածողների դասերը, որոնք հավիտենական կրակի վառելիք են. որովհետև (արգանդից մոլորվեցին և սուտ խոսեցին։)

Իսկ ոմանք, Քրիստոսին հավատով հնազանդված, ուղղափառ պտղաբերում են, ըստ այն խոսքի. (Դուք շատ պտուղ կբերեք և իմ աշակերտները կլինեք.) որ Տերն էլ առաջուց նշանակեց՝ ասելով.

(Եթե երկուսը դաշտում լինեն, մեկը կվերցվի, և մյուսը կթողնվի։)

Ութերորդ՝ որովհետև արտից նույն բույսերից ոմանք կրակի այրման են գնում, ինչպես հարդը, և ոմանք շտեմարաններն են հավաքվում, ինչպես ցորենը, ըստ Հովհաննեսի. (որի հեծանոցը իր ձեռքում է.) այսինքն՝ արդար դատաստանը ձեռքում. (կհավաքի ցորենը, և հարդը կայրի անշեջ կրակով։)

Նույնպես և այգուց նույն ողկույզը ճզմվելով՝ մաքուր գինին բերվում է բանական մարդկանց ճաշակին, իսկ կճեպն ու կորիզը խոզերի կերակուր են։

Նմանապես մի և նույն ազգից են քրիստոնյաները, Տիրոջ տանը և մեր Աստծու գավիթներում տնկված, նույնում ծնված և նույնում սնված. ոմանք լինում են ցորեն և արքայական բաժակ, և ոմանք՝ լեշասեր սատանայի կերակուր, նրա հետ մատնված կրակի տանջանքներին, ըստ այն խոսքի. (Գնացե՛ք ինձանից տանջանքների մեջ, որ պատրաստված է սատանայի և նրա կամակատարների համար։)

Եվ սա առաջուց ասում էր. (Եթե երկու կին մեկ երկանքով աղան, և եթե երկուսը մի մահճում լինեն, մեկը կվերցվի, և մյուսը կթողնվի։)

Իններորդ՝ որովհետև ինչպես այգին մեկ անգամ է տնկվում, իսկ արտը ամեն տարի միշտ սերմանվում է, նույնպես և հավատը մեկ անգամ է տնկվում մարդու մեջ ավազանի ծնունդից և անախտ մնում. որովհետև մեկ անգամ թաղվեցինք Քրիստոսի հետ մկրտությամբ մահվան մեջ, և այլևս չի կրկնվում։

Իսկ նրա ծաղկելը և պտուղ բերելն այն է, որ ամեն ժամ նույն բերանով խոստովանում ենք։

Իսկ օրենքի գործում պետք է վաստակել և օրեցօր ներգործել. որովհետև ամեն տարի (ամեն օրն է նշանակում, ինչպես ասում է՝ (Օրը ձեզ համար տարվա փոխարեն կլինի։)

Ուստի Պողոսն ասում է. (Ետևինը մոռացել եմ և առջևինի համար փութում եմ դեպի Քրիստոսի կոչման նպատակակետը։)

Տասներորդ՝ մարգարեն ասում է. (Հովիտները շատ ցորեն կտան) իրենց ցածր լինելու և ամեն կողմից ջրի համար։

Որ նշանակում է խոնարհներին մարդկանց մեջ, որովհետև (ով իր անձը խոնարհեցնում է, կբարձրանա։)

Իսկ լեռնացած ամբարտավանների մասին Տերը նշանակում է՝ ասելով. (Կասեք այս լեռանը. «Վերցվի՛ր և ծովն ընկիր»։)

Եվ Առակներում ասում է. (Տերն ամբարտավաններին հակառակ է կանգնում, և շնորհ է տալիս խոնարհներին։)

Նույնպես և այգին որոշ տեղերում արքայության նշան է, ըստ այն խոսքի. (Մի մարդ այգի տնկեց և այն տվեց մշակներին, և երբ արդյունքը չտվեցին, ասում է. (Այգին կտա ուրիշ մշակների, որոնք ժամանակին պտուղը կտան.) և հավելեց. (Այսպես արքայությունը կվերցվի ձեզանից և կտրվի մի ազգի, որ կտա նրա պտուղը։)

Եվ երբեմն ասում է՝ (Հրաման կտամ իմ ամպերին, որ անձրև չտեղան իմ այգու վրա.) անխնամությունն է նշանակում։

Այսքանը՝ սրա մասին։

Հարց՝ ինչո՞ւ, երբ վարդապետը քարոզում է, հետո օրհնությամբ է կնքում խոսքը։

Պատասխան.

Քարոզությունը սերմ է, և օրհնությունը՝ ջուր, ինչպես երկրագործներն են անում. սերմանելուց հետո ջրով ոռոգում են, որպեսզի շուտով բուսնի։

Եվ պետք է իմանալ, որ քարոզի մեջ հինգ բան է երևում։

Որոնք են՝ բնաբան, նախերգանք, քարոզ, հորդոր և օրհնություն։

Եվ այսպես են համեմատվում.

Բնաբանը կարծես սերմն է գոգնոցի մեջ։

Եվ նախերգանքը հերկն է, որ փափկացնում է լսողներին և սրտերը։

Եվ քարոզը՝ հոգևոր սերմը։

Եվ հորդորը՝ ցաքանը, որ հարթեցնում և ծածկում է սերմը։

Եվ օրհնությունը՝ ոռոգող ջուրը։

Եվ ժողովուրդը արգավանդ երկիրն է՝ սերմերի տեղը։

Դրա համար քարոզողը ոտքի կանգնած է սերմանում կյանքի խոսքը, և վարդապետը մշակն է՝ սերմնացանը։

Հարց՝ ինչո՞ւ է վարդապետը քարոզից հետո օրհնում։

Պատասխան.

Նախ՝ ինչպես մշակը նախ սերմանում է, ապա ծածկում և ապա ջրով ոռոգում։

Երկրորդ՝ ինչպես Բան Աստվածը նախ սերմանեց քարոզության խոսքը երկրի վրա, և հետո սնուցող Հոգին իջավ արեգակի ճառագայթի պես և աճեցրեց և պտղաբերեց խոսքի քարոզությունը, ըստ այն խոսքի, ըստ այն խոսքի. (Նա կուսուցանի ձեզ ամեն ինչ և կհիշեցնի ձեզ։)

Նույնպես վարդապետը նախ քարոզում է խոսքը, և հետո օրհնությամբ Հոգու շնորհներն է պարգևում լսողներին, որպեսզի խոսքերը արդյունավոր լինեն։

Երրորդ իմաստը. վարդապետի քարոզը նշանակում է այս կյանքը, որտեղ քարոզություններով, առաքյալներով և վարդապետներով Աստված քարոզում է մարդկանց փրկությունը։

Իսկ օրհնությունը՝ այն կյանքինն է, որ վախճանին օրհնում է հավատացյալներին և մտցնում հավիտենական կյանքը։

Որոնց և մեզ թող տա Քրիստոս Աստված լսել մեր Տեր Հիսուս Քրիստոսի քարոզության խոսքը և տալ պտուղը՝ երեսնապատիկը, վաթսնապատիկը և հարյուրապատիկը, և դրանով ժառանգել հավիտենական կյանքը Քրիստոս Հիսուսով՝ մեր Տիրոջով, որ օրհնյալ է հավիտյանս, ամեն։

Նույնի քարոզը Ծույլերի մասին. սաղմոսի խոսքի վրա.

(Վաստակի՛ր հավիտյան և կապրես մինչև վերջ և ապականություն չես տեսնի։)

Սաղմ. 48. 10։

(Գլուխ ԻԴ)

Մեր ստեղծման սկզբից Աստված մարդու համար գործ և վաստակ սահմանեց, որովհետև դրախտը տվեց՝ մշակելու և պահելու։

Որովհետև թեև դրախտում պահպանության երկյուղ չկար՝ ո՛չ գողերից, ո՛չ անասուններից, և ո՛չ էլ փորելու կամ տնկելու կարիք կար այնտեղ։

Բայց մարդուն սահմանեց գործի և վաստակի համար, որպեսզի անաշխատ կյանքում դատարկ և պարապ չմնա, այլ կամ ավելորդը կտրի, կամ ջուր տա, որ բխում էր Եդեմից։

Իսկ երբ դուրս ելավ դրախտից, նույն պատվիրանը դարձյալ կրկնեց մարդուն, թե. (Քո երեսի քրտինքով կուտես քո հացը բոլոր օրերում։)

Եվ այսպես գործելը և աշխատելը սկզբնական և առաջին պատվիրանն է։

Արդ՝ հացը կրկնակի է՝ հոգևոր և մարմնավոր, որովհետև մարդը հոգի է և մարմին։

Եվ հոգևոր հացն այն է, որի մասին Տերն ասում է. (Մարդը միայն հացով չի ապրի, այլ Աստծու ամեն խոսքով. այսինքն՝ Աստծու պատվիրանի խոսքը հոգու հացն է. երբ գործով կատարում ենք Աստծու հրամանը, հոգին կերակրվում է։

Եվ Աստծու իմաստությունն ու գիտությունը հոգու ըմպելիքն են, ինչպես ասում է Տերը. (Ով ծարավ է, թող գա ինձ մոտ և խմի։)

Եվ մարմնի հացի մասին նույն ինքը Տերն է ասում. (Մեր հանապազօրյա հացը տո՛ւր մեզ այսօր։)

Բայց քո այս երկու հացը՝ հոգևորը և մարմնավորը, առանց աշխատանքի չեն գտնվում։

Որովհետև հոգևորում վարժվելը և կրթվելը բարի է, և գիտության ու աշխատանքի մամլիչ է պետք. նույնպես և առաքինությամբ չարչարվել ճգնությունների, պահքի, աղոթքների և մյուսների մեջ. և այսպես կարելի է գտնել հոգևոր կերակուրը։

Նույնպես և մարմնավորում պետք է վաստակել, քրտնել և աշխատել, և ապա գտնել մարմնավորը։

Դրա համար մարգարեն խրատում է մեզ.

(Քո ձեռքերի վաստակը կուտես, երանի՜ է քեզ, և բարի կլինի։)

Ուրեմն եթե մեր վաստակն ուտելը մարդու համար երանություն է և բարի, եթե ուրիշների վաստակն է ուտում, մարդու համար չար է և թշվառություն։

Եվ այնպիսիները ցավերի հաց են ուտում։

Որոնց մարգարեն ծուլությունից արթնացնում է՝ ասելով. (Վե՛ր կացեք, դուք, որ քնած եք, և ովքեր ուտում եք ցավերի հացը.) այսինքն՝ նեղության հաց, աղաղակի հաց և մեղքերի հաց, որովհետև ով ուրիշների վաստակն է ուտում, ուրիշների մեղքերն է ուտում։

Եվ եթե մեկն ասի՝ Տերը հրամայում է՝ վաղվա համար մի՛ հոգացեք՝ ո՛չ կերակրի և ո՛չ հագուստի համար։

Այնպիսուն ասում ենք, թե՝ մեղքերի պատճառաբանություններ են բերում ոմանք, ովքեր անօրենություններ են գործում։

Այն, որ հրամայում է՝ վաղվա համար չհոգալ, արգելում է ավելորդ հոգալը և ագահությունը, թե՝ ինչ որ վաղվանն է, ավելորդն է և անպիտանը, դրա մասին մի՛ հոգացեք. իսկ կարևորի և պիտանիի համար հրամայեց, թե՝ (Գնացե՛ք, գործեցե՛ք.) այսինքն՝ հոգևոր և մարմնավոր գործը, և անաշխատ հաց մի՛ կերեք։

Եվ այն, որ ասում է, թե՝ (Կերակրի և հագուստի համար ինչո՞ւ եք հոգում.) այն է ասում, թե՝ միշտ մարմնի համար մի՛ հոգացեք, այլ հոգու համար ավելի հոգացեք, քան մարմնի համար։

Որովհետև ինչպես մարմնին պետք է կերակուր և հագուստ, նույնպես պիտանի է և հոգուն. ավելի հոգացեք, քան մարմնավորի մասին։

Եվ սա չի ասում, թե դատարկ և պարապ մնացեք գործից։

Եվ ի՞նչ է, որ ասում է. (Ինչո՞ւ եք ամբողջ օրը դատարկ կանգնած. գնացե՛ք, գործեցե՛ք այգում։)

Մարմնավորը նշանակում է հոգևորը, որովհետև մարմնավորը պետք է հոգևորին. ով մարմնավորը չի գործում, նույնպես և հոգևորը չի գործում։

Եվ դու՝ Ավետարանն այդպես լսողդ և անողդ, ինչո՞ւ չես լսում առաքյալին, որ ասում է. (Ով չի աշխատում, թող չուտի։)

Եվ չորս դեմքի են բաժանվում։

Ոմանք աշխատում են և ուտում. բարի է հոգու և մարմնի համար. (Քո ձեռքերի վաստակը կուտես, երանի՜ է, և բարի կլինի քեզ։)

Ոմանք չեն աշխատում և չեն ուտում. չար է հոգու և մարմնի համար, որովհետև դանդաղ են և ծույլ։

Ոմանք աշխատում են և չեն ուտում. ավելի բարի է, որովհետև ուրիշներին են բաշխում։

Եվ ոմանք չեն աշխատում և ուտում են. ավելի չար է, որովհետև հոգու և մարմնի համար վնաս է։

Եվ դու այս չորսից ընտրում ես վերջինը, որ ամենաչարն է։

Եվ ինչո՞ւ, երբ ասում են՝ մի՛ արա, լսում ես և շատ քաջ մեկնում, իսկ երբ ասում են, թե՝ մի՛ կեր, չես լսում և ականջդ փակում ես։

(Այնպիսուն պատվիրում եմ, ասում է առաքյալը, ձեռքերով գործել և իր հացն ուտել և պարապ չմնալ։)

Որովհետև դատարկությունը բոլոր մեղքերի մայրն է, քանզի դատարկ մարդը սատանայի արգավանդ երկիրն է, որ ամեն չար խորհուրդ նրա մեջ է սերմանում և պտղաբերում։

Դարձյալ՝ բոլոր չարիքների մայրն է, որովհետև դատարկությամբ մարդը ո՛չ հոգին է գտնում և ո՛չ մարմինը, ո՛չ աղքատներին է կերակրում, և ո՛չ ընկերներին սիրում և պատվում։

Դարձյալ՝ բոլոր չարիքների մայրն է, որովհետև երբ չի գործում, մարմինը կարոտում է կարիքների՝ կերակրի և ծածկույթի, որովհետև չի կարող մերկություն և սով տանել։

Այն ժամանակ կամ գնում է մուրում և խնդրում, և եթե չտան, գողանում է և հափշտակում. եթե մուրում է, մարմնի համար վնաս է և ամոթ, եթե գողանում է, հոգու համար վնաս է և տանջանք։

Դարձյալ՝ եթե մուրում է, պետք է այն աղոթքներով վճարի, և եթե ոչ՝ պարտական է մնում։

Եվ եթե գողանում է, սուտ ասում և հափշտակում, գողի պատիժը սպանությունն է և կախաղանը։

Ահա պարապ և անգործ մարդու պատիժն այդ է, որ շատից քիչը հայտնեցի ձեզ։

Բայց այժմ մտնենք Սուրբ Գրքերի մեջ և այնտեղ տեսնենք, թե ի՞նչ են ասում թուլերի և ծույլերի մասին։

Թուլը՝ մարմնավոր աշխատանքների մեջ, և ծույլը՝ հոգևոր ուսմունքների և առաքինությունների մեջ։

*Արդ՝ նույն ինքը իմաստուն Սողոմոնը, որ դայակն է և խրատիչը ամեն տարիքի մարդկանց։

Նա նախատինքներ է դնում ծույլերի դեմ, որոնք դանդաղ և անվճռական են բոլոր գործերում։

Որ տասը գլխով վերցնելով՝ կասեմ նրա խոսքերից։

Նախ՝ որ ասում է.

(Ով իր ձեռքը զուր տեղը թաքցնում է իր ծոցում, այն իր բերանը չի տանի։)

Զուր տեղը նրան է ասում, ով տկարության որևէ պատճառ չունի։

Որովհետև ձեռքերի կասեցման պատճառը չորսն է. կամ ինքը հիվանդ է լինում, կամ կույր է լինում, կամ ձեռքն է չորացած լինում, կամ վերք է լինում. չգործելն անմեղադրելի է. իսկ սրանցից դուրս դատարկ մնալը ծուլություն է։

Իսկ հոգևորում ձեռքը նշանակում է առաքինության գործը՝ պահքը, աղոթքը, ողորմությունը և մյուսները. երբ դրանք թաքցնում է ծուլությամբ՝ դանդաղ մտքի տակ, նա չի կարող այն իր բերանը տանել։

Բերանը նշանակում է բանականը, և ձեռքը՝ գործնական առաքինությունը։

Գործնականը բանական հոգու կերակուրն է, և տեսականը՝ ըմպելիքը։

Մեկը՝ ջուր, որ միայն ծարավն է զովացնում, և մյուսը՝ գինի, որ զովացնում է և հրճվեցնում։

Նույնպես իմաստունների և աշխարհի գիտությունը միտքն է զովացնում իմաստությամբ։

Իսկ Սուրբ Հոգուց եղած Սուրբ Գրքերի գիտությունը զովացնում է իմաստությամբ և հրճվեցնում Աստծու սիրով։

Եվ ով ծույլ է, ո՛չ հոգին է կերակրում գործնականով և ո՛չ էլ խմեցնում տեսական իմաստությամբ։

Երկրորդն ասում է.

(Ինչպես դուռը շարժվում է իր ծխնու վրա, նույնպես և ծույլը՝ իր մահճում։)

Դուռը ծխնու վրա շարժվում է ետ և առաջ, բայց իր տեղից չի հեռանում. նույնպես և թուլը, անկողնում դանդաղելով, շրջվում է այս կողմ և այն կողմ և չի կարողանում վեր կենալ և մարմնական գործի գնալ։

Իսկ ով հոգևորում է ծույլ, սիրում է մարմնի հեշտությունը, դատվում է մտքի խղճից և շարժվում այս կողմ և այն կողմ, և չի կարողանում չարից բարի խորհրդի փոխվել, որովհետև մարմինը ծանրացել է ծուլության հեշտությամբ, կարծես քնից թմրած։

Երրորդ՝ ծույլը պատճառ է բերում և ասում.

(Առյուծը բռնել է ճանապարհը, և հրապարակներում սպանողներ կան։)

Թուլին և անվճռականին երբ որևէ գործի համար ճանապարհ ես ուղարկում, պատճառ է բերում, թե՝ առյուծ և գազան կա ճանապարհին, չեմ գնա. ճանապարհին առյուծն ի՞նչ է անում. առյուծն անտառում է կամ վայրի տեղում. բայց ասում է, թե սպանողներ կան հրապարակներում։

Հրապարակում բոլորն են հավաքված, որտեղի՞ց է սպանողը. բայց նա այսպես պատճառ է բերում։

Իսկ հոգեպես՝ երբ մարդուն առաքինության ճանապարհով ուղարկում ենք երկինք, ասում է. առյուծը՝ սատանան, այս կյանքի ճանապարհին է և ինձ կբռնի, ըստ այն խոսքի. (Դարանակալ նստում է գաղտնի տեղերում՝ աղքատին սպանելու։)

Եվ սպանողները հրապարակներում են, այսինքն՝ մարմնի բնական ցանկությունները և կարիքներն ամեն կողմից, կարծես հրապարակում, խոցոտում են ինձ և սպանում։

Առյուծը՝ սատանան, մտքի խորհուրդներն է բռնում, և ցանկությունները խոցոտում են մարմնի զգայարանները. դրա համար չեմ համարձակվում գնալ առաքինության ճանապարհով դեպի երկինք։

Այս ամենը պատճառներ են նրա համար, ով սիրում է ծուլությունը և դանդաղությունը։

Տե՛ս առաջիններին, որոնք արիությամբ կոխեցին մարմնի ցանկությունը և ազատվեցին սատանայի որոգայթներից։

Իսկ քեզ համար մարմնի հեշտությունն է պատճառ, որ կորցնում է քեզ, որ ծույլ ես և դանդաղ. և այսպես սատանան քեզ թույլ և տկար է տեսնում և որսում։

Չորրորդն ասում է.

(Ծույլն իր աչքում ավելի իմաստուն է թվում, քան նա, ով օրենքի լրումն է բերում։)

Նա, ով դանդաղ է և անվճռական գործում, երբ հարցնում են, թե ինչո՞ւ չես վաստակում, ասում է. ես բոլոր մարդկանցից խելոք եմ, նրանք բոլորն ինձ համար են վաստակում. աշխարհականներն ասում են, թե՝ անբախտն է անում, և բախտավորն է ուտում։

Նրանք ինձ համար մշակում են, վաստակում, և ես անհոգ նստում եմ։

Իսկ իմաստով՝ այն մարդը, որ դանդաղ է ուսման մեջ և անվճռական բարի գործում, որովհետև ո՛չ սովորում է, ո՛չ ուրիշներին ուսուցանում, ո՛չ բարին է գործում, ո՛չ ուրիշներին ուսուցանում, ինքն իր աչքում իմաստուն է երևում։

Ասում է՝ ես այդ ամենը գիտեմ, դրա համար չեմ սովորում. և ես ինձ համար եմ սովորել և ոչ թե ուրիշների. ինձ ի՞նչ հոգ, որ ուրիշներին ուսուցանեմ։

Ասում ենք՝ գործն ինչո՞ւ չես անում. ասում է՝ ես ծածուկ եմ գործում, որ չլինի թե ինձ փառավորեն։

Կամ ասում է՝ մարդուն հավատ է պետք, գործն ի՞նչ բան է. անասունները միշտ խոտ են ուտում, էշերը միշտ պահքի մեջ են, ծառերը խիստ ողորմություն են տալիս, բայց դրանցից ոչ մեկը արքայություն չի գնում։

Այնպիսուն վայ է տալիս Եսայի մարգարեն.

