Նախագիր

Read in the reader, with word lookup

Հանելուկներ · 1/1

[Ա]

Տեառն Ներսէսի ասացեալ է

ԶԱՌԱԿՔՍ

Վասն ուրախութեան մարդկան

Մեկիկ հաւուկ մի կայր փոքրիկ.

Ի ի գլուխն ունէր սեւուկ թեպրիկ.

Երթայր նըստէր ինքըն լըռիկ,

Աղօթք առնէր խիստ սըպըրկիկ: (Աբեղայ)

Զետ ըըզշահէն հանց սուր երթա,

Համլայ կապէ դատարկ դառնա.

Զետ զասորի երեց կարդա,

Ուտէ չոր ք.. ու թարխանա: (Ագռաւ)

Տանուտէր խիստ ծերունի,

Զետ Նոյ ունէր երեք

Ունի շատ հաց ու շատ բարի,

Անթիւ ունէր կարսով գինի: (Ամառն)

Մանուկ մի կայր զօրէղ, հեղէն,

Խըմեց, հատոյց զջուրն ի գետէն.

Ձիոյն ւ իշոյն արար նա քէն,

Հընձեց, վերոյց զխոտն ի դաշտէն: (Աշուն)

Թագաւոր տըղա, աղւոր տեսակ,

զԱմեն հագնի կանաչ դիպակ,

Խաշինք ունի անթիւ բանակ,

Շատ գեր ձիան, որձ ու մատակ: (Գարուն)

Բոզ մի կայր կաւատ շատոց.

Ու ինքըն նըման էր դըժոխոց,

զՕրըն կենայր ինքն ի լըլկոց,

ըզՄիրգըն հատոյց զամեն ծառոց: (Ձմեռն)

Ի յելանելն է փըրփըրակ,

Երբեմն լինի փոշետեսակ,

Նա դիզանա, որպէս բամբակ,

Երկրի սերմանց է օժանդակ: (Ձիւն)

Ի ծովէ նա վերասցի,

Ամփոփելով իբր ի տըկի.

Քաղցրիկ ցօղէ յոր տեղ պիտի

Երբ Աստուծոյ կամքըն հաճի: (Անձրեւ)

յԱմէն շըրջի ինքն ի քարեր.

Ունի ծախու մազէ քըրձեր.

Գինւոյ ունի աղուոր տընկեր,

Ի օժտէ ձրի դանկի կոթեր: (Այծն)

Շւխուկ մի կայր զետ ըզֆըրեր,

Ու ինք խաւ ի վեր մուշտակ ունէր.

Խաղայր քաջօլ, կենայր ու յառնէր,

Ու հետ տանձին զաչերն ածեր: (Արջ)

Որպէս տիկին յուշիկ գնայ,

Պարան յետեւն ի քաշ կուգայ.

Բազմի յոսկի բարձի վերայ,

Որսիկ առնէ քան ըզբազայ: (Կատու)

Գրած է ի գիրն աւետաբեր,

Ի անունն է չար, որ մի յիշէր,

Է տիրասէր ու առնէ որսեր,

Հովոււն չըկայ զետ նա ընկեր: (Շուն)

Կայր նըկանակ մի գեղապանծ

Աշխարհաշէն փըռան եփած.

Ի յեփողէն իւրմէ խոռած,

Եւ ի նմանէ դարձեալ լըցած: (Լուսին)

Պանդոկ մի կայր վերայ երկրի,

Ի յանցաւոր ճանապարհի.

Որ անծանօթքն ի նմա գային,

Եւ ծանօթքն գընային.

Մինչ հիւրըն գայր՝ մեծարէին,

Եւ մինչ գընայր՝ կողոպտէին.

Ոչ թէ մասն ինչ իրս առնուին,

Այլ զբովանդակըն խըլէին: (Աշխարհ)

Մինն ի յանդունդըս տառապէր,

Մինն ի յերեսըն թըքանէր.

Գըլխովըն ծափըս հարկանէր,

ըզԿենարարըն մեզ բերէր: (Ջրաղաց)

Մեռնիմ եւ մահանամ,

Դարձեալ յառնեմ կենդանանամ.

զԱչս ի յերկինըս համբառնամ,

Բազմաստեղօք պայծառանամ: (Ցորեան)

Լըսէ, եղբայր, քաջ կարեւոր,

Առ քեզ նըշան ինքն է բոլոր.

Նա իւղ ունի, կեղեւեւն՝ ոսկոր,

Կըտուեա եւ կեր ըզգռուզն աղուոր: (Ընկոյզ)

Զարմանք ասեմ քեզ, սիրելի,

Կին մի ծընաւ գըռուզ որդի,

Տղայ ունի ալիք ծերի

Երբ ծերանայ՝ դառնայ սեւի: (Խաղող)

Պըտուղ մի կայր խիստ ցանկալի,

Ի ինք գեղեցիկ տեսակ ունի.