(Վա՜յ նրանց, ովքեր իրենց աչքում իմաստուն են և իրենց համար խոհեմ են երևում։)

Ուրեմն դրա համար չեն սովորում և չեն գործում, թե՝ բոլորից լավ գիտենք և կատարյալ ենք. և ասում է՝ ավելի, քան նա, ով ավետիքների լրումն է բերում։

Լրումը կատարյալ առաքինությունն է, որ տեսականով և գործնականով կատարյալ է լինում. և ավետիսն այն է, որ քահանան ավետում է ուրիշներին, խոսքով ուսուցանում է ճշմարիտը և գործով ցույց տալիս բարին, և այսպես բոլոր մարդկանց՝ տեսնելով և լսելով, խրատում է դեպի բարին, ինչպես Տերն է ասում. (Թող տեսնեն ձեր բարի գործերը և փառավորեն ձեր Հորը, որ երկնքում է։)

Հինգերորդն ասում է.

(Ցանկությունները սպանում են ծույլին, որովհետև ոչինչ անել չի հոժարում։)

Նա, ով թույլ է և անգործ, միշտ ցանկությամբ է չարչարվում, որովհետև կարոտ է բոլոր երկրավոր բարիքներին՝ կերակրի, ըմպելիքի, ծածկույթի և այլ բաների, և չի հասնում, որովհետև չի գործում և չի աշխատում. չեն տալիս նրան այն, ինչ ցանկանում է. և այն ցանկությունն է սպանում, որ միշտ մարմնի հեշտության է ցանկանում, և դրա համար չի աշխատում և կարիքը չի լրացնում։

Եվ հոգեպես՝ (ցանկությունը սպանում է ծույլին։)

Որովհետև ծույլը եթե իմաստության և ուսման է ցանկանում, չի գտնում, որովհետև մարմնի հեշտությունը հակառակվում է։

Նույնպես եթե ցանկանում է բարի գործերի, առաքինության, խաղաղության և այլ բաների, չի հասնում, որովհետև մարմնով չի գործում, այլ միայն ցանկությամբ է հոժարում և դրանով չարչարվում, ըստ այն խոսքի. (Ցանկանում եք և չեք հասնում, որովհետև չեք խնդրում. խնդրում եք և չեք ստանում, որովհետև չարաչար եք խնդրում, և այնտեղ ձեր ցանկությունների մեջ կմաշվեք։)

Դարձյալ և այլ կերպ՝ (ցանկությունն ապականում է ծույլին.) որովհետև ամբարիշտը և ծույլը միապես հանցավոր են. որովհետև ծույլն ու դանդաղը մարմնի հեշտության են ցանկանում, որ հանգիստ լինեն։

Նույնպես և ամբարիշտը շնության կամ ագահության գործի է ցանկանում, որ մարմինը հանգստանա և հեշտանա, այսինքն՝ նույն և հավասար մեղքն է ամբարիշտ և թույլ ու ծույլ մարդունը։

Բայց զանազանվում են, որովհետև մեկը բարին չի անում, այսինքն՝ դանդաղը, և մյուսը չարն է անում, այսինքն՝ ամբարիշտը. և մեկ ու նույնն է բարին չանելը և չարն անելը. դրա համար ասում է. (Շնացողնե՛ր, չգիտե՞ք, որ այս աշխարհի սերը թշնամություն է Աստծու դեմ.) ով մարմինն է սիրում, Աստծուն ատում է և նրա թշնամին է։)

Վեցերորդն ասում է.

(Ով հողն է մշակում, հացով կլցվի, իսկ ով ունայնության ետևից է գնում, պակասամիտ է։)

Բոլոր արհեստների մեջ հող մշակելը բարի և արդար վաստակ է. մեկ՝ որ մարդու առաջին արհեստն է. Աստված ասաց. (Հողը մշակել և քրտինքով հաց ուտել.) երկու՝ որովհետև մյուս արհեստներում գողություն է լինում, կամ սուտ և զրկանք։

Ինչպես վաճառքի մեջ, որ ստախոսությամբ է լինում, և ոստայնանկը և դարբինը կամ վարձն են զրկում, կամ նյութից են գողանում, և այլ այսպիսիներ։

Իսկ երկրագործությունն ամենևին արդարության գործ է. սուտ ասել չկա, ո՛չ էլ գողանալ և զրկել, այլ շահում է տարրերից և բույսերից, և ակնկալում է, որ Աստծու ողորմությունը պտղաբերի. այն ժամանակ տունն ու շտեմարանը լցվում են հացով և ամեն բարիքով՝ արտից, այգուց, ծառից, անասուններից և այլն։

Իսկ ով այսպիսի գործերից ունայն և դատարկ է մնում, պակասամիտ է, որովհետև ով ամռանը չի գործում, ձմռանը չի վայելում. ով իր մարմնի հողը չարչարում և հերկում է պահքով, աղոթքով, արիությամբ և այլ խոնարհությամբ, և Աստծու պատվիրանների խոսքը սերմանում է սրտում, և ոռոգում է Սուրբ Հոգու իմաստության ջրով, որ Սուրբ Գրքերում է խոսված, այն ժամանակ բուսնում է և տալիս պտուղ՝ երեսնապատիկ, վաթսնապատիկ և հարյուրապատիկ. այստեղ հոգով և մարմնով անկարոտ է լինում, և այնտեղ երկնքի շտեմարանները լցված են լինում ամեն բարությամբ, ըստ այն խոսքի. (Ձեզ համար գանձեր գանձեցե՛ք երկնքում, որպեսզի երբ պակասի այդ, որ մարմնավոր է, ձեզ ընդունեն հավիտենական հարկերում։)

Եվ ով սրանից դանդաղում է, անմիտ է և ունայնության ետևից է ընթանում։

Որովհետև ամեն մարմնական գործ ունայն է և դատարկ, ինչպես ասում է Ժողովողը. (Ունայնություն ունայնությանց, և ամեն ինչ ունայն է։)

Եվ ունայնությունը երկու կողմից է։

Մեկը՝ որ այս նյութերը բոլորն անցավոր են, և մյուսը՝ որ մարդն անցավոր է և ունայն, ինչպես ասում է Դավիթը. (Մարդը ունայնության նմանվեց, և նրա օրերը հովանու պես անցան։)

Յոթերորդն ասում է.

(Ծույլին երկյուղն է կործանում, և կանացիների անձերը կքաղցեն։)

Ծույլը դանդաղն ու թույլն է գործերում։

Նա այնպես է վախենում գործից, կարծես մարդը փշի մեջ է ընկնում, ինչպես ասում է. (Ծույլերի ճանապարհները փշերը կբռնեն.) գործի մեջ փուշ չկա, այլ ինքն իր տրտմությունից փուշ է կարծում։

(Եվ կանացիների անձերը կկորչեն։)

Դանդաղ մարդուն և կնոջը տկարությամբ հավասարեցնում է. որ կանանց բնական տկարությունն է, նա կամովին է ձեռք բերում կանանց բարքը և նմանվում նրանց։

Դարձյալ հոգևորում՝ ով ծույլ է բարի գործերում։

Որովհետև ոմանք չափից ավելի հանդուգն են և չար. նույնպես ոմանք չափից ավելի թույլ են և տկար, և սա էլ չար է։

Նրանք սնոտի երկյուղով օտարանում են Աստծուց և մարդկանցից. դա է, որ ասում է մարգարեն. (Ատեցիր նրանց, ովքեր սնոտի երկյուղներ են պահում։)

Եվ այս սուտ երկյուղից ավելի է տկարանում և առաքինություններ չի գործում, ինչպես այն մարդը, որի մասին Քրիստոս ասաց Ավետարանում. (Գիտեմ, որ խիստ մարդ ես. վախեցա և քո արծաթը թաքցրի։)

Որովհետև երկյուղը կրկնակի է. մեկը բարի, և մյուսը՝ չար։

Բարի երկյուղն այն է, որ գեհենի տանջանքների պատճառով վախենում է Աստծուց, և վախենում է օրենքներից և մահից, և այս երկյուղով պահում են Աստծու օրենքը։

Իսկ չար երկյուղն այն է, որով տկարանում են և տրտմում և բարին չեն գործում. սա հուսահատություն է և չարի է տանում, իսկ այն երկյուղը բարի է և արիության է տանում։

Սա է չար երկյուղը, որ ասում ես. չեմ կարող բարին գործել. այսպես սատանան է հակառակվում, մարդիկ են հակառակվում, այս մարմինը և աշխարհն են հակառակվում։

Սա է չարը, որ այս ժամանակից վախենում է և բարին չի գործում. այն է բարի երկյուղը, որ հանդերձյալ տանջանքներից են վախենում և բարին անում. այսպես են զանազանվում բարի և չար երկյուղները։

Ուրեմն այնպիսիները, ովքեր կանացի երկյուղն են ձեռք բերում և դանդաղում, այստեղ զրկվում են այս զգալի մարմնավոր հացից, և այնտեղ զրկվում են հոգևոր կյանքից, ինչպես այն ծառան, որ Քրիստոսից չար և ծույլ կոչվեց և տանջանքներով պատժվեց։

Ութերորդն ասում է.

(Ամեն հարբեցող և պոռնիկ կաղքատանա, և ամեն քնկոտ պատառոտված կհագնի։)

Այսինքն՝ ովքեր գինով հարբում են, գինին շարժում է ցանկությունը, և պոռնկանում են, և պոռնկությունից հետո քունն է հետևում, որ գինին թափի։

Այնպիսիները աղքատանում են ունեցվածքից՝ գինու գնից, պոռնիկների կապանքներից և վարձերից։

Եվ երբ հարբում են և քնում, այլևս չեն գործում. այն ժամանակ աղքատանում են և մերկանում, որովհետև վաստակածը խմում են և այլևս չեն վաստակում։

Նույնպես ծուլությունն ու մեղքը հարբեցողություն են. երբ ծուլությամբ հարբում ենք և մեղքի քնով ննջում, բոլոր բարիքներից աղքատանում ենք. որովհետև հոգևոր հարստությունը սրանք են՝ պահքը, աղոթքը, ողորմությունը, ժուժկալությունը, չարչարանքները, արիությունը և այլն։

Այստեղ սրանցից զրկված է, և այնտեղ՝ հանդերձյալում, մերկ է և պատառոտված հագած, ինչպես նրան, ում ասում էր. (Ընկե՛ր, հարսանեկան զգեստ չունեիր, ինչո՞ւ մտար այստեղ. հանե՛ք այդ անպիտան ծառային արտաքին խավարը։)

Իններորդն ասում է.

(Ո՛վ ծույլ, գնա՛ մրջյունի մոտ և նախանձի՛ր նրան, կամ գնա՛ մեղվի մոտ և սովորի՛ր, որովհետև գործունյա է։)

Որովհետև այս տկար կենդանիներին Աստված ստեղծել է երկու բանի համար։

Մեկը՝ որ մեզ ամոթով անեն, երբ սրանք չարչարում են մեզ, այսինքն՝ լուն, մժեղը, պիծակը և այլ մանր կենդանիներ, որոնք միշտ չարչարում են մեզ։

Որովհետև փարավոնին ոչ թե արջը կամ առյուծը տանջեցին, այլ այսպիսի մանր կենդանիներ, ինչպես լուն, մոծակը, գորտը, շանճանճը և մյուսները։

Եվ երկրորդ՝ որ մենք սրանցից գործերի ժրության օրինակ վերցնենք. ինչպես մրջյունը ամբողջ ամառը միշտ վաստակում է և աշխատում՝ հնձանից, կալից, խոտից վաստակում, հավաքում և ամբարում, և ձմռանը վայելում է հավաքածի ճաշակը։

Այսպես և մենք պետք է աշխատենք հոգևորում և մարմնավորում, գործենք ամռանը, որպեսզի վայելենք ձմռանը։

Որովհետև ով ամռանը թափառում է թփից թուփ, ձմռանը թափառում է դռնից դուռ, ասում են խելոքները։

Արդ՝ հասկացի՛ր, որ եթե ամառն է, և չես գործում, ձմռանը որտեղի՞ց ես վայելելու, ինչպես ասում է նույն Առակաց գիրքը. (Թեև ծույլին նախատում են, չի ամաչում, և նա, ով ցորենը փոխ է առնում ամռանը. որովհետև ամառը հավաքելու ժամանակ է. երբ փոխ ես առնում, ե՞րբ ես վճարելու։

Նույնպես այս կյանքը հոգևոր բարիքներ հավաքելու ամառն է, իսկ այնտեղ ձմեռ է. ո՛չ սերմանել կա, ո՛չ հավաքել, ո՛չ փոխ առնել և ո՛չ գործել. ինչ որ այս կյանքում վաստակելու հնար կա, այնտեղ անհնար է։

Դրա համար հոգևոր և մարմնավոր գործը պետք է գնալ մրջյունից սովորել։

Նաև մեղուն փոքր թռչուն է և միշտ քաղցր կերակուր է հավաքում, որ թագավորներն ու աղքատները բժշկության համար են տանում։

Նույնպես մենք պետք է մտքի թևերով թռչենք Սուրբ Գրքերի զանազան ծաղիկների վրա և գիտություն հավաքենք, որ մտքի քաղցր կերակուր է և լույսի պատճառ, որ մարդուց հալածում է տգիտության խավարը։

Եվ այսպես աստվածային իմաստությունը զորություն է, որ ինքնիշխան կամքը դարձնում է չարից դեպի բարին, որ մեծամեծ իշխաններն ու բռնավորները չեն կարող. ո՛չ սուրը, ո՛չ նետը նրա մեջ չի մտնում. խոսքն իր իմաստությամբ է մտնում նրա մեջ և փոխում չարից։

Եվ այդպիսին է Աստծու իմաստությունը, որ այս կյանքում մարդուն փառքի և պատվի է հասցնում, և հանդերձյալում առաջնորդում է դեպի անվախճան կյանքը, և ոչ միայն իրեն, այլև բոլոր լսողներին՝ մեծամեծներին և փոքրերին, հոգևոր և մարմնավոր բժշկություն և դեղ է։

Ուրեմն դրա համար այս երկու կենդանիներին որպես օրինակ է տալիս՝ մրջյունին՝ բարի գործերի, և մեղվին՝ բարի իմաստների. որովհետև բարի գործը կարգավորում է մարմինը, և իմաստությունը՝ հոգին։

Իմաստությունը՝ հոգին։

Իմաստությունը լապտեր է, և բարի գործը՝ յուղ, որ լապտերը վառ է պահում։

Բարի գործը կերակուրն է, և իմաստությունը՝ ըմպելիքը, ինչպես վերևում ասվեց։

Նաև երկուսն էլ մեզ պետք են. ինչպես մարմնի կերակուրը լրացնում է քաղցը, և ըմպելիքը՝ ծարավը, նույնպես է և հոգևորում։

Դրա համար պետք է երկու գործերում էլ արիանալ, որպեսզի հոգին կերակրենք սովից, և իմաստությունը խմենք ծարավից։

Տասներորդն ասում է. (Մինչև ե՞րբ ես ընկած պառկելու, ո՛վ ծույլ, և ե՞րբ ես քնից արթնանալու, և այլն։)

Որովհետև թեև ըստ մարմնի ծույլերի մասին է սա երևում, որ աղքատ են մնում, ասում է, իսկ ժիրերի ձեռքերը հարստացնում են։

Սակայն հոգևորը այսպես է միանում.

Ո՛վ ծույլ և դանդաղկոտ առաքինություններում, մինչև ե՞րբ ես ընկած պառկելու քո մեղքերի փշի մեջ՝ առանց շարժվելու։

Կամ ե՞րբ ես քնից արթնանալու. մեղքերի քունն է ասում, որ մահվան են տանում, որի համար աղոթում է Դավիթը. (Լույս տո՛ւր, Տե՛ր, իմ աչքերին, որպեսզի երբեք մահվան քնով չննջեմ։)

(Մի քիչ կքնես։)

Այսինքն՝ ասում ես. երեխա եմ, մի քիչ վայելեմ շռայլությամբ և ազատությամբ, և չգիտես, թե մահվան գողը որ ժամին է գալիս։

(Մի փոքր կդադարես։)

Այսինքն՝ ասում ես. ունեցվածքով մեծատուն եմ, մի քիչ կմնամ այս փշոտ աշխարհում և կհավաքեմ, մինչև որդիս մեծանա և ժառանգի. և չգիտես, անմի՛տ, (որ այս գիշեր քո հոգին քեզանից կպահանջեն։)

(Մի քիչ ձեռքերդ կծալես կրծքիդ վրա։)

Այսինքն՝ ասում ես. մարմնով տկար եմ, անգործ կմնամ, մինչև առողջանամ, ըստ այն թույլ ծառայի, որ ասաց. (Իմ տերը ուշանում է գալ. հանկարծակի կգա և կկտրի նրան մեջտեղից, և այլն։)

(Այսպես կգա քո աղքատությունը որպես կարապետ։)

Այսինքն՝ քո բարի գործերի աղքատությունը դժոխքի տանջանքների կարապետ և գուշակ կլինի քեզ համար։

(Եվ քո կարոտությունը.) այսինքն՝ ըստ հիմար կույսերի, որոնք յուղի կարոտ եղան։

(Կհասնի սուրհանդակի պես։)

Այսինքն՝ վախճանական մահը կբռնի չար ճանապարհորդի պես և այլևս թույլ չի տա, այլ նույն տեղում կսպանի, ըստ Ժողովողի՝ (ծառը որ կողմն ընկնի, նույն տեղում կմնա.) այսինքն՝ ինչպես մարմինը մեռած է՝ թե՛ հյուսիս, այսինքն՝ Աստծու անգթությանը, թե՛ հարավ, այսինքն՝ Աստծու սիրո ջերմությանը. (որովհետև սա է ընդունելի ժամանակը և փրկության օրը, ասում է Պողոսը։)

Իսկ դրանից հետո ասում է. (Յուրաքանչյուրը կստանա իր մարմնով ինչ որ գործեց՝ թե՛ բարի և թե՛ չար։)

Այժմ, եղբայրնե՛ր, երբ մահվան օրն այսպես շտապ է և հանկարծակի է գալիս, և անհնար է, որ անխուսափելիորեն չգա,

Պետք է արթնանանք մեղքերի քնից և պատրաստ կանգնենք, որովհետև սա է փրկության ժամանակը, որ հոգին դժոխքից են փրկում, սա է արքայությունն ընդունելու ժամանակը, ինչպես ասում է առաքյալը. (Ահա փրկության օրը, ահա ընդունելի ժամանակը. ոչ մի բանով պատճառ մի՛ տվեք, որպեսզի ձեր պաշտոնը չարատավորվի։)

Որովհետև այն կյանքում գտնելու հնար չկա՝ ո՛չ բարի գործերը, ո՛չ էլ այս կյանքի ժամանակը։

Որովհետև ինչպես մեր հասակը փոխվում է երեխայությունից մանկության և ծերության, բայց ետ չի դառնում։

Նույնպես փոփոխվում է և անցնում, և այլևս չի գտնվում։

Ուրեմն աղաչում եմ ձեզ Քրիստոսի սիրով. քանի դեռ օր է, և լույս է գործելու համար, քանի դեռ ամառ է, և հավաքելու ժամանակ է, քանի դեռ առաջ ես և վաստակելու ուժ ունես, քանի դեռ երկնավոր Թագավորը նստած է շնորհների աթոռին, նրա առջև ընկած՝ ողորմություն խնդրենք դեպքի ժամանակին։

Որովհետև այն ժամանակ արդարության աթոռին է նստելու և ուղղությամբ դատելու, և արդար իրավունքի մեջ ողորմություն չի ասում. (Դատաստանում աղքատին մի՛ ողորմիր։)

Քանի ժամանակդ ձեռքումդ է, և ուժդ և խելքդ վրադ են, և դու քո կամքի տերն ես, ուրեմն մի պաշար հոգա այն կյանքի համար. (երբ այդ պակասի, քեզ կընդունեն հավիտենական հարկերում։)

Թե չէ՝ ժամանակ կգա, որ դուրս կելնես այս մարմնից, և քեզ կհանեն քո կամքից, այն ժամանակ զղջալը չի օգնի, հառաչանքն անպիտան է, աղաչանքներին չի լսի, արցունքները չի տեսնի։

Օրինակ՝ գողին, երբ տանում են սպանության և կախաղան, թեև շատ է աղաչում, ոչ ոք չի լսում. նույնպես և այնտեղ։

Ուրեմն դրա համար պետք է այսօր զղջալ մեղքերից, այսօր խոստովանել, այսօր հառաչել, աչքերով լալ, ձեռքերով գործել և վաստակել և բաշխել և տալ աղքատներին։

Սա է, որ խրատում է մարգարեն. (Վաստակի՛ր հավիտյան և կապրես մինչև վերջ և ապականություն չես տեսնի։)

Արդ՝ Ինքը՝ ամենողորմ և բազմագութ, քաղցր և առատ Տերը թող շարժվի ողորմության գթով ձեր վրա, և շարժի ձեզ բարի գործերի, և հանի ձեզանից քարեղեն սիրտը, և տա մարմնեղեն սիրտ, և Սուրբ Հոգին նորոգի ձեր մեջ, և սատանայի բոլոր որոգայթներն ու խաբեությունը հալածի ձեզանից։

Այս կյանքում խաղաղությամբ և անփորձ պահելով, և այստեղից հետո թող ձեզ մասնակից անի սրբերին և իր անվան սիրողներին Քրիստոս Հիսուսով՝ մեր Տիրոջով, որին փառք և զորություն իր Հոր և Ամենասուրբ Հոգու հետ այժմ և հավիտյանս հավիտենից, ամեն։

Նույնի քարոզը քնի մասին. Ղուկասի խոսքի վրա.

(Ինչո՞ւ եք քնում, վե՛ր կացեք, աղոթքի կանգնեցե՛ք։)

Ղուկ. 22. 46։

(Գլուխ ԻԵ)

Քունը չորս տեսակ է. երկուսը բարի են, և երկուսը՝ չար։

Նախ՝ բնական քունը բարի է։

Երկրորդ՝ հավիտենականն ավելի բարի է։

Երրորդ քունը չար է, որ մեղքերինն է։

Չորրորդը տանջանքների քունն է, որ ամենաչարն է։

Այսպես և արթնությունը այս աշխարհում չորսն է. երկուսը բարի են, և երկուսը՝ չար։

Առաջին՝ մարմնի արթնությունը բարի է, որ որևէ գործի և վաստակի մեջ է լինում, ըստ այն խոսքի. (Քո ձեռքերի վաստակը կուտես, երանի՜ է քեզ, և բարի կլինի։)

Երկրորդ՝ ավելի բարի է այն արթնությունը, որ մտքով արթուն է լինում և ժիր՝ բարի գործերում, այսինքն՝ որ հոգևորն ու մարմնավորն է ճանաչում, չարն ու բարին զատում, թողնում է չարը և գործում բարին։

Սրա համար Տերն ասում է. (Բոլորիդ ասում եմ՝ արթո՛ւն կացեք։)

Երրորդ՝ արթնությունը չար է, որ թուլն ու ծույլն է, և ո՛չ մարմնի համար է գործում, ո՛չ հոգու համար աշխատում, ո՛չ սովորում է և ո՛չ ուսուցանում. այնպիսին չար է, թեև մարմնով արթուն է։

(Որովհետև թուլերի և ծույլերի առջև արքայության դուռը փակված է։)

Չորրորդ՝ այն արթնությունը, որ ամենաչարն է, երբ մարդը չարի մեջ է արթուն լինում, մարմնավորում՝ ճարպիկ և հոգևորում՝ տգետ, առ ու տուրի, ուտելու և խմելու, զրկելու և հավաքելու և այլ այսպիսի ամեն բանի մեջ. սա առավել չար արթնություն է, որովհետև ավելի լավ էր քնել, քան այսպիսի բանում արթուն լինել։

Այժմ դառնանք մեր առաջին խոսքին, որ քունը չորս տեսակ է։

Առաջին՝ բնական քունը բարի է և օգտակար երեք պատճառով։

Նախ՝ որովհետև Արիստոտելն ասում է. անհրաժեշտ է, որ ամեն կենդանի քնի, որովհետև արթնության մեջ աշխատում է. այսպես և մարդը։

Երկրորդ՝ որովհետև հրեշտակները հայտնվում են նրան, ինչպես Հակոբի սանդուղքը։

Երրորդ՝ իմաստնանում են, ինչպես Սողոմոնին երազի տեսիլքում Աստծու բոլոր խորհուրդները քնի մեջ հայտնեց, ինչպես ասում է Թագավորությունների երկրորդ գրքում։

Բայց այստեղ երազի մասին հարց է լինում։

Երազը մտքի՞ տեսողություն է, թե՞ զգայությունների։

Ասում ենք, թե երազը ո՛չ մտքի տեսողություն է և ո՛չ զգայությունների։

Եվ որ զգայություններինը չէ, հայտնի է, որովհետև կերակրի գոլորշիները, բարձրանալով գլուխը ծխի պես, որ տան պատուհանները, փակել են զգայարանները։

Եվ դրանք կասեցված են իրենց յուրաքանչյուրի գործերից, և այս վիճակը կոչվում է մարմնական քուն։

Եվ որ մտքի ներգործություն չէ, հայտնի է երեք բանից։

Նախ՝ որովհետև մտքի գործիքները զգայարաններն են, որոնցով տեսնում է, լսում և այլն։

Երբ նրանք կասեցված են, միտքն էլ է դադարում իր գործից։

Օրինակ՝ արհեստավորները, գործիքներ չունենալով, ոչինչ չեն կարող գործել։

Երկրորդ՝ որովհետև մտքի գործը խորհելն է և ընտրությամբ դատելը, իսկ երազը խառնիխուռն երևույթներ են և ցնորատեսություն, և ոչ թե կարգով և խորհրդով որևէ բան։

Երրորդ՝ հայտնի է նրանցից, որոնք բանական միտք չունեն և երազներ են տեսնում, ինչպես շները, որոնք երազում հաչում են, և մյուսները. ուրեմն հայտնի է, թե երազի տեսիլքները ո՛չ բանական մտքինն են և ո՛չ զգայարանքներինը։

Այլ բուսական հոգու տեսողությունն է, որ կերակրող մասն է։

Ուստի հայտնի է, որ քնի ժամին բանականն ու զգայականը դադարում են գործից, իսկ սա ավելի է ներգործում իրենը։

Որովհետև նայում է կերակրին և բաշխելով՝ յուրաքանչյուրը զատում է յուրաքանչյուր մասի, որ և, առնելով բաների տեսքերը մտքի հիշատակարանից, ապա ցույց է տալիս իր մեջ՝ ըստ իր տկարության։

Եվ որ ամենևին զատված չէ զգայարաններից և մտքից, այլ նրանց հետ խառն է տեսնում. նախ՝ հայտնի է բնության միավորությունից, որով կենդանի է, որովհետև սրանց բաժանումը մահ է գործում։

Բայց ինչպես արթնության մեջ միտքն է առաջնորդը, և զգայականն ու բուսականը նրան էին սպասավորում, նույնպես քնի մեջ, սրա հակառակ, բուսականն է առաջնորդում, և զգայականն ու միտքը նրան են սպասավորում աչքի տեսողության համար։

Երկրորդ՝ հայտնի է, որ երազը որոշ բաներով կարգավոր է, և որոշ բաներով՝ անկարգ։

Արդ՝ կարգավորը մտքինն է, որ խառնվում է նրա հետ, իսկ անկարգը՝ բուսականինը, որովհետև նրա ազդումն ուղղակի չի ընդունում։

Իսկ այն, որ երազում խոսում է, տեսնում կամ լսում, ընթանում, գործում կամ ճաշակում, դա զգայարաններինն է, որ անբաժան է նրանից։

Եվ սա գրում է սուրբ Գրիգոր Նյուսացին Կազմության գրքում։

Դրա համար բնական քունը բարի է և օգտակար, ինչպես ցույց տրվեց։

Երկրորդ քունը՝ հավիտենականը։

Սա ավելի բարի է երեք պատճառով։

Նախ՝ որովհետև (մարդու մահը հանգիստ է, ասում է Հոբը,) որովհետև ազատվեց աշխարհի չարչարանքներից և մեղքերից։

Երկրորդ՝ բարի է, որովհետև հանգստացավ Աստծու ձեռքի տակ, ինչպես ասում է Սողոմոնը. (Բայց արդարների հոգիներն Աստծու ձեռքում են, և չարը նրանց չի մոտենա. անզգամների աչքին թվացին, թե մեռան, բայց նրանք խաղաղության մեջ են։)

Եվ Ղևտականում ասում է. (Կքնեք, և չի լինի մեկը, որ ձեզ արթնացնի։)

Երրորդ՝ բարի է, որովհետև հարության կյանքի մեջ է արթնանում, ինչպես ասում է Դավիթը.

(Խաղաղությամբ միասին կքնենք և կարթնանանք։)

Այս երկու քունը բարի են, այսինքն՝ բնական քունը և մահվան քունը։

Իսկ չար քնելը մեղքերի քունն է, ինչպես ասում է Դավիթը. (Քնեցին իրենց քնով և ոչինչ չգտան։)

Եվ ավելի չար է հավիտենական տանջանքների և մահվան քունը, ինչպես աղաչում էր Դավիթը.

(Լույս տո՛ւր, Տե՛ր, իմ աչքերին, որպեսզի երբեք մահվան քնով չննջեմ։)

Արդ՝ մեղքը նման է քնին բազում պատճառներով։

Նախ՝ որովհետև մարդը քնի մեջ բազում սուտ երազներ է տեսնում՝ ուտել, խմել և այլն։

Նույնպես և մեղավորն ագահության մեջ շատ բան է տեսնում, իսկ երբ մեռնում է, ոչինչ չունի, ինչպես ասում է. (Քնեցին իրենց քնով և ոչինչ չգտան։)

Եվ Եսային ասում է. (Ինչպես նրանք, ովքեր երազում քաղցած են և ուտում են, իսկ երբ արթնանում են, տեսիլքը դատարկ է, այսպես կլինեն հեթանոսների հարստությունները։)

Երկրորդ՝ ով քնում է, նրա բոլոր գործիքային անդամները կասեցվում են. այսպես է ծուլությունը. դրա համար Առակներում ասում է. (Մինչև ե՞րբ ես ընկած պառկելու, ո՛վ ծույլ, և ե՞րբ ես քնից արթնանալու։)

Երրորդ՝ քնած ժամանակ վախենում է այնտեղից, որտեղից պետք չէ վախենալ, և այն բանից, որից պետք է վախենալ, չի վախենում, ինչպես ասում է Սողոմոնը.

(Այնտեղ վախով կվախենան, ուր վախ չկա։)

Ինչպես եթե երազում սպանություն է տեսնում, վախենում է, իսկ եթե իրականում մեկը սուրը հանել է սպանելու, քնածը չի վախենում։

Այսպես և մեղավորը մահից չի վախենում, բայց այս կյանքից վախենում է։

Չորրորդ՝ քնածը ոչինչ չի զգում, ո՛չ տեսնում է, ո՛չ լսում և այլն. և սա է պատճառը. ինչպես կրակի վրա դրված կճուճից ջերմությունից գոլորշիներ են ելնում և կափարիչի մեջ հավաքվում և վար իջնում։

Այսպես մարդու ստամոքսը կճուճի պես է, և սրտի ու լյարդի ջերմությունը կրակի պես, որոնք ներսից կերակուրը հալեցնում են, և գոլորշիները վեր են ելնում գագաթը և այնտեղ հավաքվում, որովհետև գագաթը սառն է։

Արդ՝ գագաթում թանձրացած գոլորշին վար է իջնում և սփռվում բոլոր անդամներին, և այն ժամանակ դրանք կասեցվում են իրենց գործից։

Այսպես և մարդու հոգին բազում մեղքի գործերից անզգայացած թմրում է՝ մեղքերի մեջ հեշտացած։

Այսպես հասկացիր բանականի վերին մասը և ստորին մասը, որ հավանում է մեղքին և հեշտանում։

Հինգերորդ՝ քնի մեջ ամբողջ ջերմությունը սփռվում է մարմնից դուրս. դրա համար քնածն ավելի է սառում։

Այսպես ով քնում է մեղքի մեջ, Աստծու, ընկերոջ, հոգու և օրենքների սիրո ամբողջ ջերմությունն իրենից դուրս է հանում և միայն մեղքն է սիրում։

Վեցերորդ՝ ով քնում է, առակողներից չի ամաչում. այսպես (մեղքերի մեջ բռնված հոգիները մտքից էլ են ընկնում։)

Յոթերորդ՝ ով քունն է սիրում, այն ամեն բանից ավելի է սիրում. այսպես է մեղքը մեղավորի համար. այսինքն՝ ագահինը, արծաթասերինը և վավաշոտինը՝ ցանկությունը, հպարտինը՝ փառքը, և այլն նույնպես։

Ութերորդ՝ ինչպես քնածը ո՛չ ամբողջովին մեռած է և ո՛չ ամբողջովին կենդանի, նույնպես մեղավորը ո՛չ հոգևոր կենդանություն ունի, և ո՛չ էլ մարմնով ամբողջովին մեռած է։

Իններորդ՝ սովորական ժամին քունն ավելի է բռնում, և մեղքերը՝ դևից և իրենից, սովորական ժամին ավելի են տիրում։

Եվ ինչպես քունը գիշերն է գալիս, այսպես և մեղքն ավելի գիշերն է գործվում, (որովհետև խավարային գործ է։)

Տասներորդ՝ որովհետև քնից հետո արթնություն էլ կա՝ թե՛ ուրիշից, թե՛ ինքն իրենից. այսպես և մեղքերը կասեցվում և ջնջվում են մեր անձից Քրիստոսի շնորհներով, եթե զղջում ենք։

Կամ ծերությունը, կամ տկարությունը, կամ մահն է կասեցնում մեղքը։

(Եվ պետք է քնից արթնանանք.) այսինքն՝ մեղքերի քնից շուտ վեր կենանք բազում պատճառներով։

Նախ՝ Քրիստոսի պատվի համար, որ մեզ կանչում է, պետք է արթնանանք։

Եվ երեք կերպով է կանչում մեզ։

Նախ՝ երբ բարի խորհուրդ է գցում մեր սրտերում, ինչպես ասում է տեսիլքը. (Ահա ես դռան մոտ կանգնած եմ և բախում եմ. եթե մեկը լսի իմ ձայնը և բացի, կմտնեմ նրա մոտ և կընթրեմ։)

Երկրորդ՝ արթնացնում է վարդապետների միջոցով՝ քարոզելով, ինչպես ասում է Առակաց գիրքը.

(Որդյա՛կ, եթե քո բարեկամի երաշխավորը լինես, քուն մի՛ տուր քո և նրա աչքերին, որպեսզի փրկվես այծյամի պես թակարդներից։)

Երրորդ՝ արթնացնում է հարվածելով և խրատելով, ինչպես հրեշտակը բանտում հրեց Պետրոսի կողը և արթնացրեց նրան. այսպես մարմնական խրատը մեզ արթնացնում է մեղքերից։

Դարձյալ պետք է քնից արթնանանք, որովհետև ժամանակը հասել է, ինչպես ասում է Պողոսը. (Ժամն է մեզ համար քնից արթնանալու. այս կյանքի գիշերն անցավ, և հանդերձյալ լույսի օրը մոտեցավ։)

Դարձյալ՝ պետք է մեղքերի քնից արթնանանք, որովհետև մեղքը տանում է դժոխքի քնին, որ ամեն քնից ավելի չար է։

Ինչպես ասում է Երեմիան.

(Խմեցրո՛ւ նրանց, որպեսզի քնեն հավիտենական քնով և չարթնանան։)

Եվ կան ոմանք, որոնք աքաղաղ չեն պահում տանը, որպեսզի նրանց չարթնացնի։

Որոնց դեմ ասում է Սողոմոնը. (Կարթնանան թռչունի ձայնից։)

Եվ Պետրոսը աքաղաղի կանչով (հիշեց խոսքը և դառնապես լաց եղավ։)

Աքաղաղը նշանակում է վարդապետներին, որոնց քարոզելով մեղավորները զղջում են և մեղքերից վեր կենում։

Եվ այն, որ աքաղաղը երեք անգամ է կանչում, որ եթե առաջինին և միջինին վեր չկենան, վերջինին վեր կկենան։

Եվ նշանակում է մարգարեներին, առաքյալներին և վարդապետներին։

Եվ եկեղեցում սովորություն է, որ մեծ տոներին երեք անգամ զանգակ են զարկում։

Որովհետև եթե առաջինին ծուլանան, երկրորդին և երրորդին վեր կկենան։

Այսպես երկնքի արքայության տոնին երեք անգամ փող հնչեցին.

Նախ՝ մարգարեները։

Երկրորդ՝ առաքյալները։

Երրորդ՝ վարդապետներն օրեցօր քարոզում են։

Դրա համար պետք է վեր կենալ հեշտության, պղծության և անհանգստության անկողնուց, որ մեղքն է, ինչպես ասում է Միքիան. (Ոտքի՛ կանգնիր և գնա՛, որովհետև այնտեղ քեզ համար հանգիստ չկա պղծության պատճառով։)

Եվ մեր Տերն ասում էր. (Վե՛ր կացեք, գնանք այստեղից։)

Եվ թե՝ (Գնում եմ և ձեզ համար տեղ պատրաստում, դարձյալ գալիս եմ և ձեզ վերցնում իմ մոտ։)

Եվ թե՝ ե՞րբ է լինելու։

Ասում ենք՝ թեև ամեն ժամ պետք է պատրաստ լինել, բայց առավել՝ ծերության ժամանակ։

Որովհետև բնական շարժման սկիզբը թույլ է, և վերջը՝ պինդ, ինչպես քարը, որ լեռից իջնում է ստորոտը. իսկ բռնի շարժման սկիզբը պինդ է, և վերջը՝ թույլ, ինչպես նետը և քարը, որ բռնությամբ ենք նետում. այսպես այս աշխարհի սերը և մեղքի ցանկությունը բռնությամբ են հետո մտել։

Դրա համար եթե մանկության ժամանակ ջերմ է լինում, պետք է ծերության ժամանակ թուլանա։

Իսկ հոգևորի և անանց կյանքի սերը բնությամբ է մեր մեջ. պետք է ծերության ժամանակ պնդանա։

Որովհետև ծեր մարդը, որ այսպես խոհեմ և արի է լինում, ոչ միայն իր օգուտն է, այլև որդիների պսակն ու պարծանքն է։

Եվ նույն ինքը ծերությունը նշանակում է իմաստությունը և Օրերով Հինը։

Նաև սպիտակությունը ցույց է տալիս անմեղությունն ու արդարությունը։

Բայց ծերի մեջ իմաստություն կա և տկարություն, իսկ երեխայի մեջ՝ արիություն և հիմարություն։

Արդ՝ երեխայի արիությունը և ծերի իմաստությունը ստացած՝ բարի ծեր է լինում և պատվական։

Ապա եթե սրանցից մեկն ունի, թերակատար է։

Իսկ եթե երկուսն ունի, այսինքն՝ հիմարությունը և տկարությունը, վատ է։

Եվ ծերը կոչվում է ծյուր, այսինքն՝ ծյուրված և մաշված։

Նաև ծեր՝ իր կյանքի ժամանակի ծայրին հասած։

Դարձյալ ծեր՝ փոփոխման ծայրին հասած, որ դրանից հետո գերեզման է փոխադրվում։

Ուստի ասում է Ավետարանը. (Արթո՛ւն կացեք և մի՛ քնեք։)

Որին թող մեզ արժանի անի Քրիստոս Աստված, և նրան փառք հավիտյանս, ամեն։

ԳԼՈՒԽ ԻԶ-Լ

Նույնի քարոզը օրինավոր ամուսնության մասին. այն խոսքի վրա, որ ասում է առաքյալը.

(Ամուսնությունը պատվական է, և անկողինները՝ սուրբ, բայց շներին և պոռնիկներին Աստված կդատի։)

Եբր. 13. 4։

(Գլուխ ԻԶ)

Երբ Աստված ստեղծեց առաջին մարդուն և դրեց դրախտում, վերցրեց նրա կողերից մեկը և դրա փոխարեն մարմին շինեց, և այն կին արեց և տվեց մարդուն որպես օգնական։

Օրհնեց նրանց և ասաց. (Աճեցե՛ք և բազմացե՛ք, և լցրե՛ք երկիրը և տիրեցե՛ք նրան։)

Եվ այն աստվածային օրհնությունից և հրամանից ամուսնությունն օրինավոր եղավ, և անկողինը՝ սուրբ։

(Բայց շներին և պոռնիկներին Աստված կդատի, ասում է առաքյալը։)

Արդ՝ սուրբ ամուսնության պատվականությունը բազում է։

Նախ այն, որ երբ բոլոր ստեղծվածների մեջ մարդուն նման օգնական չգտնվեց, դրա համար կնոջը տվեց նրան որպես օգնական, այսինքն՝ տնարարության, որդեծնության և մյուսների համար։

Իսկ պոռնիկ կինը մարդու օգնական չէ, այլ տան, ունեցվածքի և այլնի կորստյան պատճառ։

Երկրորդ՝ մարդու օգնականն է առաքինության մեջ, այսինքն՝ մարդուն պոռնկությունից պահելով, և բարիքների այլ տեսակներում՝ պահքում, աղոթքում և ողորմության մեջ օգնական է նրան։

Իսկ պոռնիկն ու շնացողը մարդուն վարում են զանազան չարիքների մեջ և զրկում բոլոր բարիքներից։

Երրորդ՝ մարդու օգնականն է, որովհետև ամբողջ ունեցվածքը հավաքում է և պահում, նաև մարդու վաստակը. և ինչպես ծովն իր մեջ է ընդունում բոլոր գետերը, նույնպես և կինը ամեն բարիք ձեռք է բերում, պարունակում և հավաքում. դրա համար ամուսնությունը պատվական է։

Իսկ պոռնիկը ցրում է ամեն ինչ և կորցնում. դրա համար Աստված դատում է։

Չորրորդ՝ կին է կոչվում, որ կես է և կենակից, որովհետև ամուսնու կյանքի կցորդն է և նրա մարմնի կեսը. (որովհետև ոսկոր է նրա ոսկորներից, մարմին՝ նրա մարմնից։)

Իսկ օտար կինը նրա մարմնի կեսը չէ և ոչ էլ նրա կյանքի կցորդը. դրա համար օրինավոր չէ։

Հինգերորդ՝ Աստված օրհնեց ամուսնությունը և այրին ու կնոջը մեկ մարմին արեց օրհնության պսակով։

Իսկ պոռնիկները շնությամբ եղան մեկ մարմին և ոչ թե Աստծու օրհնությամբ. դրա համար Աստված դատում է նրանց։

Վեցերորդ՝ որովհետև մեկ մարմին են այն սիրո շաղկապով, որ ամուսնու և կնոջ միջև է, և այնքան եղան մեկ մարմին, որ կինը չի իշխում իր մարմնին, այլ ամուսինը, և ամուսինը չի իշխում իր մարմնին, այլ կինը. (որովհետև այսուհետև երկու չեն, այլ մեկ մարմին։)

Իսկ պոռնիկները սիրով մեկ և մեկ մարմին չեն, այլ բազումների մեջ բաժանված. դրա համար Աստված դատում է նրանց։

Յոթերորդ՝ ամուսնությունը որդեծնության համար եղավ, որպեսզի մարդը բազմապատկվի, և տեսակն աճի Աստծու փառքի պաշտամունքի համար. ուստի ամուսնությունը պատվական է։

Իսկ պոռնիկը ոչ թե զավակներ ծնելու համար, այլ մարմնի հեշտ ցանկության համար է ընթանում. դրա համար Աստված դատում է նրանց։