Յոյժ վայելուչ եւ պիտանի,

Որ հիւանդաց շարապ լինի: (Խնձոր)

Է նա կանաչ կոճակ բոլոր,

Անպատ գինով լցած տըկճոր,

կարմիր մեղուք ի ներս աղուոր,

Եղբայր դու կեր, զինչ մեղրի ծոր: (Նուռն)

Բըրուտ մի կայր խիստ պիտանի,

զԿուժըն զուգեաց թուխտ ու նուկի.

Խառնեաց ի նա դեղ հիւանդի,

Խըճիրն ու մեղր մէկ տեղի: (Տանձ)

ըզՋուրըն հըրոյ նման տեսայ,

Նաեւ պայծառ քան զլուսընկայ.

Քան պայծառ քան զլուսընկայ.

Քան զծիրանի ծով կու ծըփայ,

Շատոց որիւն հեղեալ է նա: (Գինի)

Տուն մի տեսի սպիտակ փըռած,

Ու սեւ հաւեր ի ներս թառած,

Ձուս ածէին ցեղք ի ցեղաց,

Լեղուաւ խօսին բանականաց: (Գիրք)

Նա կարմիր հագնի վարտիք,

Ու խայտամուտ ունի շապիկ.

Բոլոր զինչ ըզկըծիկ,

Կըռիւ առնէ զետ զարապիկ: (Կաքաւ)

Չորքոտանի է զետ ըզշուն,

Ու ձու ածէ զետ ըզթըռչուն,

Խոտ նա ուտէ զետ անասուն,

Ունի մըզկիթ ու ոսկէ տուն: (Կրիա)

Կարի տեսայ ես շատ կարուան,

Որ կու իջնայր ի խորասան.

Իշուին բոբիկ էր ու անփալան,

Մեկիկ հատիկ բառնան ու գան: (Մրջիւն)

Հանց գեղեցիկ հաւ իմաստուն,

Ոք չէ տեսել էն ցեղ գիտուն.

Երբ գողըն գա, մըտանէ տուն,

Նա զաղաղակ բառնայ ի բուն: (Սագ)

Եկ դու միտ դիր, սիրելի,

Իրք մի ասեմ զարմանալի.

Մէկ մի ունի մագիլք հաւի,

Վազէ յերես բըռնակալի: (Սանր)

Շինեցին զնա ի հողէ,

Յօրինեցին ի կրակէ,

հանին ի կառըն փայտեղեն,

Եւ խոցեցին ի յաջ կողէն,

Եւ շատ արբին իւր արիւնէն: (Խնոցի)

Նա բարձրանայ Այբէն ի Քէն

Եւ խոնարհի դարձեալ անդրէն.

Ամեն գըրի հինգ օր յիւրմէն,

Գընա ըզվեց ամիսն ամեն: (Արեւ)

Զառ ի վեր ջուրն է մեկնած,

Ներքոյ ամուր աւզով փակած,

Աւազն ամեն հրով լցած՝

Մի քան զմի պայծառաված: (Աստղեր)

Կին մի նստէր յոյժ փառաւոր,

դստերք ունէր շատ ւ աղաւոր.

կանաչ հագնի զերդ զթագաւոր,

Ամենեցուն է ցանկաւոր: (Ահգի)

զԱյն ծառըն տես, որ կու ծաղկի,

Տերեւն է իւր զերդ ըզկաշի.

Նարմով զգեստ մարդկան լինի,

Խիստ վայելուչ եւ ցանկալի: (Թթենի)

Տեսա զիմ հոգւոյս հոգին,

Որ մեռաւ ւ ի հող թաղեցաւ.

Դարձեալ իմ սիրոյս համար

Ինքն յարեն ու շատ դատեցաւ.

Կամաւ նա ի սուր եկաւ,

Եւ քարամբ խիստ քարկոծեցաւ.

Ի գեհեան ւ ի հուր մըտաւ,

Իմ հոգւոյս հոգին նա դարձաւ: (Թուղթ)

Սերմն սեւ ու ջրաց հոլով,

Դաշտըն ներկած սպիտակ բամբկով.

Ի հինգ լուծըն հարօրով,

Ի իւրեանց վաստակն ընթանալով: (Թանաք)

Արդ է ամթեւ եւ անփետուր,

Քան ընծիծառն երթայ ի սուր,

յԵրկրէ յերկիր շրջի թափուր,

Դառնայ ու գայ՝ բերէ շատ հիւր: (Գիրք, գրութիւն)

Տեսի արհեստ մի ես փոքրիկ,

Յոյժ պիտանի ի գեղեցիկ.

Ունէր յինքեան երկու դըռնիկ

Ութեակ թուեվ պատուհանիկ: (Քերականութիւն)