Ութերորդ՝ որովհետև ամուսնության գործը և վայելքը նույնն է, ինչ պոռնիկինը. բայց մեկը կատարում է Աստծու հրամանն օրինավոր ամուսնությամբ, ինչպես ասաց. (Աճեցե՛ք և բազմացե՛ք.) դրա համար Աստծու հրամանով պատվական է։

Իսկ մյուսին ասաց. (Մի՛ շնացիր, մի՛ պոռնկացիր.) և նա Աստծու հրամանի դեմ է մրցում. դրա համար Աստված դատում է։

Իններորդ՝ որովհետև օրինավոր ամուսնությունը ո՛չ մարդկանց մեջ է դատվում կամ անարգվում, և ո՛չ Աստծու դատաստանում։

Իսկ շները և պոռնիկները մարդկանցից են դատվում և դատապարտվում, որոնց համար իշխաններ կարգվեցին Աստծու հրամանով Հնում և Նորում, ինչպես Հնում շնացողներին քարկոծել և այրել։

Նույնպես Նորում՝ հանել, շրթունքները կտրել, սևացնել, ծանակել և տուգանել, և գավազանով ծեծել՝ ըստ յուրաքանչյուրի գործերի։

Իսկ այնտեղ՝ հավիտենական կրակի մեջ տանջվել։

Տասներորդ՝ որովհետև օրինավոր ամուսնությունը ցերեկով, հայտնապես, եկեղեցու մեջ Աստծու խոսքով պսակվում է խաչով և Ավետարանով, իսկ պոռնկությունը գիշերով, մարդկանցից ծածուկ, վախով և սատանայական խոսքով է ներգործվում. դրա համար Աստված դատում է նրանց։

Իսկ օրինավոր ամուսնությունը պատվական է, և անկողինը՝ սուրբ։

Իսկ օրինավոր ամուսնությունը, թեև օրինավոր է, ինչպես ասվեց,

Բայց սա էլ երեք եղանակով է պղծվում։

Նախ՝ եթե անխտիր և հաճախ են գործի մեջ լինում՝ անօրենների և անասունների պես, անկողինը պղծվեց. այլ պետք է համեստ և չափավոր. օրինակ՝ քիչ գինին խմելի է և սուրբ, իսկ ավելին հարբեցողություն է և մեծ մեղք. նույնպես և ամուսնությունը։

Երկրորդ՝ ժամանակը. որովհետև հրամայված ժամանակին օրինավոր է, իսկ արգելվածին՝ անօրեն և պիղծ։

Օրինակ՝ ոչխարի և եզան միսը ուտիքի օրերին օրինավոր է, և պահքի ժամանակ՝ պիղծ։

Նույնպես և ամուսնության մեջ անկողնուց արգելման ժամանակ կա, որ պետք է սովորել։

Եվ անկողնուց արգելված ժամանակն այն է, որ պսակ դնելու համար արգելված օր է, ինչպես կիրակի, չորեքշաբթի և ուրբաթ օրերին պսակ չեն դնում։

Նույնպես և բոլոր շաբաթապահքերին պսակ չի դրվում, նույնպես և Աղուհացի պահքին պսակ չի դրվում, այսպես և Հիսնակին. որով հայտնի է, թե այսպիսի ժամանակներում մերձավորությունն արգելված է. դրա համար չեն դնում։

Նույնպես եթե մի այլ ժամանակ է լինում, ինչպես հղիությունը, դաշտանը, հիվանդությունը, մարդը պետք է ընտրի ժամանակը, ինչպես սերմնացանն ընտրում է գարնան և աշնան ժամանակը և ապա սերմանում. ձմռանը և ամռանը չի սերմանում, որովհետև վատ է բուսնում։

Երրորդ ընտրությունը տեղն է, որ Աստծու հրամանով լինի և ոչ թե սատանայական որոգայթներով։

Կամ եթե կինը թողնում է այն և ուրիշ ճանապարհով է ընթանում, կամ այրը՝ կնոջը, այսպիսին նրա համար պետք է շնություն և պղծություն համարել և ոչ թե պատվական անկողին։

Եվ եթե մեկն ասի՝ ինչո՞ւ է պոռնկությունն արգելված, որովհետև նույն գործն է, ինչ ամուսնությունը, և Աստծու հրամանի լրումն է, որ ասաց. (Աճեցե՛ք և բազմացե՛ք։)

Նախ՝ նահապետները շատ կանայք և հարճեր առան։

Ասում ենք, թե պետք է իմանալ, որ Աստված ցանկությունը դրեց որպես այր և կնոջ սիրո նյութ՝ երկու պատճառով։

Նախ՝ որ այդ ցանկության համար այրը խոնարհվի կնոջը. որովհետև եթե այն չլիներ, այնպիսի գարշ տեղ և գործ չէր մտնի։

Երկրորդ՝ որ կինը տանի երկունքի ծանրությունը և մանուկներին սնելու դժվարությունը։

Արդ՝ թե՛ ցանկության համար է մանկածնությունը լինում, թե՛ մանկածնության համար է ցանկությունը կատարվում, ինչ էլ որ լինի, աշխարհում աճում և բազմանում է լինում։

Իսկ պոռնկությունն աստվածային օրենքների դեմ է։

Նախ՝ որովհետև ծնունդները կասեցնում են այլ և այլ ախտերի հոսելով։

Երկրորդ՝ որովհետև իրենց անձերը տալիս են գարշ պղծությունների ցանկություններին և անհագորեն նույնին են հոժարում։

Երրորդ՝ որովհետև անմեղ երիտասարդներին քաշում են բորբոքված ցանկությունների մեջ՝ սատանայի թակարդը, որ հավիտենական մահն է։

Չորրորդ՝ որովհետև նրան էլ կասեցնում են մանկարարության պաշտամունքից՝ նրա սերմը գետին թափելով։

Հինգերորդ՝ որովհետև նրա ունեցվածքն ու վաստակն էլ իրենց հետ են քարշ տալիս, և նա, մոլությամբ հարբած, ոչինչ է համարում ունեցվածքի կորուստը։

Ուստի իրավամբ զգուշացնում է. (Չար կնոջ մի՛ նայիր։)

Եվ առաքյալն ասում է. (Եվ առաքյալն ասում է.) (Մի՛ խաբվեք, ո՛չ շնացողները, ո՛չ պոռնիկները Աստծու արքայությունը չեն ժառանգի։)

Հարց.

Ինչո՞ւ են բազմայրությունը և բազմամուսնությունը մերժելի ոչ միայն Սուրբ Գրքերում, այլև բնական բարքերում։

Ինչպես Հովսեփը հրաժարվեց Պետափրեսի կնոջից, և Ռուբենը անարգվեց, որ բարձրացավ իր հոր անկողինը։

Պատասխան.

Նախ՝ որովհետև սիրո կապը, որով երկուսը մեկ մարմին եղան, կինը քանդում է իր ամուսնուց և կապում է ուրիշի հետ. նույնպես և այրը՝ ուրիշ կնոջ հետ. և միմյանց հանդեպ սերը կամովին չունեն, այլ հարկադրաբար։

Ուստի այլ ախտի համար, եթե լեզվանի լինի կամ գող, չի հրամայում արձակել, բայց միայն (պոռնկության պատճառով,) որովհետև ինքն իրեն արձակեց իր ամուսնուց։

Երկրորդ՝ որովհետև որդիներն իրենց հորը չեն ճանաչում։

Երրորդ՝ որովհետև հայրը որդիների հանդեպ գութ չունի, որովհետև հարազատության մասին կարծիքով է։

Չորրորդ՝ որովհետև հոր ստույգ ժառանգը զրկվում է, և օտարը մտնում է և ժառանգում։

Հինգերորդ՝ որովհետև դուրս ելան աստվածային կանոններից, որոնք մեկ այրի և մեկ կնոջ զուգեցին և ոչ թե բազմամուսնություն, ինչպես մեր նախնիները՝ Ադամն ու Եվան, մանավանդ օրենքից, որ ասում է. (Մի՛ շնացիր.) իսկ նրանք Աստծու դեմ են մարտնչում։

Նաև պետք չէ ամուսնացած կնոջ սիրեկան լինել և խաբելով նրան իր ամուսնուց հանել։

Որի վնասը տասներկու եղանակով ցույց է տալիս Աստծուց իմաստնացած Սողոմոնը։

Նախ՝ ասում է. (Ով ամուսնությամբ կապվածի հետ է մոլորվում, ավելի չար է, քան պոռնիկ կանանց հետ։

Որովհետև ով պոռնկանում է, միայն մեկ պատիժ ունի՝ գեհենի կրակը, իսկ սրանք՝ երեք. մեկը՝ նրա ամուսնունը, և մեկը՝ դատավորների պատուհասը, և մյուսը՝ Աստծու դատաստանը և գեհենի պատիժը։

Երկրորդ՝ ասում է. (Թող օտար կնոջ գեղեցկության ցանկությունը քեզ չհաղթի։)

Սա եղավ նախաստեղծի կործանման պատճառը, որ (կինը տեսավ, որ ծառը գեղեցիկ էր տեսքով և հաճելի՝ աչքերին նայելու համար.) նույնպես և Դավթին տեսողությունը կապեց Բերսաբեի սիրուն. դրա համար Տերը հրամայեց. (Ամենևին մի՛ նայիր կնոջը ցանկությամբ.) որովհետև ցանկությամբ նայելը մարդուն տանում է գործի կատարման։

Երրորդ՝ ասում է. (Պոռնիկ կնոջ գինը մի նկանակ հացի պես է.) այսինքն՝ պոռնկության կապանքներն է ասում. հեշտ է, ինչո՞ւ ես այդպես տոչորվում և հեկեկում նրա տարփանքներից։

Կամ ինչպես մի նկանակ հաց ուտելուց հետո ցանկությունն իսկույն պակասում է։

Չորրորդ՝ ասում է. (Կինը պատվական այրերի հոգիներն է որսում։)

Որովհետև ըստ մարմնի չորս տարրերի՝ հոգու որսորդները չորսն են, այսինքն՝ մարմինը, աշխարհը, կինը և դևերը։

Մարմինը որսում է հոգին ըստ հողի ծանրության՝ դեպի վար քաշելով։

Եվ աշխարհը որսում է ըստ կրակի որակի՝ զանազան գեղեցկություններ ցույց տալով։

Իսկ դևերը որսում են օդի շնչով։

Եվ կինը որսում է ջրի խոնավ ցանկությամբ։

Որովհետև ինչպես որսորդը կերակրով է որսում թռչունին և արգելում օդում թռչելուց, նույնպես և կինը ցանկությամբ է որսում։

Այժմ կասեցնում է վեր ընթացող միտքը, և մահից հետո՝ հոգին երկինք ընթանալուց։

Եվ հարությունից հետո հոգին և մարմինը կապում է գեհենի կրակին։

Հինգերորդ՝ ասում է. (Միթե մեկը կրակ կծրարի, և հագուստը չի՞ այրվի։

Կամ կքայլի՞ կրակի կայծերի վրա, և ոտքերը չե՞ն այրվի։)

Կրակը ցանկությունն է. որովհետև եթե ծրարում և թաքցնում ենք մեր մեջ, հետո բորբոքվում է, և եթե մարմնի ոտքերով կոխում ենք, այրում է. այլ պետք է կտրել արմատը, որ ցանկությունն է և կանանց հետ ընտելությունը։

Որովհետև մտքով, տեսողությամբ, խոսքերով և տեղով պետք է փախչել կանանցից։

Իսկ ցանկությունը մեր մեջ կտրվում է չորսով, այսինքն՝ մարմնի չարչարանքներով, պահքով, սովով և ծարավով. որովհետև մարմնի հեշտությունը, պարարտ կերակուրը և կուշտ ուտելն ու խմելը բորբոքում են ցանկությունը, ինչպես փայտը՝ կրակը։

Նույնպես և ով ամուսնացած կնոջ մոտ է մտնում, Աստծու պատուհասից չի ազատվում, ինչպես մեծն Դավիթը չազատվեց, այլ այս մեկ գործի համար ասվեց նրան. (Սուրը քո տնից չի պակասի։)

Եվ թագավորությունից ընկավ և հետիոտն փախավ Աբիսողոմից։

Վեցերորդ՝ ասում է. (Իր պակասամտության պատճառով շնացավ.) այսինքն՝ որովհետև օրենքում օրինավոր ամուսնություն է հրամայված, և վայելքը նույնն է, և որդեծնությամբ աճում և բազմանում է. պակասամիտ է նա, ով սա թողնում է և շնանում օրենքին հակառակ, որ ասաց. (Մի՛ շնացիր.) և որդիներ չի ծնում, այլ միայն գարշության համար ընկնում է Աստծու և մարդկանց պատուհասի մեջ։

Յոթերորդ՝ որովհետև ասում է. (Շնացողն իր անձի կորուստն է ստանում։)

Այսինքն՝ կանչվում է Աստծու դատաստանին, որովհետև այժմ արհամարհեց նրա օրենքը, և ցավ և անարգանք է կրում այն կնոջ ամուսնուց և բոլոր տեսնողներից, որովհետև չարախոսում են և բամբասում, և դատապարտում տուգանքի՝ ծեծելով, անիծելով և անդամ կտրելով։

Ութերորդ՝ ասում է. (Ամուսնու նախանձը սաստիկ է, և դատաստանի օրը չի խնայի։)

Որովհետև եթե մարդուց այգի կամ արտ են հափշտակում, մախանք և սպանություն է խորհում. որքա՜ն առավել, երբ կյանքի կցորդն են հափշտակում, որ սիրո կապով միացավ ամուսնու հետ, և սիրեկանը քանդում է նրա մարմինը և իրեն քաշում։

Դրա համար, երբ դատաստանում բողոքում է դատավորների առջև, նրա պատժին չի խնայում։

Իններորդ՝ առաքյալն ասում է. (Այս բանում ձեր ընկերներին մի՛ զրկեք, որովհետև Տերն է դրա վրեժխնդիրը.) այսինքն՝ որովհետև Աստված վրեժխնդիր է զրկվածների և աղքատների համար՝ նրանցից, ովքեր մարդու ունեցվածքն են զրկում։

Որքա՜ն ավելի նրանից, ով կնոջն է զրկում մարդուց, Տերը վրեժխնդիր է լինում և պատուհասում։

Եվ սա դատավորների միջոցով, և եթե նրանք չեն դատում, այն ժամանակ Ինքն Աստված բարկանում է և տանջում, ինչպես ջրհեղեղով, և սոդոմացիներին, և ուրիշ շատերին։

Տասներորդ՝ որովհետև ասում է. (Թշնամությունը չի փոխանակի և կաշառքով չի վճարվի.) ճշմարիտ է. որովհետև եթե Շմավոնն ու Ղևին իրենց քրոջ համար չփոխանակեցին, որ օրենքից առաջ էր, այլ սրով մաշեցին տեղի բնակիչներին, որքա՜ն ավելի նա, ում անկողնից սիրեկանը խլում է օրինավոր կնոջը, կաշառք չի առնի. որովհետև իր ամբողջ հարստությունը կնոջ համար է ծախսում. կաշառքն ի՞նչ պետք է նրան։

Տասնմեկերորդ՝ որովհետև ասում է. (Որովհետև խոսքերով և պոռնկական դեմքով մոլորեցրեց.) այսինքն՝ անմիտ երիտասարդին չորսով մոլորեցրեց՝ ծաղրական դեմքով, փոփոխված երեսով, խաբուսիկ խոսքերով և պաճուճված զարդերով, և նա մոլորված գնաց նրա ետևից՝ եզան պես սպանդի։

Որովհետև նրա հոգին անբանացել է և շան պես կապված, որովհետև շնացողի մարմինը շուն է կոչվում, և թռչունի պես ծուղակում բռնված, որովհետև միտքը թռչունի պես խաբեց և բռնեց, և ինչպես եղջերուն՝ լյարդին խոցված, որ չի ապրում։

Նույնպես և պոռնիկը լեզուն լարեց աղեղի պես և խոսքերի նետերով լսելիքների միջով խոցեց լյարդը, որ ցանկության անոթն է։

Որովհետև ինչպես բանականության տեղը գլուխն է, և ցասմանը՝ սիրտը, նույնպես ցանկության տեղը՝ լյարդը խոցվեց պոռնիկ կնոջից, և դրանով գերեց նրան։

Տասներկուերորդ՝ ասում է. (Նրա ետևից մի՛ գնա, որովհետև անթիվ են նրանից սպանվածները.) որովհետև Ադամին կինը հանեց դրախտից և մահկանացու դարձրեց, և կանայք՝ ջրհեղեղը։

Կինը խաբեց Սամսոնին և թշնամուն մատնեց։

Դավթին գցեց աթոռից, և Սողոմոնին կանայք հեռացրին Աստծուց։

Հովհաննես Մկրտչին ո՞վ գլխատեց, չէ՞ որ կինը, և ուրիշ շատերին։

Եվ թե ինչպե՞ս է սպանում, այս է. ինչպես մարդիկ սրով են մարմինը սպանում, նույնպես կանայք մարմնի հեշտությամբ են սպանում հոգին։

Եվ պոռնիկի տունը դժոխքի ճանապարհն ու շտեմարանն է, որովհետև այժմ դռնից է մտնում, և այստեղից հետո մահվան մեջ է իջնում, այն մահվան, որ հոգունն է և հավիտենական, այն մահվան, ուր ո՛չ հարություն կա, և ո՛չ փրկություն։

Այն մահը, որ հավիտենական կյանքից զրկում է, ըստ այն խոսքի. (Շնացողները և պոռնիկները Աստծու արքայությունը չեն ժառանգի։)

Եվ եթե մեկն ասի՝ ինչո՞ւ այդքան խնամքով ես պոռնկության բոլոր բաները մեկ առ մեկ ասում։

Ասում ենք՝ հինգ պատճառով։

Նախ՝ որովհետև եթե մտքով չի սովորում նրա չարությունը, մարմնով է սովորում և խաբվում. դրա համար զգուշացնում ենք։

Երկրորդ՝ ամեն ոք, որ զգաստ միտք ունի, գործից առաջ գիտի դառնությունը, իսկ անմիտները մեղքը գործելուց հետո են ճանաչում. այն ժամանակ օգուտ չկա, որովհետև անցել է և գործվել. դրա համար առաջուց ենք ուսուցանում։

Երրորդ՝ քանի դեռ չարի գարշությունը չեն ցույց տալիս, մարդիկ նրանից չեն փախչում։

Չորրորդ՝ ինչպես մեկը, մութ գիշերին ճրագ վերցնելով, ցույց է տալիս ճանապարհը և որոգայթը, որպեսզի տեսնելով զգաստանան։

Հինգերորդ՝ ինչպես իմաստուն նավաստին, ծովի ալիքներից ազատված և նավահանգիստ հասած, նրանց, ովքեր մոտ են կանգնած, պատմում է ծովի դժվարությունը, որպեսզի նրանք չընկղմվեն։

Նույնպես և իմաստուն Սողոմոնը մտավ աշխարհի ծովը և փորձանքների բոլոր հեշտությունները փորձեց իր անձով և մեզ ուսուցանեց, թե՝ (ամեն ինչ սուտ է և ունայնություն։)

Եվ այսպես է բռնում սատանան, և այսպես է պատերազմում կինը, այսպես են այս աշխարհի մեծությունն ու հեշտությունը, այսպես է մարմնի ցանկությունը գերում մարդկանց. դուք զգո՛ւյշ եղեք։

Որովհետև աշխարհը ծովի պես է, և ցանկությունը՝ ալիք, հինգ պատճառով։

Նախ՝ որովհետև ալիքը բնական է՝ ծովի մեջտեղում շարժված. նույնպես մարմնի ցանկությունը բնական է մեր մեջ։

Երկրորդ՝ որովհետև ինչպես ծովի ալիքը մեկը չէ, այլ բազում՝ միմյանց ետևից, նույնպես և մարմնի ցանկությունները բազում են և բազում անգամ տիրում են մանկության տարիքից մինչև ծերություն։

Երրորդ՝ բարձրացած ալիքը եթե նավի վրա թափվի, ընկղմում է այն, իսկ եթե տակով անցնի, ազատվեց նրանից։

Նույնպես և հեշտության ալիքը եթե կոխում է մարդուն, ընկղմում է անդունդների խորքերում, և եթե ոչ՝ ազատվեց նրանից. սրա մասին ասում է մարգարեն. (Թող ջրերի պտույտներն ինձ չընկղմեն, և այլն։)

Չորրորդ՝ որովհետև ծովը կամ խաղաղ է լինում, կամ էլ ամպից կամ քամուց խռովված ալեկոծվում է։

Նույնպես միտքը խաղաղ է ցանկությունից, բայց կամ արտաքին տեսողությունից, կամ խորհրդից, կամ դևերի ամբոխումից շարժվում է դեպի ցանկությունը։

Հինգերորդ՝ ինչպես ալիքը խորտակվում է ավազի եզերքին, նույնպես և մեր ցանկությունը խորտակվում և դադարում է մարդկանց ամոթից, կամ Աստծու երկյուղից, կամ Սուրբ Գրքերից, կամ խրատից և քարոզիչներից։

Դրա համար առաջինները հոգ տարան և մեզ ուսուցանեցին մեղքի գալիք չարիքները և տանջանքների հատուցումը։

Դրա համար ասում է. (Ամուսնությունը պատվական է, և անկողինները՝ սուրբ, բայց շներին և պոռնիկներին Աստված կդատի։)

Որոնցից թող փրկի մեզ բազմագութ և ողորմած մեր Տեր Քրիստոս Աստվածը՝ այստեղ մեղքի փորձանքներից, և այնտեղ՝ կրակի տանջանքներից։

Որին փառք, զորություն և պատիվ այժմ և միշտ և հավիտյանս հավիտենից, ամեն։

Դրանից հետո խոսեցինք օրինավոր ամուսնության մասին։

Այժմ խոսենք արդարության մասին։

Նույնի քարոզը արդարության մասին. Օսեեի այն խոսքի վրա, որ ասում է.

(Ձեզ համար արդարություն սերմանեցե՛ք և կյանքի պտուղը հնձեցե՛ք։)

Օսե. 10. 12։

(Գլուխ ԻԷ)

Արարիչ Աստված մարդուն կազմեց իր պատկերով և նմանությամբ, ինչպես վկայում է մարգարեների մեջ մեծ և աստվածախոս Մովսեսը, թե՝ (Աստված ստեղծեց մարդուն իր պատկերով։)

Եվ այս պատկերի մեջ երեք տեսակ գեղեցկություն դրեց, այսինքն՝ արդարությունը, բարին և ճշմարիտը։

Արդարությունը դրեց բնության մեջ, և բարին՝ ինքնիշխան կամքի մեջ, և ճշմարիտը՝ մտքի իմացման մեջ։

Եվ սրանք ոչ թե հետո, այլ ստեղծման սկզբում սերմանեց մարդու գոյացության մեջ։

Նախ՝ որ ճշմարիտը հասկանա, բարին կամենա և արդարությունը գործի։

Եվ դրանով պատկերը նման լինի իր նախատիպին՝ Աստծուն։

Երկրորդ՝ որ սրանք բարի սերմ լինեն մարդու բնության մեջ, որպեսզի երբ մեկ մարդն աճի մարդկանց բոլոր ազգերի մեջ, նրա հետ աճեն բարի բույսերը բոլոր մարդկանց մեջ։

Եվ երրորդ՝ որ սրանցով բոլոր մարդիկ հավասարվեն առաջին մարդուն, որ նույնպես Աստծու պատկերն ենք՝ բարին, ճշմարիտը և արդարությունը մեր բնության մեջ սերմանված ունենալով։

Եվ դարձյալ՝ որպես հաստատության չորրորդ վկա Աստված տվեց Սուրբ Գրքերը՝ Հին և Նոր Կտակարանները, որովհետև բոլոր մարգարեները և Սուրբ Ավետարանը, և առաքյալները և վարդապետները նույնն են ուսուցանում մեզ՝ գործել բարին, ճշմարիտը և արդարությունը։

Ուրեմն հայտնի է, որ այս չորսը համաձայն են միմյանց և մեր մեջ ուղղում են արդարությունը, այսինքն՝ բնությունը, կամքը, միտքը և Սուրբ Գրքերը, ինչպես ասում է Օսեե մարգարեն.

(Արդարություն սերմանեցե՛ք և կյանքի պտուղը հնձեցե՛ք։)

Եվ սա չորս պատճառով։

Նախ՝ որովհետև Գիրքն ասում է. (Երկու և երեք վկաների բերանով կհաստատվի ամեն խոսք։)

Արդ՝ սրանք բազում վկաներ են, որոնք արդարությունը մեզ ուսուցանում են որպես անկասկած բարի և ճշմարիտ։

Երկրորդ՝ սրանք բազում են, որպեսզի եթե սրանցից մեկը սխալվի՝ կամ բնությունը, կամ կամքը, կամ միտքը, մյուսը ուղղի նրան, և եթե բոլորը միասին մոլորվեն, Սուրբ Գրքերը ուղղեն նրանց և բերեն դեպի ճշմարտությունը։

Երրորդ՝ որովհետև ներքին և արտաքին հակառակորդ կա մեր դեմ։

Ներքինը մեղքի բնական կիրքն է և հեշտ ցանկությունը, որովհետև այս հեշտ ցանկությունը միշտ հակառակվում է մեր հոգուն և մտքին։

Ինչպես ասում է առաքյալը. (Իմ անդամներում տեսնում եմ մի ուրիշ օրենք, որ զինված է իմ մտքի օրենքի դեմ։)

Եվ արտաքին հակառակորդը սատանան է և այս աշխարհը. դրա համար Աստված բնական արդարությունը դրեց մեր բնության մեջ, որպեսզի հաղթի մեղքի բնական կրքերին և ցանկություններին, և դրսից՝ Սուրբ Գրքերը, որպեսզի դրանցով հաղթենք սատանային և աշխարհի հեշտություններին. որովհետև եթե Սուրբ Գրքերը ասած չլինեին, չէինք իմանա, թե սատանան կամ աշխարհը մեր թշնամին է։

Եվ եթե Գիրքը ասած չլիներ (մի՛ շնացիր, մի՛ գողացիր,) մեղքերը չէինք ճանաչի։

Չորրորդ՝ սրանք բազում են, որովհետև եթե գրքերն ու օրենքները մարդկանց ուսուցանող չլինեն, ապա բնությունը, կամքը և իմաստությունը մեզ ուսուցանում են բարին գործել, ինչպես ասում է առաքյալը. (Հեթանոսները, որոնք օրենք չունեն, բնությամբ օրենքի գործերն են անում, որովհետև իրենք իրենց համար օրենք են.) ինչպես առաջին նահապետները՝ Աբելը, Ենովքը, Նոյը, Աբրահամը և մյուսները բոլորն արդարացան։

Նույնպես և այժմ հեթանոսները, որոնք չունեն Մովսեսի գրավոր օրենքը և ո՛չ էլ Ավետարանը, բնական արդարությունն է նրանց օրենքը, որովհետև բնությունը սիրում է բարին և արդարը. և երբ բնականը չեն գործում, դրա համար պատուհասում և տանջում է նրանց՝ այստեղ մարմնով, և հանդերձյալում՝ հոգով հավիտենապես։

Այսքան պատճառներով շատերն են մեզ ուսուցանում արդարություն գործել՝ բնությունը, կամքը և միտքը, նաև մարգարեները, առաքյալները, Ավետարանը և վարդապետները։

Ինչպես Օսեե մարգարեն Աստծու դեմքից խոսում է մեզ հետ և ասում.

(Արդարություն սերմանեցե՛ք և կյանքի պտուղը հնձեցե՛ք։)

Եվ այս խոսքի վրա երեք բան պետք է հարցնել։

Նախ՝ թե ինչպե՞ս է արդարությունը սերմանվում և պտուղը հնձվում։

Երկրորդ՝ թե ինչո՞ւ է արդարությունը սերմին նմանեցնում։

Երրորդ՝ թե ի՞նչ է արդարությունը, և քանի՞սն են նրա եղանակները։

Առաջինի մասին պետք է իմանալ, որ ինչ որ մեկը սերմանում է, նույնն էլ հնձում է՝ թե՛ ցորենի սերմ և թե՛ մի այլ բան։

Բայց այժմ արդարությունը և կյանքը նույնը չեն, որովհետև արդարությունը, որ բարի գործն է, նեղությամբ և չարչարանքներով է կատարվում, իսկ կյանքը անդորրություն է և հանգիստ։

Ուրեմն արդարություն սերմանելով՝ կյանքի պտուղ չի հնձվում։

Սրան պատասխանում ենք, թե՝ ճշմարտապես արդարության սերմերի պտուղը կյանքն է և անմահությունը։

Եվ սա հայտնի է երեք բանից։

Նախ՝ սերմերի օրինակից. որովհետև սերմը կրկնակի հատկություն ունի, այսինքն՝ մահ և կյանք. որովհետև նախ հողի մեջ է թաղվում և մեռնում և ապականվում, և ապա բուսնում է և կենդանանում և աճում։

Այսպես արդարությունը կրկնակի հատկություն ունի, այսինքն՝ մահ և կյանք. որովհետև երբ արդարությունը սերմանում ենք մեր հոգու և մարմնի մեջ, նախ մեռցնում և ապականում է մեզ և չար գործերը, և ապա բարի գործը կենդանանում է մեր մեջ և աճում։

Եվ դարձյալ՝ արդարությունը մեռցնում է մարմինը և կենդանացնում հոգին։

Երկրորդ՝ հայտնի է հակառակից. որովհետև երբ մեղքի սերմերն ենք բուսցնում մեր մեջ, դրա պտուղը պատուհասն է և տանջանքները՝ թե՛ ժամանակավոր և թե՛ հավիտենական։

Այսպես արդարության սերմերի պտուղն ու արդյունքը կյանքն է և անմահությունը։

Երրորդ՝ հայտնի է Սուրբ Գրքերի վկայություններից, ինչպես Սողոմոնն է ասում. (Ունեցվածքը չի օգնի բարկության օրը, իսկ արդարությունը փրկում է մահից։)

Եվ Տերն Ավետարանում ասում է. (Նեղ և անձուկ է ճանապարհը, որ տանում է դեպի կյանք, և այլն։)

Այսպես և սա ենք հասկանում, որ արդարության սերմը մարմնի նեղությունն ու անձկությունն է, և պտուղը՝ հավիտենական կյանքը։

Եվ այսպես օրինակվեց հին Իսրայելի ժողովրդի մեջ. որովհետև երբ զանազան մեղքեր սերմանեցին իրենց մեջ, դրանց պտուղը տվեց գերությունը Բաբելոնում, որ երկիրն ավերվեց, տաճարը քանդվեց, նրանց թագավորությունն ընկավ, և իրենք ծառայության մատնվեցին։

Եվ երբ գերության մեջ ճանաչեցին իրենց մեղքերը և զղջացին և դարձան Տիրոջը՝ ասելով. (Մեղանչեցինք, անօրինություն արեցինք, հանցանք գործեցինք, և արդ՝ ամբողջ սրտով գալիս ենք քո ետևից,) այն ժամանակ դարձյալ ազատվեցին գերությունից, դարձյալ կառուցեցին տաճարը և նորից նորոգվեցին առաջին վիճակին։

Դրա համար Աստված ասում է նրանց. երբ մեղք սերմանեցիք, և ես բարկությամբ ձեզ սերմանեցի Բաբելոնի գերության մեջ. այժմ ձեր մեջ արդարություն սերմանեցե՛ք և ձեր անձի համար հնձեցե՛ք պտուղը՝ կյանք և խաղաղություն, որովհետև վերստին կհավաքեմ ձեզ ձեր բնակավայրերում։

Այսպես և մեզ մոտ. երբ մեղք ենք սերմանում, մեղքի պտուղներն ենք հնձում՝ սով, սուր, գերություն, հիվանդություն և անժամանակ մահ։

Եվ երբ մեր մեջ արդարություն ենք սերմանում, մեր մեջ նրա պտուղն ենք հնձում՝ խաղաղություն, առողջություն, հանգիստ, երկար կյանք և հոգու ու մարմնի հարստություն։

Սա է առաջին գլուխը, որ ասում է.

(Արդարություն սերմանեցե՛ք և կյանքի պտուղը հնձեցե՛ք։)

Երկրորդ հարցը՝ թե ինչո՞ւ է արդարությունը և բարի գործերը սերմին նմանեցնում։

Ասում ենք, թե՝ տասը պատճառով։

Առաջին պատճառը.

Որովհետև նախ սերմանելն է, և ապա հնձելը, և անհնար է առանց սերմանելու հնձել։

Նույնպես և անհնար է առանց արդարության գործերի մարդու համար հանգիստ կամ արքայություն. որովհետև ինչպես մշակը նախ աշխատում է և ապա հանգստանում և ապա վարձ ստանում, նույնպես ամեն մարդ այս կյանքում պետք է աշխատի և բարին գործի, և մահից հետո հանգստանա սրբերի հետ, և հարությունից հետո որպես վարձ ստանա երկնքի արքայությունը, ինչպես ասում է առաքյալը. (Գործերը կատարեցի, հավատը պահեցի. արդ՝ ինձ սպասում է արդարության պսակը, որ ինձ կհատուցի այն օրը արդար Դատավորը։)

Երկրորդ պատճառը. արդարությունը սերմին է նմանեցվում, որովհետև ինչպես սերմը մեկ հատ է սերմանվում և ոչ թե մեկ հատ, այլ բազմապատիկ է բուսնում և աճում։

Նույնպես արդարության մեկ գործի համար հատուցումը բազմապատիկ է, ինչպես խոստացավ Քրիստոս. (Հարյուրապատիկ կստանա և հավիտենական կյանք կժառանգի։)

Որովհետև մեկ հացի փոխարեն, որ տալիս ես աղքատին, ստանում ես անմահ կերակուրը, և սառը ջրի փոխարեն՝ կյանքի աղբյուրը, և մեկ հագուստի փոխարեն՝ լուսեղեն պատմուճանը, և քո մարմնի փոքր չարչարանքների փոխարեն՝ հավիտենական հանգիստը. այսպես արդարության սերմը բազմապատիկ հատուցում ունի։

Երրորդ պատճառը. ինչպես նախ պետք է հողը հերկել և փափկացնել և ապա սերմանել. հերկելն այն է, որ ինչ մեղքի բույս և ավելորդ կա քո մեջ, քանդես և դեն նետես, և քո հոգին և մարմինը հնազանդեցնես Աստծու օրենքներին, և ապա արդարության գործը սերմանես քո մեջ, որ պտղաբերի, ինչպես հրամայեց Տերը, թե՝ (Արգավանդ հողը պտուղ է տալիս՝ երեսուն, վաթսուն և հարյուր։)

Ապա եթե չհերկված հողում, փշերի մեջ, կամ ճանապարհին, կամ ապառաժին ես սերմանում, չի բուսնի։

Այսպես, եթե արդարության մեկ գործը բազում մեղքերի մեջ ես սերմանում, չի բուսնում և պտուղ չի տալիս։

Դրա համար պետք է խոստովանությամբ մաքրել մեղքերը և ապա արդարություն գործել։

Չորրորդ պատճառը. երբ սերմանում է, պետք է երկու բանից զգուշանալ։

Նախ՝ որ սերմը ծածկի, որպեսզի թռչունները չքաղեն, և երկու՝ որ զգույշ լինի, որպեսզի թշնամին բարի սերմերի վրա որոմ չցանի։

Այսպես և երբ արդարություն ես սերմանում, խոնարհությամբ ծածկի՛ր քո մեջ և պահի՛ր, որպեսզի սատանան բարի սերմերը չքաղի քո սրտից. և ապա զգո՛ւյշ եղիր, որովհետև սատանան բարի սերմերի հետ չարն է խառնում և սերմանում մարդու մեջ, այսինքն՝ հպարտությունը, բարկությունը, նախանձը, ագահությունը և այլն. որովհետև սատանայի մշտական սովորությունն է կամ բարի սերմը քաղել մարդուց, կամ չարը ներս խառնել, ինչպես Ավետարանում առակն է ասում. (Բարի սերմ սերմանեցիր, որոմը որտեղի՞ց է. ասում է՝ թշնամի մարդն արեց դա։)

Դրա համար բարեգործ մարդը պետք է միշտ պատրաստ լինի և արթուն կանգնի և պահի բարի սերմերը։

Հինգերորդ պատճառը. որովհետև սերմին պետք է ջուր և արևի ջերմություն, և դրանցով է բուսնում և աճում։

Նույնպես արդարության գործի ջուրն արցունքներն են, որ բուսցնում են, և ջերմությունը՝ Աստծու հանդեպ ունեցած սերը. որովհետև ջերմ սիրով և արցունքներով պետք է արդարություն սերմանել, որպեսզի հնձի ժամանակ ուրախություն լինի, ինչպես ասում է Դավիթը. (Գնալով գնում էին և լալիս, ովքեր սերմերն էին բարձած տանում. գալով կգան և կցնծան, ովքեր իրենց խրձերը բարձած կբերեն։)

Վեցերորդ պատճառը. որովհետև ովքեր սերմանում են, իրենցից առաջ են սերմանում և ոչ թե հետո։

Նույնպես մենք պետք է արդարություն սերմանենք մեր կյանքում և չթողնենք հետո մեր ազգականներին՝ ո՛չ սիրելի որդիներին, ո՛չ եղբայրներին և ո՛չ էլ ուրիշներին. որովհետև ոչ ոք քեզ քեզանից ավելի չի սիրում, և ինչ որ դու արեցիր քո ծնողին, քո որդին նույնը քեզ կանի։

Դրա համար առաքյալը խրատ է տալիս. (Ահա փրկության օրը, ահա ընդունելի ժամանակը. ոչ մի բանով պատճառ մի՛ տվեք, որպեսզի ձեր պաշտոնը չարատավորվի։)

Յոթերորդ պատճառը. ովքեր սերմանում են, աջ ձեռքով են սերմանում և աջով հնձում. մեր աջը հոգին է, և ձախը՝ մարմինը. և աջակողմյան գործը հոգևոր է, և ձախակողմյանը՝ մարմնավոր. պետք է միշտ մեր հոգու մեջ արդարություն սերմանենք և ոչ թե մարմնի մեջ մեղքեր. որովհետև հոգին անապական է, և նրա սերմերը, իսկ մարմինն ապականացու է, և նրա սերմերը, ինչպես ասում է առաքյալը. (Ով մարմնի մեջ է սերմանում, մարմնից ապականություն կհնձի, և ով հոգու մեջ է սերմանում, անապականություն կհնձի։)

Ութերորդ պատճառը. ով սերմանում է, հավատով է սերմանում, որովհետև հավատում է, որ բազմապատիկ կլինի, այլապես սերմը չէր ցրի։

Նույնպես պետք է հավատով գործել արդարություն, որովհետև հավատում է, թե բոլոր գործերի հատուցումը կա Քրիստոսից՝ թե՛ պահք, թե՛ աղոթք, թե՛ ողորմություն և այլն, և դրա համար ավելացնում է բարի գործը, ինչպես ասում է առաքյալը. (Ով առատությամբ է սերմանում, առատությամբ կհնձի, իսկ ով ճշգրտությամբ է սերմանում, ճշգրտությամբ կհնձի և քիչ.) և խորշակահար սերմն անպտուղ է լինում. դա այն է, ով թերահավատ է լինում և հարկադրաբար և ակամա է գործում արդարություն։

Իններորդ պատճառը. ինչ որ պատվական սերմ է, այս տարի են սերմանում և մյուս տարին հնձում, ինչպես ցորենը, իսկ ինչ որ անարգ սերմ է, նույն տարին են սերմանում և նույնում հնձում, ինչպես կորեկը, գարին և այլն։

Նույնպես ովքեր ճշմարիտ առաքինիներն են, այստեղ են սերմանում արդարություն և հանդերձյալում հնձում հավիտենական փառքը։

Իսկ կեղծավորները այստեղ են սերմանում և այստեղ հնձում փառքը մարդկանցից, ինչպես հրամայում է Տերը. (Այդ իսկ է նրանց վարձը։)

Տասներորդ պատճառը. այլ և այլ ժամանակներում են սերմանում, ինչպես աշնանը և գարնանը, և մեկ ժամանակում են հնձում՝ ամռանը, և բազում տեղերում են սերմանում, և մեկ տեղում հավաքում՝ կալում։

Այսպես, ինչ ժամանակ էլ որ մեկը բարին գործի՝ մանկության, երիտասարդության կամ ծերության մեջ, ինչ տեղում էլ որ գործեն՝ տանը, ճանապարհին, եկեղեցում, թե դրսում, բոլոր գործերի հունձը, պտուղը և խրձերը հարության մեկ օրում են լինում, և դատաստանի մեկ կալում են հավաքվում, և այնտեղ է լինում ցորենի և հարդի բաժանումը, այսինքն՝ մեղքերի և արդարության։

Եվ այն ժամանակ Քրիստոս բաժանում է արդարներին և մեղավորներին, ինչպես ասում է Ավետարանը. (Որի դատաստանի հեծանոցը իր ձեռքում է, և կմաքրի իր կալը, և ցորենը կհավաքի իր արքայության շտեմարանները, և հարդը կայրի անշեջ կրակով։)

Սա է երկրորդ գլուխը, թե ինչո՞ւ է արդարությունը սերմին նմանեցնում։

Երրորդ հարցը՝ թե ի՞նչ է արդարությունը, և քանի՞սն են նրա եղանակները։

Եվ իմաստուններն այսպես են սահմանում.

Արդարությունը բաժանողական զորություն է՝ յուրաքանչյուրին ըստ արժանիքների։

Իսկ վարդապետներն այսպես են սահմանում. արդարությունն այն է, որ առաքինության բոլոր մասերն իր մեջ է պարփակում, այսինքն՝ խոհեմությունը, արիությունը, ողջախոհությունը, հավատը, հույսը, սերը և մյուս բոլոր մասնավոր բարիքները՝ բարոյականը, տնտեսականը, քաղաքականը իր մեջ է հավաքում. դա է արդարությունը։

Իսկ արդարության եղանակը երեքն է, այսինքն՝ նախ՝ հոգևորում և մարմնավորում։

Երկրորդ՝ այժմյան կյանքում և հանդերձյալում։

Երրորդ՝ Աստծու և մարդկանց հանդեպ։

Արդ՝ առաջին արդարությունը հոգու և մարմնի մեջ է, որ թույլ չի տալիս, որ մարմինը զրկի հոգուն, և ոչ էլ հոգին՝ մարմնին։

Որովհետև եթե մարմինը զրկում է հոգուն, անիրավություն է լինում և մեղքի գործ, և եթե հոգին է զրկում մարմնին, անձնասպան է, և այնպիսին մարմնի անխնայություն է անում։

Բայց ի՞նչ. մարմնին պետք է տալ մարմնի կարիքները, որ անհրաժեշտ են և չափավոր, ինչպես հաց, ջուր և զգեստ։

Եվ հոգուն պետք է տալ սրբություն, պահք, աղոթք, ողորմություն և այլն։

Հոգին Աստծու պատկերն է, պետք է այն առաջին պատվին արժանացնել՝ որպես իր նախատիպի, և մարմինը երկրորդ պատվել, որ հողի պատկերն է և անասուններին նման. որովհետև այս մարմինը հողից է և անասուններին նման զգայարաններ ունի, ուտում է և խմում և հաճույք զգում նրանց պես. հոգին տերն է և տիկինը, և մարմինը՝ ծառան և աղախինը. պետք է, որ մարմինը հնազանդ լինի հոգուն, և հոգին իշխի մարմնին. մարմինը կառք է, և հոգին՝ կառավար, ինչպես ձին և ձիավորը. պետք է, որ հոգին առաջնորդի, և մարմինը հետևի նրան, և այսպես արդարություն է լինում հոգու և մարմնի միջև, ինչպես Աստված ստեղծեց նրանց։

Սա կոչվում է արդարության բարոյական կարգ. ապա եթե այս կարգը չես պահում, այլ քո մարմինն ավելի ես պատվում, քան հոգիդ, և հոգիդ մարմնիդ ետևից ես տանում, այն ժամանակ բնական կարգը շրջվեց, և նրանց միջև անիրավություն եղավ։

Արդարության երկրորդ եղանակը այժմյան կյանքում և հանդերձյալում է։

Որովհետև պետք է այս կյանքը անցավոր և փոփոխական տեսնել, և հանդերձյալը՝ մնայուն և անփոփոխ։

Նույնպես և ինչ որ այս կյանքում է, պետք է անցավոր համարել՝ թե՛ փառք, թե՛ իշխանություն, թե՛ հարստություն, թե՛ հարստություն, թե՛ հեշտություն, ուտել, խմել և մնացած ամենը։

Իսկ հանդերձյալում ամեն բան մշտնջենավոր է և անանց՝ կյանք, մեծություն, թագավորություն, ուրախություն, անմահություն և այլն։

Նաև (բաժին տալ յոթին, նաև ութին, արդարություն է, ինչպես Սողոմոնն է ասում։)

Եվ այս կյանքը անասունների համարել, և այն՝ հրեշտակների և Աստծու. սա գործերի ժամանակ է, և այն՝ հատուցման. այս կյանքը ատել, և այն կյանքը սիրել. սա արդարություն է, և սա կոչվում է բնական արդարություն։

Ապա եթե հակառակը՝ այս կյանքը բարի և մնայուն համարես, և սա սիրես և սրանում հաճույք գտնես, և այն կյանքը մոռանաս և թեթև համարես, և նրան բաժին չտաս, անիրավ, զրկող և մեղավոր եղար։

Արդարության երրորդ եղանակը Աստծու և մարդկանց հանդեպ է։

Նախ՝ պետք է հավատալ, որ Աստված ամեն ինչի Արարիչն է, և բոլոր արարածները մարդու համար են ստեղծված, և մենք Աստծու ծառաներն ենք, նաև հուսալ նրա ողորմությանը, որովհետև (բոլորի աչքերը քեզ են հուսում, և դու ժամանակին տալիս ես նրանց կերակուրը։)

Նաև վախենալ նրանից և պահել նրա բոլոր պատվիրանները՝ թե՛ Հին և թե՛ Նոր օրենքում, որ Աստված մեզ հրամայեց, և բոլորից վեր՝ (սիրել Աստծուն ամբողջ սրտով, ամբողջ հոգով, ամբողջ մտքով և ամբողջ զորությամբ,) որպեսզի սիրո մի մասը Աստծուն չլինի, և սիրո մի մասը՝ այս աշխարհին, կամ ընտանիքին, կամ ունեցվածքին, կամ մեր մարմնին, այլ Աստծուն ամեն ինչից վեր գերագույնս սիրել և նրա հրամանները ամեն ինչից վեր գերագույն համարել։

Սա կոչվում է աստվածային արդարություն։

*Եվ երկրորդ արդարությունը մարդկանց և ընկերների հանդեպ է, ինչպես հրամայեց օրենքում.

(Սիրի՛ր քո ընկերոջը քո անձի պես։)

Որովհետև որքան քո անձն ես սիրում, նույն չափով, քեզ հավասար, սիրի՛ր քո ընկերոջը։

Սա է առաջին արդարությունը մարդկանց հանդեպ։

Երկրորդ արդարությունն այն է, որ քեզանից գերազանցին հնազանդ լինես. թե՛ տարիքով են քեզանից մեծ, թե՛ իշխանությամբ, թե՛ գիտությամբ, թե՛ ունեցվածքով կամ այլ բանով, պատվես նրանց և հնազանդ լինես և քեզ նրանցից երկրորդ համարես։

Նաև քեզանից փոքրերին՝ թե՛ տարիքով, թե՛ ունեցվածքով, թե՛ գիտությամբ, գութ և խնամք ցույց տաս և քո հարստությունից մասնակից անես նրանց՝ թե՛ գիտություն, թե՛ ունեցվածք, թե՛ փառք և մնացած ամենը։

Նաև քո հավասար ընկերներին, որոնք քո տարիքն ունեն, կամ քո անունը, կամ քո փառքը և այլն, աննախանձ բարեկամ մնա, և նրանց բարին քոնը համարի՛ր. սա արդարություն է, ինչպես ասում է առաքյալը. (Տվե՛ք պարտքերը. ում՝ պարտքը, ում՝ երկյուղը, ում՝ հարկը, ում՝ մաքսը, և պարտապան մի՛ գտնվեք։)

Երրորդ արդարությունը մարդկանց հանդեպ է՝ վաճառքում, չափում, կշռում, արհեստներում, մշակության մեջ, փոխառության և տուրքերի մեջ արդար լինել։

Վաճառքում՝ գինը բարձր չասել և ոչ էլ իր գնից ցածր գնել, այլ արժանը։

(Եվ կրկնակի չափը, կրկնակի կշիռը և կրկնակի կանգունը, այսինքն՝ մեծ և փոքր, ատելի են Աստծուն, ասում է Սողոմոնը։)

Այլ որ չափով և կշռով առնում են, նույնով էլ տան, և դա է արդարությունը։

Եվ արհեստում՝ մշակությունը չխորամանկել, ուշադրությամբ անել և ըստ տերերի կամքի. փոխը տալ առանց շահի, միայն մայր գումարը պահանջել, տուրքերը՝ առանց փոխհատուցման, որպեսզի երկուսի փոխհատուցումն ու շահն Աստծուց ստանան։

Արդարության չորրորդ եղանակը լեզվինն է. սուտ չխոսել, սուտ չվկայել, չանիծել, չհայհոյել, հերձված չխոսել, զուր չասել, չմատնել, մարդու մասին չար չասել, այլ միայն բարին խոսել և ճշմարիտը։

Նաև եթե ուխտ է արել, կատարել, ուխտադրուժ չլինել. եթե մարդուն խոստացել է պարգևել, սուտ չդուրս գալ. և այլ այսպիսիներ լեզվի արդարություններն են։

Հինգերորդ արդարությունը դատավորներինն է, առաջնորդներինը և իշխաններինը. որ դատավորներն արդարությամբ դատեն, ո՛չ կաշառքով, ո՛չ աչառությամբ, ո՛չ վախի կամ որևէ այլ պատճառի համար դատաստանը չթյուրեն։

Որովհետև դատաստանն Աստծունն է. (և արդար դատաստանով դատեցե՛ք, ասում է Տերը։)

Նաև հնազանդների առաջնորդները, աշակերտների վարդապետները, երկրի վրա իշխանները, ծառաների վրա տերերն արդարությամբ վարվեն և հարկից ավելին չպահանջեն։

Նաև արդարություն է բեռնակիր կենդանիների և անասունների կերակրի կարիքների մասին հոգ տանել և ուժից ավելի բեռ չդնել. Սողոմոնն ասում է. (Արդար մարդը ողորմում է իր անասուններին։)

Իսկ դատվողները թող հնազանդ լինեն դատավորներին այն ամենում, ինչ որ ասեն, և աշակերտները՝ վարդապետներին, և ծառաները՝ տերերին, ինչպես օրինադրում է առաքյալը. (Ծառանե՛ր, հնազանդ եղեք տերերին, ոչ թե ակամա ծառայեք, այլ սրտի միամտությամբ,) ինչպես վերևում ասացինք։

Վեցերորդ արդարությունը ամուսնու և կնոջ միջև է, որ իրենց անկողինը սրբությամբ պահեն, որովհետև (ամուսնությունը պատվական է, և անկողինը՝ սուրբ, ասում է առաքյալը։)

Ո՛չ հաճախակի անառակությամբ, և ո՛չ միմյանց զրկելով, այլ պարկեշտ և ողջախոհ ամուսնությամբ վարվել ըստ եկեղեցու կանոնների։

Նաև որդիների և ազգականների մասին հոգ տանելը արդարություն է։

Նաև պահել արյունակիցներին և ավազանով հոգևոր ազգակիցներին, և օրինավոր ազգակիցներին՝ ինչպես խնամությունը, և միմյանց հետ դարձյալ պղծությամբ չխառնել, այլ պահել սրբությամբ, ինչպես օրենք է քրիստոնյաների համար և սուրբ հայրապետների կանոնը. սա է արդարությունը և սրբությունը։

Նաև համառոտ եմ ասում. մեր բոլոր մասերն արդարության գործ ունեն. որովհետև աչքն արդարությամբ է տեսնում և առանց արատի, և ականջն արդարությամբ է լսում և առանց նենգության, և միտքն արդարությամբ է խորհում և առանց թյուրության, և կամքը բարին է կամենում և առանց չարության, արդարությամբ է խոսում, արդարությամբ խմում, արդարությամբ հավաքում, արդարությամբ ցրում, արդարությամբ գործում, արդարությամբ քայլում և ամեն բանում արդարությամբ ուղղում իր կյանքը։

Սա է արդարություն սերմանելը, և ապա դրանից հետո կհնձի հավիտենական կյանքի բարությունը Քրիստոս Հիսուսով՝ մեր Տիրոջով, որ օրհնյալ է հավիտյանս, ամեն։

Նույնի քարոզը արդարության մասին. Դավթի խոսքի վրա.

(Արդար է Տերը և արդարություն է սիրում, և նրա երեսը ուղղություն է տեսնում։)

Սաղմ. 10. 8։

(Գլուխ ԻԸ)

Աստված բնությամբ բարի է և բարերար, և իր բոլոր բարիքները կամեցավ պարգևել մարդկանց։

Որովհետև (մարդուն ստեղծեց իր պատկերով.) և ինչպես նմանությամբ և պատկերով կցորդ արեց, նույնպես և իր բարությանը հաղորդեց մարդուն։

Արդ՝ ինչպես Աստված մեզ բազում բարիքներ տվեց՝ լույս, կյանք, անմահություն, բան, իմաստություն և այլն,

Նույնպես բազում բարիքներից մեկն արդարությունն է, որ շնորհեց մեզ, ինչպես ասում է մարգարեն.

(Արդար է Տերը և արդարություն է սիրում։)

Որովհետև ինչ որ բարի է, Աստված սիրում է և կամենում, և ինչ որ սիրում է և կամենում, Աստված տալիս է մարդկային ազգին։

Եվ դարձյալ՝ ինչպես ասում է մարգարեն. (Աստված սուրբ է, սրբերի մեջ է բնակվում։)

Նույնպես (Աստված արդար է և արդարություն է սիրում, ուղիղ է Աստված և ուղղություն է տեսնում։)

Իսկ անիրավությունն ու թյուրությունը ատելի են Աստծուն, և չի տեսնում և չի կամենում, որ մարդիկ գործեն, այլ արդարն ու ուղիղն է Աստված կամենում մեր մեջ և տեսնում։

Սա է, որ ասում է մարգարեն.

(Արդար է Տերը և արդարություն է սիրում, և նրա երեսը ուղղություն է տեսնում։)

Արդ՝ արդարության սահմանն այն է, որ միջին կշիռն ունի։

Որովհետև արդարությունը բնականապես ո՛չ ամբողջովին բարի է, և ո՛չ ամբողջովին չար. որովհետև արդարությունը երբեմն դեպի չարն է հակվում, և երբեմն՝ դեպի բարին։

Դեպի չարն է հակվում, երբ մարդիկ սուտ և մարմնական արդարություն են ունենում։

Որ միայն ինքնին լոկ արդարություն է լինում և առանց ողորմության։

Այսպիսի արդարության մասին ասում է իմաստուն Սողոմոնը. (Չափից ավելի արդար մի՛ եղիր և չափից ավելի ճարպիկ, որպեսզի չշեղվես։)

Իսկ արդարությունը, որ բարի է և հակվում է դեպի բարին, այն է, որ ողորմությամբ է լինում. որովհետև ողորմությունն ամենևին ավելի բարի է, քան արդարությունը։

Դրա համար երբ մարգարեները խոսում էին Աստծու արդարության մասին, նրան միայն արդար չէին ասում, այլև ողորմած, ըստ այն խոսքի. (Ողորմած, գթած և արդար է Տերը։)

Եվ դարձյալ՝ (Ողորմության և իրավունքի համար կօրհնեմ քեզ, Տե՛ր։)

Եվ դարձյալ՝ (Ողորմությունը և ճշմարտությունը կգնան նրա առջևից։)

Որովհետև Աստծու արդարությունը ողորմությունն է արդարությամբ, և ոչ թե միմյանցից առանձին։

Բայց երբեմն ողորմությունն է հայտնի լինում, և արդարությունը՝ ծածուկ։

Այսպես և մեր մեջ է երևում արդարության գործը։

Որովհետև կա արդարություն, որ բարի է և պիտանի, որ ողորմության հետ խառնված է լինում, և կա արդարություն, որ անպիտան է և հակվում է դեպի չարությունը, որ առանց ողորմության է լինում։

Այս արդարությունը, որ լոկ է և առանց ողորմության, հին օրենքի արդարությունն է և մարմնավոր, այսինքն՝ (աչք՝ աչքի փոխարեն և ատամ՝ ատամի փոխարեն առնել՝ ըստ Մովսեսի օրենքի.) և սա չի կարող մարդուն արդարացնել կրկնակի պատճառով։

Նախ՝ որովհետև չէին կարողանում կատարել օրենքը, և օրենքը մնում էր նրանց վրա, ինչպես ասում է առաքյալը. (Որ հին օրենքը բոլորին փակեց մեղքի տակ։)

Երկրորդ՝ որովհետև օրենքը մարմնական էր և տկար և չէր կարող մարդուն արդարացնել։

Սա է օրենքի արդարությունը։

Իսկ շնորհների արդարությունը, որ Քրիստոսն է, ողորմությամբ հանդերձ է. դրա համար բարի է և պիտանի։

Որովհետև անպիտան և անօգուտ արդարությունը չորսն է։

Նախ՝ օրենքի արդարությունը, որ ասում է. (Սիրել սիրելիներին և ատել թշնամիներին, չարի փոխարեն չար հատուցել, և բարու փոխարեն՝ բարի, փոխ տալ և ետ առնել կշռովը.) և այսպիսի մյուս բոլորը հին օրենքի արդարությունն է, և տաճիկներինը, և աշխարհի դատավորներինը՝ գնում, վաճառքում և մյուսներում, որ մարմնավոր է և անպիտան հոգևորի համար։

Իսկ շնորհների արդարությունը, որ պիտանի է, այն է, որ Քրիստոս հրամայեց. (Փոխ տալ նրանց, որոնցից չեք ակնկալում ետ առնել, սիրել թշնամիներին, օրհնել անիծողներին, բարիք անել ատողներին, աղոթել հալածողների համար, և մնացած ամենը։

Այսպիսի արդարությունը բարի է և հոգևոր, որովհետև ողորմություն է, գութ և սեր. դրա համար պիտանի է։

Երկրորդ՝ կա և մի ուրիշ արդարություն, որ անպիտան է և չար, ինչպես Հեփթայեն, որ իր ուխտին արդար մնալու համար սպանեց իր դստերը, որին Աստված չհաճեց, այլ մարդասպանների հետ դատապարտեց, որովհետև իր խոսքը արյան հեղումից վեր համարեց։

Նույնպես և Հերովդեսը, երդումն արդար պահելու համար, գլխատեց Հովհաննես Մկրտչին, ուստի որդնալից դառնալով սատկեց։

Նույնպես եթե մեկը ուխտի որևէ չար բան անել, կամ սպանել իրեն կամ ուրիշներին, կամ չարիք գործել և մարդուն վնաս բերել, եթե արդարության համար այնպիսի ուխտն է պահում, չար և անպիտան արդարություն է։

Երրորդ՝ անպիտան արդարությունն է, ինչպես մարմնական սրբությունը, որ այն ժամանակ հրեաներն ունեին՝ շաբաթների մանրախնդրությունը, բաժակների և պղնձե ամանների լվացումը և այլն, որոնք Աստծու օրենքներից թյուրվել էին դեպի ծերերի ավանդությունը, ինչպես այժմ այլազգիներն ունեն մարմնական սրբություն՝ ոտքերի, ձեռքերի և մարմնի լվացում, և զգեստների ու բնակարանների մաքրություն, որ հոգուն ոչ մի օգուտ չունի, որ մարմնական է և անպիտան։

Ինչպես Տերը հրամայեց. (Դուք բաժակի արտաքինն եք լվանում, իսկ ձեր ներքինը պիղծ է անզգամությամբ և մեղքերով.) այնպիսիներին ասում է՝ (Նման են սպիտակեցրած գերեզմանների, որոնք դրսից գեղեցիկ են երևում, իսկ ներսից լի են մեռելների ոսկորներով և նեխահոտությամբ։)

Այսինքն՝ որ մարմնով և հագուստով լվացված և մաքրված են աղտից, իսկ նրանց հոգին լի է մեռելոտի գործերով և նեխահոտ մեղքերով։

Այնպիսի սրբությունն անպիտան է, որովհետև Աստված սրբություն է սիրում, ինչպես Տերն է ասում. (Կեղծավորնե՛ր, նախ մաքրեցե՛ք ձեր ներքին հոգին, որպեսզի արտաքինն էլ մաքուր լինի, որովհետև սրտով մաքուրները Աստծուն կտեսնեն։)

Չորրորդ՝ կա և անպիտան արդարություն ներսում՝ քրիստոնյաների եկեղեցում, որից հրաժարեցնում է առաքյալը, թե՝ (Ոմանք, մտքի խղճից խոցված, որոնք արգելում են ամուսնությունը և հեռու են պահում կերակուրներից, որ Աստված տվեց հավատացյալների վայելքի համար։)

Այսինքն՝ ոմանք հերձվածներով՝ նովատիանոսները, մտան եկեղեցի և ասում են, թե ամուսնությունը պիղծ է, և շնչավոր կերակուրը պիղծ է, և մկրտությունից հետո այլևս մեղքերի թողություն չկա։

Նրանց համար գրում է առաքյալը. (Ամուսնությունը պատվական է, և անկողինները՝ սուրբ, բայց շներին և պոռնիկներին Աստված կդատի։)

Եվ կերակուրը պիղծ չէ, որ Աստված մաքրել է օրենքում և հրաման տվել. (այլ պիղծ է նրանց համար, ովքեր խղճով են ուտում, ասում է։)

Եվ այստեղ պետք է իմանալ, որ ոմանք, որ կուսությունն են սիրում, եթե սրբության համար է, կամ մարգարեների արքայության համար, ընդունելի է, ինչպես հրամայում է Ավետարանը. (Կան ներքինիներ, որոնք Աստծու սիրո համար իրենց ներքինի արեցին։)

Իսկ եթե բնական է, կամ մարդկանցից է եղել ներքինի, կամ ամուսնությունը պիղծ են ասում, այնպիսիները վատթար են և Սուրբ Գրքերում անարգված։

Նույնպես եթե միս կամ այլ շնչավոր կերակուրներ չեն ուտում, որ մարմինը չարչարեն, ընդունելի է. (որովհետև որքան արտաքին մարդը տկարանում է, որ մարմինն է, ներքին մարդը զորանում է, որ հոգին է, ասում է առաքյալը։)

Իսկ եթե պիղծ համարելու համար միս չի ուտում և գինի չի խմում, այնպիսին մահացու մեղք է գործում և հերձվածողների կարգից է։

Արդ՝ այսպիսի ներկված և կերպարանված արդարությունը ճշմարիտ չէ, այլ պատվականի տեսք է առել, ինչպես անագն ու կապարը արծաթի գույն ունեն, բայց ճշմարիտ արծաթ չեն՝ անապական և մաքուր։

Նույնպես սրանք ճշմարիտ արդարություն չեն, այլ սնոտի և նմանությամբ. դրա համար իմաստունն ասաց. (Չափից ավելի արդար մի՛ եղիր և ամենևին ճարպիկ, որպեսզի չթյուրվես։)

Սա է քառակի անպիտան արդարությունը, ինչպես ասվեց, որ ավելի դեպի չարն է հակվում և մարդուն մոտեցնում, և ոչ թե դեպի բարին. իսկ արդարությունը, որ Քրիստոսի շնորհներից է և ունի ողորմություն, գութ և սեր ընկերների հանդեպ, դրա համար բարի է և ընտրելի, ինչպես ասում է մարգարեն.

(Արդար է Տերը և արդարություն է սիրում, և նրա երեսը ուղղություն է տեսնում։)

Եվ սա մենք պետք է իմանանք, որ այն մյուս արդարությունը, որ բարի է և ընտիր, ե՞րբ է չար և անպիտան լինում, ինչպես ասում է իմաստունը.

(Կա արդար, որ կորչում է իր արդարության մեջ, և կա ամբարիշտ, որ մնում է իր չարությամբ։)

Նախ՝ Սողոմոնը, որ Աստծուց իմաստնացած էր, որ բոլոր մարդկանց բարքերը, կամքերը և գործերը քննեց և ուսուցանեց, թե դրանցից ո՞րն է պիտանի, և ո՞րն անպիտան, նույնպես և քննեց արդարին և ամբարշտին և ասում է.

(Կան ոմանք արդարներ, որոնք արդարության մեջ են և կորցնում են իրենց արդարությունը, և կան ոմանք ամբարիշտներ, որոնք չարության մեջ են կանգնած և հոգով ապրում են և կորցնում են իրենց չարությունը։

Եվ սրա օրինակը նախ սովորում ենք Ավետարանից՝ փարիսեցու և մաքսավորի դեմքերով ասվածից։

Որ փարիսեցու անձն արդար էր ըստ օրենքի, և երբ պարծենալով և հպարտությամբ թվարկեց արդարության գործը, թե՝ (Շաբաթը երկու անգամ պահք եմ պահում և ամեն ինչից տասանորդ եմ տալիս, և այս մաքսավորի պես չեմ,) դրա համար դատապարտվեց։

Իսկ մաքսավորը, երեսը գետնին դրած, աչքերը երկինք չէր բարձրացնում, կուրծքն էր ծեծում և ասում. (Աստվա՛ծ, քավի՛ր ինձ՝ մեղավորիս։)

Արդ՝ սա ամբարիշտ էր, խոնարհության համար արդարացած գնաց իր տունը, և փարիսեցին իր պարծենկոտ հպարտության համար մեղքերով գնաց իր տունը։

Այսպես ամեն արդար, որ բարին գործում է պահքում, աղոթքում, ողորմության մեջ, ճգնության մեջ, գետնին պառկելու մեջ և այլն, և հպարտության ախտ ունի, կորցրեց և պղծեց արդարության գործը։

Օրինակ՝ եթե անոթի մեջ մի սուրբ կերակուր լինի, և մի պիղծ կենդանի ընկնի նրա մեջ, ամբողջը կպղծվի։

Նույնպես և ամբարտավանությունը, արդարության գործերի մեջ մտնելով, պղծում է այն և կորցնում։

Իսկ մեղավորն իր խոնարհությամբ, զղջումով, խոստովանությամբ և բարի գործով կորցնում է մեղքերը և ազատվում։

Դրա համար Առակներում ասվում է, թե՝ (Խոնարհ մեղավորը ավելի բարի է, քան հպարտ արդարը.) որովհետև երբեմն խոնարհությամբ կամենում է զղջալ չարիքներից և խոնարհվել Աստծու օրենքների տակ։

Իսկ հպարտ արդարը միշտ իրեն արդար է կարծում և մնում նույն չարիքների մեջ և չի խոնարհվում Աստծու հրամաններին, սրբերի կանոններին և հայրերի խրատին. դրա համար կորցնում է իրեն և իր արդարության գործը։

Դարձյալ՝ այս խոսքը վերցվում է հրեաների ազգի վրա, որոնք իրենց արդար և օրինավոր էին համարում և հակառակվում էին Քրիստոսին, թե՝ մենք օրենք ունենք և ըստ օրենքի ենք ընթանում, ինչպես ասում է առաքյալը. (Տգետ են Աստծու արդարությանը և իրենցն են ձգտում հաստատել։)

Որովհետև չգիտեին, թե ո՞ր արդարությունն է հաճելի Աստծուն, և իրենց մարմնավոր արդարությունն էին գործում, և Քրիստոսից շնորհների արդարությունը չընդունեցին. դրա համար դատապարտվեցին, որովհետև Քրիստոսի խաչից հետո օրենքը կասեցվեց։

Որովհետև վարդապետներն ասում են, թե Քրիստոսի խաչելությամբ օրենքը հիվանդացավ, և երբ Սուրբ Հոգին իջավ առաքյալների դասի վրա և նորոգեց Նոր օրենքը, հին օրենքը մեռավ և վերացավ միջից. և այդ ժամից հին օրենքի կատարողները հավասար են կռապաշտներին և անհավատներին։

Օրինակ՝ լուսինը և աստղերը գիշերը լուսավորում են, և երբ արեգակը ծագում է, նրանց լույսը կասեցվում է։

Նույնպես Մովսեսի օրենքը լուսնի պես էր լուսավորում, և մյուս մարգարեներն աստղերի պես պայծառացնում էին այս կյանքի խավարը։

Բայց արդարության Արեգակի՝ մեր Տեր Հիսուս Քրիստոսի ծագելով ստվերային օրենքները կասեցվեցին, ինչպես Աստված ասում է մարգարեի միջոցով.

(Իմ երկյուղածների համար կծագեցնեմ արդարության արեգակը։)

Այսպես օրենքը և օրինակները, շնորհի և ճշմարտության գալով, վերացան միջից և դատարկվեցին։

Նրանց մասին ասում է Սողոմոնը. (Կա արդար, որ կորել է իր արդարության մեջ։)

Իսկ ամբարիշտը հեթանոսների ազգն էր, որոնք անհավատության և չար գործերի մեջ էին։

Երբ առաքյալները քարոզեցին, նրանք հավատացին Քրիստոսին և արդարացան Քրիստոսի շնորհներով։

Անհավատության փոխարեն հավատ ստացան, և չարիքների փոխարեն՝ արդարության գործերի շնորհներ, ինչպես ասում է առաքյալը. (Օրենքի կատարումը Քրիստոսն է՝ արդարության համար բոլոր հավատացյալներին։)

Այսուհետև ովքեր Քրիստոսին են հավատում, արդարանում են Քրիստոսի շնորհներով, և ովքեր չեն հավատում, չեն կարող արդարանալ։

Որովհետև մարդկանց արդարությունն ու փրկությունը Քրիստոսն է, և Ավետարանն ասում է. (Ով չի հնազանդվում Որդուն, կյանք չի տեսնի, այլ Աստծու բարկությունը մնում է նրա վրա։)

Ուրեմն հայտնի է, թե անհավատը, այլազգին և հրեան, թեկուզ բազում բարիքներ գործի, ունայն է և սուտ և փրկություն չունի։

Եվ սա երկու պատճառով։

Նախ՝ որովհետև բարի գործերի հիմքը հավատն է, և ապա գործերը՝ հարմարեցված շինություններ, և ով հաստատված հիմք չունի, շինությունը նրա վրա չի կանգնում։

Երկրորդ՝ որովհետև փրկությունը Քրիստոսն է, և ով չի հավատում Քրիստոսին, նրա փրկությունը չի ընդունում։

Եվ այս խոսքի վկան ասում է Ժողովողում Սողոմոնը.

(Իմաստությունն իմաստուններին ավելի է օգնում, քան տասը իշխան, որ լինեն քաղաքում։)

Եվ այս խոսքը վարդապետները զանազան կերպ են մեկնում։

Նախ և առաջ իմաստությունն է Աստծուն նայելը, Աստծուն հասկանալը և հավատալը։

Եվ այն իմաստությունը մարդկանց հոգիներին օգնական է պատերազմող դևերի դեմ, ավելի քան բազմազոր իշխանները, որոնք սպառազինված պահում են քաղաքները թշնամիներից, բայց չեն կարող օգնել մարդկանց հոգիներին. ինչպես օգնեց երեք մանուկներին կրակի մեջ՝ նրանց անայրելի պահելով, որոնց մարմնական զորքերը չէին կարող օգնել։

Նույնպես օգնեց Դանիելին գբի մեջ առյուծների դեմ, որոնք նրան չմոտեցան։

Դարձյալ՝ իմաստություն են հավատն ու հույսը, որ Քրիստոսի հանդեպ ունենք, որ իր հավատացյալներին ավելի օգնեց, քան տասնաբանյա օրենքը, որ Իսրայելի քաղաքում էր, այսինքն՝ հրեաների ազգի մեջ, որովհետև օրենքը չկարողացավ մարդուն արդարացնել։

Նախ՝ որովհետև տկար էր և մարմնական։

Երկրորդ՝ որովհետև չէին կարողանում օրենքը կատարել, քանի որ դժվար էր. (աչք՝ աչքի փոխարեն, և ատամ՝ ատամի փոխարեն։)

Եվ այսպես օրենքի տակ պարտավոր էին, և օրենքը բոլորին փակում էր մեղքի տակ, ինչպես ասացինք։

Իսկ արդարությունը Քրիստոսով եղավ, որ արդարացանք Քրիստոսի ձրի շնորհներով։

Եվ որ Քրիստոսի շնորհները մեզ ձրի են արդարացնում, հայտնի է երկու բանից։

Նախ՝ նրանից, որ երբ երկար ժամանակի ծերեր և անհավատներ գալիս են Քրիստոսի շնորհներին և հավատում ու մկրտվում, բոլոր մեղքերի թողություն են գտնում և արդարանում Քրիստոսի շնորհներով։

Երկրորդ՝ հայտնի է, որ երբ մկրտությունից հետո դարձյալ ամեն տեսակ մեղք են գործում և զղջումով գալիս ու խոստովանում, մեղքերի թողություն են գտնում և արդարանում Քրիստոսի շնորհներով։

Ուրեմն հայտնի է, որ Քրիստոսի շնորհը մեզ ավելի օգնեց, քան Մովսեսի օրենքի տասը խոսքը։

Դարձյալ՝ (Քրիստոս Աստծու զորությունն է և Աստծու իմաստությունը, ասում է առաքյալը.) մեզ՝ որ հասկանում ենք Քրիստոսի շնորհները, ավելի է օգնական լինում, քան հոգու և մարմնի տասը զգայարանները, որոնք իշխաններ են մեր բնության քաղաքում. որովհետև մարդը կենդանի քաղաք է, և ներքին զգայարանները՝ միտքն ու կամքը, այս քաղաքի իշխաններն են, և արտաքին զգայությունները՝ նրանց զորքերը՝ աչքեր, ականջներ, ձեռքեր և այլն. ինչ որ միտքը հրամայում է, նրանք կատարում են։

Արդ՝ Քրիստոս մեզ համար ավելի զորություն և իմաստություն եղավ, քան մեր տասը զգայարանները՝ կրկնակի պատճառով։

Նախ՝ որովհետև մեր ներքին և արտաքին զգայություններով մեղք գործեցինք և զրկվեցինք Աստծու փառքից, իսկ Քրիստոսով արդարացանք և փառք ստացանք։

Երկրորդ՝ որովհետև այս զգայություններով զորացանք և իմաստնացանք այս ժամանակավոր կյանքում, որ փոփոխական է և անցավոր։

Իսկ Քրիստոսով զորացանք և իմաստնացանք հոգևոր և հավիտենական անվախճան կյանքի համար։

Ուրեմն հայտնի է, որ Քրիստոսի իմաստությունը մեզ ավելի օգնեց, քան մեր ամբողջ իմաստությունը։

Դարձյալ՝ Սուրբ Եկեղեցում իշխաններ են մեր պահապան հրեշտակները. որովհետև ոմանք սուրբ անձերի իշխաններ և պահապաններ են, և ոմանք՝ եկեղեցու, և ոմանք ազգի և քաղաքի պահապաններ և իշխողներ են, ինչպես ասում է Դավիթ մարգարեն.

(Ինձ համար շատ մեծարգո եղան քո բարեկամները, Աստվա՛ծ, և շատ զորացան նրանց իշխանները, որոնք հրեշտակներն են. թվեցի նրանց, և ավազից էլ շատացան։)

Դա է, որ մեկ այլ տեղ ասում է. (Տիրոջ հրեշտակների բանակները իր երկյուղածների շուրջն են և պահում են նրանց։)

Արդ՝ հրեշտակների այսպիսի բյուրերը մարդկանց պահապաններ են, բայց Քրիստոսի օգնությունն ավելի է գերազանցում նրանց, որոնք մեր իշխաններն ու պահապաններն են։

Եվ սա կրկնակի պատճառով։

Նախ՝ որովհետև նրանց սպասավորությունը, որոնք մեր շուրջն են, պահպանում է մեզ մեղքի չար խորհուրդների արկածներից, իսկ մեղքի մեռելոտի գործերից և մտքի խղճից Հիսուսի արյունն է մաքրում մեզ։

Որովհետև մեր հրեշտակները չեն կարող արդարացնել մեզ մեղքերից, այլ չար խորհուրդներից են պահում։

Իսկ Քրիստոսի օգնությունը պահում է մեզ դևերի արկածներից և մաքրում մեղքերից, ինչպես մարգարեն է ասում. (Տերը մեր պահապանն է, և Տերը կընդունի իր աջ ձեռքով, և Տերը կպահի մեր մուտքն ու ելքը այսուհետև մինչև հավիտյան։)

Երկրորդ՝ որովհետև հրեշտակները չեն կարող արդարացնել մեզ և փրկել դժոխքից, այլ Ինքը՝ մեր Տերը, եկավ և արդարացրեց մեզ և փրկեց մեր հոգիները դժոխքից, և մարմինները՝ մեղքի չար ծառայությունից։

Ինչպես Եսային է ասում. (Ո՛չ պատգամավոր և ո՛չ հրեշտակներ, այլ Ինքը՝ Տերը կգա և կփրկի մեզ։)

Եվ թե ինչո՞ւ հրեշտակներով չփրկեց մեզ։

Սրա համար վարդապետները կրկնակի պատճառ են դնում։

Նախ՝ եթե հրեշտակ եկած լիներ և փրկած լիներ մեզ, պետք է երկրպագեինք մեր փրկչին, և դա մեծ կռապաշտության հայհոյանք կլիներ։

Որովհետև գրված է. (Քո Տեր Աստծուն երկրպագի՛ր և միայն նրան պաշտի՛ր։)

Այլ Ինքը՝ Տերը, որ մեզ համար պաշտելի և երկրպագելի էր, նա փրկեց մեզ. (և նրան են երկրպագում բոլոր երկնավորները և երկրավորները և մյուսները։)

Դարձյալ՝ մարդկանց փրկությունն ու արդարությունը կարոտ էր անհուն զորության։

Իսկ հրեշտակները եղական են և սահմանավոր զորություն ունեն, և եղականները չեն կարող եղականներին արդարացնել և փրկել։

Դրա համար Ինքը՝ անեղ Բան Աստվածը, որ ամենակարող զորություն ուներ, մարմին առավ սուրբ և անարատ կույսից և կատարյալ մարդ եղավ հոգով, մարմնով և մտքով, և մեր մարմնով արդարացրեց մեզ և փրկեց խավարի իշխանությունից։

Որին և մեզ թող արժանի անի՝ իր սրբերին և իր անվան սիրողներին. որի հետ՝ Ամենակալ Հորը և ազատիչ Սուրբ Հոգուն, վայել է փառք և իշխանություն հավիտյանս հավիտենից, ամեն։

Նույնի քարոզը Արդարության մասին. Դավթի խոսքի վրա.

(Իրավունք և արդարություն արեցի, ինձ մի՛ մատնիր իմ նեղիչների ձեռքը։)

Սաղմ. 118. 121։

(Գլուխ ԻԹ)

Մարդուն սկզբում բարի և արդար ստեղծեց՝ առանց մեղքի, և դրեց նրան դրախտում՝ իբրև արդարության տեղում. իսկ չարն ու մեղքը հետո եկամուտ եղան մարդու բնության մեջ։

Եվ սա հայտնի է վեց վկայությունից։

Նախ՝ որովհետև Գիրքն ասում է. (Աստված ստեղծեց մարդուն իր պատկերով, Աստծու պատկերով ստեղծեց նրան։)

Այսինքն՝ իր բարության և արդարության պատկերով մարդուն ստեղծեց բարի և արդար։

Որովհետև ոչ մի մեղք կամ չարիք չկար՝ ո՛չ մարդու մարմնում, ո՛չ հոգում և ո՛չ մտքում։

Որպեսզի այդպես անմեղությամբ նախաստեղծը նմանվի Աստծուն։

Երկրորդ՝ հայտնի է ձևից, որովհետև մարդու կազմվածքն ուղիղ է և ոչ թե կորագլուխ կամ խոնարհված։

Նշանակում է այն, որ մարդու հոգին ուղիղ էր, և միտքը՝ վեր՝ դեպի Աստված, և որևէ թյուրություն կամ շեղում դեպի մեղքը չուներ։

Երրորդ՝ հայտնի է մարմնի մաքրությունից, որովհետև մարդու մարմինը ծածկույթ՝ մազ, կամ փետուր, կամ թեփուկ չունի, ինչպես մյուս կենդանիները, այլ ամեն բանում հստակ և մաքուր է։

Նշանակում է հոգու և մտքի մաքրությունը, որ Աստված ստեղծեց առանց մեղքի ծածկույթի։

Չորրորդ՝ հայտնի է նրանից, որ մարդկանցից շատերն իրենց սուրբ և արդար պահեցին, ինչպես նահապետները՝ Աբրահամը, Իսահակը, Հակոբը, Հոբը, Մովսեսը, և մյուս մարգարեները և սուրբ հայրերը։

Որովհետև եթե մարդու բնությունը մեղանչական լիներ, նրանք չէին կարող մեղքերից արդարանալ, որովհետև նրանք մարդու բնության կցորդ և հաղորդ եղան։

Հինգերորդ՝ հայտնի է մեր Տեր Քրիստոսից. որովհետև Բան Աստված առավ մարդկային բնությունը՝ հոգին, մարմինը և միտքը կատարյալ, և պահեց նրանց բնական կրքերը՝ առանց մեղքի. մարմնի քաղցը, ծարավը, արթուն մնալը և վաստակելը կրեց։

Եվ հոգու տրտմությունն ու երկյուղը կամովին կրեց՝ առանց մեղքի։

Մարդկային ազգի ամոթի համար, որպեսզի չասեն, թե մեր մարմինը մեղանչական է, և հոգին։

Նաև թշնամու՝ սատանայի ամոթի համար, որ մեզ չարախոսում էր, թե մարդկային ազգը բնությամբ մեղանչական է։

Ցույց տվեց, թե մարդու բնությունը սկզբից անմեղ է ստեղծված։

Վեցերորդ՝ հայտնի է Սողոմոնի խոսքերից, որ ասում է. (Աստված մարդուն ուղիղ ստեղծեց, իսկ նրանք զանազան խորհուրդներ փնտրեցին.) այսինքն՝ որովհետև մարդու մարմինը, հոգին և միտքը ծնունդից արդար են և անմեղ։

Բայց թե որտեղի՞ց մտան ծնունդից։

Բայց թե որտեղի՞ց մտան մեղքն ու չարիքները մեր բնության մեջ։

Հավելում է, թե (նրանք զանազան խորհուրդներ փնտրեցին.) այսինքն՝ իրենց ինքնիշխան կամքով փնտրեցին և գործեցին՝ թե՛ բարին, և թե՛ չարը։

Ինչպես նահապետները՝ Աբրահամը և նրա որդիներն ու սերունդները, փնտրեցին բարեպաշտության հավատը և բարին և հետևեցին դրան։

Իսկ հեթանոսները և հրեաների ազգից բազում չարեր և վատթարներ սիրեցին ամբարշտությունը և չար գործերը և հետևեցին անիրավությանը։

Որովհետև ամեն մարդ վեց պատճառով է մեղք գործում։

Նախ՝ սատանայի խաբկանքներից, որ բոլոր չարությունների պատճառն է. դրա համար կոչվում է սկզբնաչար, որ սկզբից խաբեց առաջին մարդուն և գցեց մեղքի մեջ, և բոլոր մարդկանց կորստյան սկիզբն ու պատճառն է լինում. որովհետև նա է շարժում և հորդորում մարդուն դեպի նախանձ, հպարտություն, բարկություն, պոռնկություն, գողություն, սպանություն և այլ զանազան մեղքեր։

Դրա համար Տերն ասում է, թե՝ (սատանան սկզբից մարդասպան է.) որովհետև ամեն մեղքի մեջ սատանան է հորդորում մարդուն,

Թե՛ մտքի մեջ, թե՛ հոգու մեջ և թե՛ մարմնի ու ցանկության մեջ։

Մեղքի երկրորդ պատճառը մարդու ինքնիշխան կամքն է, որ մենք կամովին ենք ընտրում մեղքը և գործում, թեև մարդու վրա հարկադրանք չկա, որովհետև իշխան է և տեր չարի և բարու վրա, և ինչ կամենում է, գործում է։

Երրորդ՝ մարդը մեղք է գործում չար ընկերների՝ մարդկանց խաբեությունից. որովհետև մարդու սովորությունն այնպես է, որ եթե բարի տեղի, բարի վարժապետի և բարի ընկերների հանդիպի, բարին է նրանցից սովորում և գործում, ըստ այն խոսքի. (Ուշիմ մանուկ էի և բարի հոգու հանդիպեցի։

(Իսկ եթե չար տեղի, չար ուսուցչի և չար ընկերների հանդիպի, չարիքներ է սովորում և գործում՝ նրանց խաբեությունից և չար գործերից։

Դրա համար քրիստոնյաները չպետք է բնակվեն չարերի կամ այլազգիների մեջ, ինչպես Աստված ասում է իր մարգարեի միջոցով. (Դո՛ւրս եկեք նրանց միջից և զատվե՛ք, և պիղծին մի՛ մոտեցեք։)

Չորրորդ՝ մեղքերի հեշտությունն է և սովորությունը. որովհետև երբ մարդը հեշտանում է և սովորում մեղքին, անխտիր գործում է չարը՝ որպես բարի։

Որովհետև մեղքերի հեշտությունն ու սովորությունը կապ են դառնում և մարդուն կապում մեղքին, ինչպես ասում է մարգարեն. (Մեղքի պարանները պատեցին ինձ։)

Հինգերորդ՝ մարմնի բնական կամքն է, (որ հաստատված է մեր անդամներում և սիրում է մեղքը՝ մտքի օրենքին հակառակ.) և երբ պատեհ ժամանակի է հանդիպում, այն, որ ծածուկ էր, չարիքները հայտնի է անում։

Դրա համար Աստված ասաց Նոյին. (Մարդկանց միտքը մանկությունից հաստատված է չարի հոգսերի մեջ.) այսինքն՝ մանկությունից մարդու համար բնական է, որ մեղքի հեշտ ցանկությունն է սիրում։

Վեցերորդ՝ մեկը մեղք է գործում, որովհետև անտեր է և անպատուհաս. որովհետև եթե գործած մեղքի համար պատուհասվեր, կվախենար և չէր գործի. բայց մեղքի մեջ անխտիր է, որովհետև նույն ժամին ո՛չ խրատվում է և ո՛չ հանդիմանվում։

Նաև իրեն տեսնում է առողջության, հաջողության և ուրախության մեջ ամեն կողմից, ինչպես ասում է Դավիթը. (Ահա մեղավորները, և նրանց հաջողվում է. կանգնած են և ունեն աշխարհի մեծությունը։)

Իսկ եթե մեկ ուրիշին է տեսնում Աստծուց խրատված, դրանով չի զգուշանում։

Նախ՝ որովհետև իբր թե իրենք չարի մեջ չեն և ուրիշներինը մտքի մեջ չեն առնում, և դարձյալ՝ ոմանք մեղքերի պատճառաբանություններ են բերում, թե՝ նրանք արժանի են։

Այսպես վեց եղանակով է մարդը չարիքներ գործում և չի կամենում զղջալ և դառնալ. իսկ այն, ինչ ասում է առակը.

(Ով արդարություն է անում, օգնություն կգտնի։)

Արդ՝ արդար մարդը վեց կողմից օգնական ունի՝ երեքը դրսից, և երեքը՝ ներսից։

Եվ արտաքին օգնականը մեզ համար նախ՝ Աստված է, ըստ այն խոսքի. (Աստված նայեց ինձ օգնելու։)

Երկրորդ՝ հրեշտակները օգնական են բարին գործելու մեջ, ըստ այն խոսքի. (Հրեշտակը, որ ինձ պահում էր մանկությունից։)

Երրորդ՝ Աստծու օրենքը օգնական է մարդուն, ինչպես տան սյունը և քաղաքի պարիսպը, ինչպես ասում է Եսային. (Ձողերով շրջապատեցի և ցանկապատով փակեցի.) այսինքն՝ օրենքներով։

Չորրորդ՝ ներսից մեր բնությունը ձեռնտու և օգնական է արդարին, որովհետև հնազանդ է հոգուն և ոչ թե ոսոխ և հակառակ։

Օրինակ՝ սայլի կազմվածքը պատրաստ է շարժվելու. նույնպես և մարմինը հնազանդ է սուրբ գործին։

Հինգերորդ՝ մտքի խիղճն է օգնական և չի կշտամբում, այլ խաղաղության մեջ հանգստացնում է։

Վեցերորդ՝ նույն ինքը բարի գործն է մեզ ուրախացնում և արիացնում արդարություն գործելու մեջ։

Եվ այս վեց օգնականները նրա շարժումն այսպես են անում վեց կողմից.

Վերին կողմից՝ օգնական է Աստված։

Եվ աջ կողմից՝ հրեշտակը։

Եվ առջևի կողմից՝ Աստծու օրենքը, որ առաջընթաց է դեպի բարին։

Ներքին կողմից՝ մարմինն է օգնական և հնազանդ հոգուն։

Եվ ձախ կողմից՝ մտքի խիղճն է օգնական։

Եվ ետևի կողմից՝ օգնական են բարի գործերը։

Այսպես ամեն կողմից՝ շուրջանակի, օգնական է գտնում արդարությունը։

Իսկ ով արդարությունից թյուրված է և մոլորված, ամեն կողմից վարակված և պատված է մեղքերով. որովհետև մարմնի օրենքը հակառակ է նրան, գերում և քաշում է դեպի մեղքը, և մտքի խիղճը դատող է, և մեղքի գործերը՝ հեշտ, թույլ և ծանր, դեպի վար են հակում։

Նույնպես և դրսից դևը, այս աշխարհը և ցանկությունները քաշում են դեպի մեղքը։

Նաև տեսնողներն անարգում են, և զրկվածներն աղաղակում, և միշտ նրանց մեջ վարակված է և դառնացած. որովհետև բանականի լույսը դեռ վառ է մտքի խղճից, և խոհեմության կշեռքը, այսինքն՝ դատողության հավասարությունը, քննում և տեսնում է մեղքերի թյուրությունը, և դրանով չարչարվում է։

Եվ նման չէ ամբարշտին և անզգամին, որի լույսը հանգել է, և խոհեմության կշեռքը կորել։

Տեսողությունը կույր է, և լսողությունը խլացած, և ընտրության հոտառությունը խոպանացած, և ճաշակելիքն անհամացած, և շոշափելիքը չորացած՝ չի կարողանում զգալ։

Ուրեմն հանգստությամբ և ուրախությամբ է մեղք գործում. (ծիծաղելով է մեղք գործում, ասում է, ամբարիշտ մարդը։)

Որով և Քրիստոս Աստված թող մեզ տա վարքի ուղղություն, որպեսզի, նրա կամքը կատարելով, արժանանանք հավիտենական կյանքին Քրիստոս Հիսուսով՝ մեր Տիրոջով։

Որին փառք հավիտյանս, ամեն։

Նույնի քարոզը Արդար վաճառքի և կշիռների մասին. առակի այն խոսքի վրա, որ ասում է.

(Նենգության կշեռքը պիղծ է Տիրոջ առջև, և արդար կշեռքն ընդունելի է նրան։)

Առակ. 11. 1։

(Գլուխ Լ)

Ինչպես ասում է մարգարեն. (Արդար է Տերը և արդարություն է սիրում, և նրա երեսը ուղղություն է տեսնում.) ուստի կամենում է, որ մենք արդարության գործեր գործենք, միտքը և հավատը արդար և ուղիղ պահենք։

Որովհետև Աստված արդարություն է սիրում։

Նախ՝ որովհետև սկզբում մեզ բնականապես արդարությամբ ստեղծեց։

Իսկ անիրավությունը եկամուտ է և հետո խառնվեց սատանայից։

Դրա համար կամենում է առաջին արդարությունը գործերով բերել մեր մեջ։

Երկրորդ՝ որովհետև արդարությունը մեր բնական կենդանությունն է։

Որովհետև երբ տարրերը հավասար և միաչափ են լինում, առողջություն և կենդանություն է մեզ համար։

Իսկ անիրավը, ներս մտնելով, որ ավելին և պակասն է, հիվանդություն է և մահ։

Դրա համար Աստված կամենում է արդարությունը, որ կենդանություն է և առողջություն, և ոչ թե անիրավությունը, որ մահ է և պակասություն։

Երրորդ՝ որովհետև արդարության գործը տանում է արդարների հավիտենական կյանքին, որ անմահությունն է, իսկ անիրավությունը տանում է հավիտենական տանջանքներին, որ դժոխքն է և անիրավ սատանայի տեղը։

Դրա համար կամենում է մեր արդարությունը, որովհետև Ինքն արդար է, և մեր ստեղծման սկիզբն արդարությունն է, և կյանքի պահապանն արդարությունն է։

Եվ արդարների կյանքին արդարությունն է առաջնորդում և հասցնում։

Ինչպես ասում է.

(Արդար է Տերը և արդարություն է սիրում, և նրա երեսը ուղղություն է տեսնում։)

Դրա համար Աստված Մովսեսի միջոցով հրամայեց. (Մեծ և փոքր չափ չլինի քեզ մոտ, և ոչ էլ կշիռներ, այլ հավասար լինեն։)

Նույնպես և քաղաքների բնական օրենքներում իմաստությամբ գտան արդարության օրինակը.

Կշեռքը։

Չափը։

Կանգունը։

Որովհետև կշեռքը որակների ծանրությունն ու թեթևությունը հավասարեցնում է աչքի տեսողության համար։

Նույնպես կանգունը քանակի չափն է։

Եվ չափը գոյացությունն է թվում։

Եվ այսպես աչքի տեսողությամբ սրանց արդարության գործը տեսնելով՝ թվով մտքում պահում ենք արդարությունը, որպեսզի ո՛չ դրսից և ո՛չ ներսից անիրավություն չմտնի մեր մեջ։

Եվ չափերի և կշիռների հավասարությունից բազում օգուտ կա և շահ։

Նախ՝ որովհետև քաղաքական օրենքը և բարեկարգությունն ամբողջ և գեղեցկազարդ են մնում չափերի և կշիռների հավասարությունից։

Երկրորդ՝ որովհետև դրսեցիները, քաղաքների կշիռների հավասարության մասին լսելով, ներս են դիմում, և ովքեր քաղաքներում միամտությամբ են վաստակում, շինությունն ու շահն ավելանում են։

Երրորդ՝ որովհետև անծին և անպտուղ նյութերը, չափով և կշռով վաճառվելով, միշտ աճում և ծնում են և արդյունքներ պտղաբերում։

Չորրորդ՝ որովհետև քաղաքների շենությունն է վաճառքի տուրևառության մեջ հավասարապես շահելը. որովհետև վաճառողը շահում է գինը, և գնողը՝ նյութը, և այսպես լինում է քաղաքների շենությունը։

Հինգերորդ՝ որովհետև հավասար կշռով աղքատը չի զրկվում մեծամեծներից, ո՛չ էլ տխմարն ու փոքրը։

Վեցերորդ՝ որովհետև առ ու տուրը, փոխն ու հատուցումները սրանցով են հարմարվում։

Յոթերորդ՝ թագավորների և իշխանների հարկն ու սպասավորությունները սրանցով են կարգավորվում։

Ութերորդ՝ նաև մեծամեծների պարգևներն ու ռոճիկները փոքրերին՝ քանակի չափով։

Իններորդ՝ տների շինությունը, ռոճիկների ծախսերը, ելքն ու մուտքը չափով են սահմանվում։

Տասներորդ՝ նաև ո՞րն է սրանից մեծ հոգևոր շահ և օգուտ, որ երբ արդարությունը մոռանում ենք, սրանցից տեսնելով՝ մտքում պահում ենք և հիշում։

Դրա համար ասում է, թե՝ (արդարության կշեռքներն ընդունելի են Աստծուն։)

Իսկ նրանք, ովքեր նենգում են արդարության կշեռքները և կամենում են շահն անիրավությունից ստանալ, այսինքն՝ երբ չափն ու կշիռը կրկնակի են լինում, մեծով առնում են և փոքրով տալիս, այսպիսիները պիղծ են Աստծու առջև։

Որովհետև արհամարհում են Աստծու օրենքը, որ ասաց, թե՝ (Մեծ և փոքր չափ և կշիռներ քեզ մոտ չլինեն։)

Նաև կոխում են քաղաքական օրենքը, որովհետև նա ուսուցանում է վաճառքի մեջ արդար շահը ստանալ և ոչ թե անիրավը։

Եվ արդար շահը լինում է ըստ չորսի։

Նախ՝ պատվական նյութի մեջ, եթե թանկագին է։

Երկրորդ՝ գնի և արժեքի մեջ՝ ըստ երկրի ընդհանուր գնի։

Երրորդ՝ տեղի մեջ։

Չորրորդ՝ ժամանակի մեջ։

Որովհետև այս ժամանակին էժան է, և մյուսին՝ թանկ, և այս տեղում էժան է, և այլ տեղերում՝ թանկ. այսպիսի շահը արդար է և օրինավոր վաճառքի մեջ։

Իսկ ով մարդու երեսին, եթե կարիք լինի, թանկ է վաճառում, կամ որ չարժե, գինը բարձր է ասում, կամ ընդհանուր գնից ավելին է պահանջում, կամ կշիռը պակաս է դնում և սուտ երդմամբ հաստատում, այնպիսին անիրավ շահ է ստանում, որ շահ չէ, այլ վնաս և հավիտենական կրակ և հոգու այրում. դրա համար ասում է.

(Նենգության կշեռքը պիղծ է Աստծու առջև։)

Եվ այնպիսին տասը գլխավոր մեղքով պիղծ է Աստծու առջև։

Նախ՝ որովհետև ով մարդուն է խաբում, Աստծուն է խաբում, որի պատկերը խաբեց։

Երկրորդ՝ որովհետև չի հավատում, որ Աստված գործերի տեսնողն է, ըստ այն խոսքի. (Աստված նրա աչքերի առջև չէ, նրա ճանապարհները ամեն ժամ պիղծ են։)

Երրորդ՝ որովհետև չի հավատում Աստծու դատաստանին, որ գողերի հետ կդատապարտվի։

Չորրորդ՝ որովհետև գողից էլ ավելի չար է. որովհետև գողը ծածուկ և վախով է գողանում, իսկ նա հայտնապես նստած է կրպակի մեջ, որ կուղբակ է, որ ստուգաբանվում է «գողի բակ»։

Հինգերորդ՝ որովհետև մարդիկ, լսելով ավազակների մասին, խուսափում են, իսկ նրա մոտ իբրև բարու մոտ սիրով են վազում։

Վեցերորդ՝ որովհետև գողը մեկ անգամ է գողանում մեկի ունեցվածքը, իսկ սա բազում անգամ մեկ և նույն մարդուց է գողանում խաբեությամբ։

Յոթերորդ՝ որովհետև ավազակն ուրիշների մարմինն է սպանում, իսկ նա իր հոգին է սպանում՝ գեհենին մատնելով. ինչպես հոգին մարմնից մեծ է, նույնպես մեծ է և նրա մահը։

Ութերորդ՝ որովհետև ագահություն է անում, (որ կռապաշտություն է, ասում է առաքյալը.) իններորդ՝ որովհետև Աստծու անունն էլ է կոչում ունայնի վրա և երդմնազանց է լինում, որի մասին Քրիստոս հրամայում է. (Ամենևին մի՛ երդվեք։)

Տասներորդ՝ որովհետև ուրիշներին էլ է իր մեղքին գործակից դարձնում՝ նրան վկա կանչելով, և նա սուտ է վկայում, որպեսզի և նա էլ նրա համար վկայի, և պատժվի Քրիստոսի սուտ վկաների հետ, որոնք խաբեցին Պիղատոսին և պատժվեցին հավիտենական կրակով։

Որովհետև առակն ասում է. (Սուտ վկան առանց պատժի չի մնա։)

Դարձյալ՝ և մի այլ եղանակ էլ կա այս խոսքը հասկանալու։

Որովհետև արդարությամբ և Աստծուն ընդունելի կշեռք պետք է հասկանալ մարդուն։

Ինչպես և մարգարեն է ասում. (Մարդկանց որդիներն ունայն են, իրենց կշեռքների մեջ են մեղանչում։)

Որովհետև կշեռքի նժարը մարդու ինքնիշխան կամքն է, որ իր մեջ հավասարապես կախված ունի հոգին և մարմինը, և լծակը արդարադատ միտքն ու իմացումն է։

Եվ երկու թաթերը՝ հոգին և մարմինը, և երեք կամ չորս պարանները՝ որովհետև հոգին եռամաս է, և մարմինը՝ չորս տարրերից, և կշռաքարը Աստծու օրենքն է, և օրենքին հավասար մեր գործը։

Արդ՝ ինքնիշխան կամքը հոգու և մարմնի միջև չպետք է թույլ տա, որ միմյանց հաղթահարեն, որովհետև պիղծ է Տիրոջ առջև։

Եթե մարմինը չար մեղքերով հաղթում է հոգուն, և եթե հոգին հաղթում է մարմնին և սպանում, պիղծ է և մահապարտ։

Եվ եթե սպանում է, պիղծ է և մահապարտ։

Այլ օրենքի սահմանի մեջ և չափի մեջ նրանց հավասար պահելով՝ ընդունելի է Աստծուն։

Ապա եթե մարմինը հաղթահարում է հոգուն, լսի՛ր, թե ի՞նչ է ասում առաքյալը. (Գիրացած այրու մարմինը կենդանի ժամանակ մեռած է։)

Որովհետև (Հակոբը գիրացավ, ստվարացավ և թողեց իր Տեր Աստծուն։)

Եթե հոգին հաղթահարում է մարմնին, դարձյալ լսի՛ր, որ առաքյալն ասում է աշակերտին. (Միայն ջուր մի՛ խմիր, այլ մի քիչ գինի խառնի՛ր հաճախակի հիվանդության պատճառով։)

Որովհետև ինչպես զինվորի ձին ոչ ամենևին պետք է սանձարձակ լինի, որպեսզի գահավեժ չանի, և ոչ ամենևին նիհար, որպեսզի չտկարանա։

Նույնպես և մարմինը ոչ ամենևին փափկակյաց, որպեսզի հոգուց չապստամբի, և ոչ ամենևին տկար, որպեսզի Աստծու պաշտամունքից ետ չմնա, այլ ըստ օրենքի սահմանի չափավորի և կշռի մեջ՝ դա է բարին։

Եվ եթե մեկը հակառակի, թե՝ ինչպե՞ս ենք հոգին և մարմինը հավասարակշիռ պահում։

Նախ՝ որովհետև հոգին Աստծու պատկերն է, իսկ մարմինը՝ հողի։

Երկրորդ՝ որովհետև առաքյալն ասում է. (Որքան տկարանում եմ, այնքան զորանում եմ, որովհետև երբ մեր արտաքին մարդը զորանում է, ներքինը տկարանում է, և այլն։)

Երրորդ՝ որովհետև տեսնում ենք բազում նահատակների, որոնք ավելի էին չարչարում մարմինը պահքով, ճգնությամբ, մարտիրոսությամբ և այլն, և այսպիսիները հավասարակշիռ չեն պահում։

Ասում ենք, թե արդարության կշեռքն այն չէ, որ երբեմն հոգու կամքն ենք կատարում, և երբեմն մարմնինը, և ոչ էլ այն, որ մարմնով հեշտանում ենք և հոգով չարչարվում, և ոչ էլ այն, որ մեկը բարի ենք անում, և մյուսը չար, կամ օրհնում ենք և անիծում։

Այսպիսիները արդարության կշեռքներ չեն, այլ անիրավություններ։

Եվ սա է արդարությունը.

Որ Աստված սկզբում առաջին մարդուն ամբողջովին բարի ստեղծեց հոգով և մարմնով, և չարի ոչ մի մաս չկար նրա մեջ՝ ո՛չ հոգում և ո՛չ մարմնում։

Եվ նրան արդարության կշեռք տվեց՝ օրենքի պատվիրանները. որովհետև եթե պահած լիներ, երկնքի վերին կետը պիտի բարձրանար։

Եվ երբ չպահեց, մեղքերով ծանրացավ և ընկավ այս երկրի ստորին կետը։

Եվ սա է այժմ արդարության կշեռքը մեր մեջ, որ հոգին և մարմինը ամբողջովին նույն առաջին բարության մեջ ենք պահում, և պատվիրանի կշեռքի միջոցով վեր ենք բարձրանում երկինք. և սա կոչվում է արդարության կշեռք. դարձյալ՝ օրինական կշեռքն այն է, որ պատվիրաններին ենք հավասարեցնում մեր մտքերը, խոսքերը և գործերը, և ինչ որ օրենքը հրամայում է, այն ենք անում։

Դարձյալ՝ անձնական կշեռք կա. երբ արդարության կշեռքը՝ վարքի և խոսքերի, հաճախակի կրենք մեր մեջ և բարի գործով ծանրանանք, միտքը ազատված վերանում է և հպվում Աստծուն։

Եվ երբ թեթևանում ենք և նվազում բարիքներից, մեր միտքը դեպի վար է հակվում և կապվում երկրին։

Դարձյալ՝ եղբայրական կշեռք կա. այն է, որ նրան քեզ հավասար սիրես, ըստ այն խոսքի. (Սիրի՛ր քո ընկերոջը քո անձի պես։)

Եվ դարձյալ այն է, երբ մեկին տեսնում ես հարստության և փառքի մեջ, և քեզ՝ ոչ, այն ժամանակ գոհանում ես Աստծուց, որ նրան է տվել դա, և չես նախանձում. դա է եղբայրական կշեռքը։

Եվ այսպես այս կշեռքի անունը բազում է։

Այժմ պատասխանում ենք հարցերին։

Առաջինին, թե հոգին և մարմինը հավասար պահելը արդարություն չէ, այլ անիրավություն, որովհետև հոգին տերն է, և մարմինը՝ ծառան. ծառային տիրոջը հավասարեցնելը խիստ անիրավություն է։

Բայց ասում ենք, թե պետք է այսպես կարգավորել. մարմնի կարիքները տալ՝ ինչպես ծառայի, և հոգունը՝ ինչպես տիրոջ, և մարմինը միշտ պահել հոգու տակ. և դա է բնական և բարոյական արդարությունն ու կարգավորությունը։

Երկրորդին ասում ենք, թե առաքյալը մարմնի տկարանալն ու հոգու զորանալը ոչ թե բնության տկարություն է ասում, այլ կրքերինը և գործերինը։

Որովհետև երբ մարմնի կրքերն ու ախտերի գործերը տկարանում են մեր մեջ, այն ժամանակ հոգին զորանում է և կարողանում իր ներգործության մեջ։

Երրորդին, թե ովքեր շատ են չարչարում իրենց մարմինները և նահատակվում.

Ասում ենք, թե կա սիրո կշեռք, և կա փոխի կշեռք, և կա հատուցումների կշեռք։

Արդ՝ ոմանք սիրո կշեռքն են կատարում և չարչարվում Քրիստոսի սիրո համար՝ Քրիստոս Աստծու սերն ավելի լավ համարելով, քան իրենց անձերը, և հավիտենական կյանքը ավելի պատվական, քան ժամանակավորը և անցավորը։

Իսկ հատուցումների կշեռքն այն է, որ Քրիստոս մեզ համար չարչարվեց և խաչվեց, մենք Քրիստոսի համար ենք մեռնում և խաչվում. և այսպես ոմանք փոխհատուցման կշեռքով չարչարվեցին։

Եվ ոմանք՝ փոխի կշեռքը, այսինքն՝ ճգնեցին հանդերձյալ կյանքի համար, չարչարվեցին, որպեսզի կշտանան։

Ողորմեցին, (որպեսզի ողորմություն գտնեն։)

Մարմինը սպանեցին, որպեսզի հոգին կենդանացնեն։

Եվ այսպես բոլորը հասան արդարության կշեռքին։

Որովհետև սրանից դուրս բարեգործություն չկա. դրա համար ասում է. (Արդարության կշեռքն ընդունելի է Աստծու առջև։)

Որովհետև բոլորին կհատուցի վաստակների կշիռները և վարձերը, (լցված և թափթփված չափով՝ ըստ ճշմարտության անսուտ խոստման։)

Որին և մեզ թող մասնակից անի իր սրբերի ժառանգության բաժնին ողորմած և մարդասեր Տերը՝ Քրիստոս՝ մեր Աստվածը, որին փառք իր Հոր և Սուրբ Հոգու հետ հավիտյանս, ամեն։